Category: σεξουαλικότητα


Θέμα απαραίτητο συμπλήρωμα του προηγούμενου για
τα σεξουαλικά ήθη στο Βυζάντιο
απ’την ίδια πηγή. Όπως είχα πει κλείνοντας και σ’εκείνο το θέμα, η πορνεία είναι διαχρονικό και διαπολιτισμικό φαινόμενο, εφόσον εξυπηρετεί πάντοτε τον ίδιο σημαντικό σκοπό, τη διοχέτευση των ορμών των νεαρών αντρών (τότε δεν αναμενόταν από μεγαλύτερους ή παντρεμένους νά’χουν σεξουαλική ζωή) κάπου με ασφαλή τρόπο. Σχετικά ασφαλής, γιατί, όπως ξέρουμε, αφροδίσια νοσήματα υπήρχαν από τότε. Ο μη ασφαλής θά’ταν οι σεξουαλικές δραστηριότητες που η κοινωνία θα θεωρούσε μη αποδεκτές, δηλαδή η ομοφυλοφιλία, η κτηνοβασία ή ο βιασμός. Γι’αυτό το λόγο η πορνεία άνθισε στην Αρχαία Ελλάδα, και συνέχισε μέσα στο Μεσαίωνα παρά την αντίθεση της εκκλησίας, η οποία όμως αναγκάστηκε να την ανεχτεί ανεπίσημα ως προληπτικό μέτρο κατά των παραπάνω τότε διαστροφικών συμπεριφορών. Η βυζαντινή πορνεία έχει πολλά κοινά με
το αρχαιοελληνικό σύστημα.

Δευτέρα, 6 Δεκεμβρίου 2010
ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΠΟΡΝΕΙΑ, ΚΟΥΚΟΥΛΕΣ Φ., ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΒΙΟΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
Τον πανεπιστημιακό και ακαδημαϊκό Φαίδωνα Κουκουλέ θα τον θυμόμαστε πάντα για το πολύτιμο εξάτομο έργο «Βυζαντινών Βίος και Πολιτισμός». Στην προσπάθειά του να καλύψει όσο το δυνατόν πληρέστερα τη ζωή στο Βυζάντιο ο αξιότιμος βυζαντινολόγος ασχολήθηκε ακόμη και με σόκιν θέματα όπως οι βρισιές των Βυζαντινών και η πορνεία. Στο δεύτερο τόμο του έργου υπάρχει μελέτη με τίτλο «Αι πάνδημοι γυναίκες».

Ο Κουκουλές, λοιπόν, μας πληροφορεί ότι η λέξη πόρνη στο Βυζάντιο σήμαινε κυρίως την ξετσίπωτη και δεν αναφερόταν μόνο στις επαγγελματίες. Αυτή που σήμερα αποκαλούμε πόρνη οι Βυζαντινοί την ονόμαζαν πολιτική, προϊσταμένη, κούρβα, πουτάνα. Τα πορνεία τα λέγανε εργαστήρια, καταγώγια, πολιτικαρεία και, αργότερα, μπουρδέλα. Τα πορνεία δεν ήταν μόνο ιδιωτικά, υπήρχαν και δημόσια, αλλά κατά καιρούς διάφοροι σεμνοί αυτοκράτορες τα έκλειναν. Έτσι, το πορνείο που ίδρυσε ο Μέγας Κωνσταντίνος το μετέτρεψε ο αυτοκράτορας Θεόφιλος σε νοσοκομείο, ενώ άλλα πορνεία κατέληξαν γηροκομεία ή γυναικεία μοναστήρια. Οι βυζαντινοί νόμοι δεν απαγόρευαν την πορνεία, μια που τη θεωρούσαν «ευκολίαν». Ας δούμε παραδείγματα της αμφιθυμίας των βυζαντινών νόμων απέναντι στις πόρνες.


Ήδη από την αρχαιοελληνική Νέα Κωμωδία μαθαίνουμε πόσο συχνή ήταν η διά της βίας είσοδος στο οίκημα πόρνης με σπάσιμο της πόρτας. Η συνήθεια διατηρήθηκε στο Βυζάντιο. Αυτός, ωστόσο, που έσπαζε την πόρτα είχε, κατά το βυζαντινό δίκαιο, ελαφρυντικά, γιατί δεν έκανε αυτή την πράξη με σκοπό να κλέψει, αλλά για ερωτικούς λόγους «ου γαρ κλοπής, αλλ’ ηδονής χάριν τούτο εποίησεν». Το σπάσιμο της πόρτας συνοδευόταν συνήθως από απαγωγή της πόρνης, την οποία ο απαγωγέας μετέφερε σε τόπο στον οποίο αισθανόταν ασφαλής για τα περαιτέρω. Κι αν στο μεταξύ από τη σπασμένη πόρτα έβρισκαν ευκαιρία διάφοροι να κατακλέψουν τα υπάρχοντα της πόρνης; Κατά το βυζαντινό δίκαιο γι’ αυτό ουδόλως ευθυνόταν ο απαγωγέας, ο οποίος για όλη τη διαδικασία του σπασίματος, της εισβολής, της απαγωγής, του βιασμού και της ενδεχόμενης κλοπής από περαστικούς τιμωρείτο με μικρό χρηματικό πρόστιμο.

Από την άλλη, διά νόμου απαγορευόταν να ζητήσει κάποιος πίσω δώρο που είχε προσφέρει σε πόρνη. Ο νόμος αυτός δεν εξαιρούσε ούτε καν τον προαγωγό της πόρνης. Αν παρ’ όλα αυτά κάποιος πελάτης επέμενε όσα είχε προσφέρει στην πόρνη να τα πάρει πίσω, έπρεπε πρώτα να πάρει ΑΠΟ πίσω «να εισδεχθή εκ των όπισθεν», γράφει ο Κουκουλές, «ξύλινον πόσθης ομοίωμα» (πόσθη: το ανδρικό μόριο) και μάλιστα τόσες φορές, όσες, κατά τη μαρτυρία της ίδιας της πόρνης, ο πελάτης είχε συνευρεθεί μαζί της.

Στα πορνεία υπήρχαν κοπέλες από δέκα ετών και άνω. Ήταν δούλες, αιχμάλωτες, αλλά και κοπέλες που συγκέντρωναν οι πορνοβοσκοί από τις επαρχίες, αγοράζοντάς τες από τους γονείς τους. Σε τέτοιες περιπτώσεις υπογραφόταν συνήθως συμβόλαιο που όριζε το χρόνο παραμονής της κοπέλας στο πορνείο, ενώ συχνά υπήρχαν και εγγυητές για την τήρηση του συμβολαίου. Και τι γινόταν, αν πατέρας που είχε πουλήσει καιρό πριν την κόρη του συνευρισκόταν μαζί της σε πορνείο, χωρίς να την αναγνωρίσει; Η αιμομιξία τιμωρείτο στο Βυζάντιο με αποκεφαλισμό. Αλλά ειδικά γι’ αυτή την περίπτωση ο νόμος απάλλασσε πλήρως τον πατέρα.

Τουλάχιστον οι πατέρες μπορούσαν να παρηγορηθούν για την ατυχή αυτή σύμπτωση από το γεγονός ότι οι Βυζαντινοί πίστευαν πως κάποιες ήταν προορισμένες να γίνουν πόρνες. Στους αστρολογικούς βυζαντινούς κώδικες που μας έχουν σωθεί υπάρχει ειδικό κεφάλαιο που μας πληροφορεί σχετικά με το κάτω από ποιες αστρολογικές συνθήκες το νεογέννητο θηλυκό προορίζεται να γίνει πόρνη.



Άλλες προλήψεις θεωρούσαν καλό σημάδι το να δεις στον ύπνο σου πόρνη. Ειδικά οι έμποροι πίστευαν ότι, αν ονειρεύονταν πόρνη, θα πετύχαιναν ευνοϊκές συμφωνίες, γιατί η πόρνη «εργάσιμος λέγεται και ουδέν αρνησαμένη παρέχει εαυτήν». Αν μάλιστα ονειρευόσουν όχι απλώς πόρνη, αλλά ότι συνευρέθηκες με πόρνη, αυτό σήμαινε «πλούτου αύξησιν και προμήνυμα μελλούσης χαράς».

Όπως κάθε εποχή, το επάγγελμα της πόρνης και στο Βυζάντιο έκρυβε κινδύνους και συχνά οι πόρνες αναγκάζονταν να κρύβονται. Όταν ήθελαν να περάσουν απαρατήρητες από τις αρχές, μεταμφιέζονταν σε καλόγριες. Φαίνεται ότι η μεταμφίεση αυτή ήταν τόσο συχνή, ώστε υπήρχαν νόμοι που τιμωρούσαν με σωματικές ποινές και εξορία τις πόρνες που ανακαλύπτονταν να κρύβονται κάτω από ένδυμα καλόγριας. Ατυχώς ο αξιότιμος κ. Κουκουλές δε μας δίνει πληροφορίες για το πώς στο καλό γινόταν αυτή η ανακάλυψη…

Από τον ακόλουθο σύνδεσμο μπορείτε να κατεβάσετε σε μορφή pdf τις σελίδες 117-162 από το δεύτερο τόμο του έργου «Βυζαντινών Βίος και Πολιτισμός», το κεφάλαιο δηλαδή με τίτλο «Αι πάνδημοι γυναίκες».

http://www.mediafire.com/download.php?b6byuioannawi8l

Κάθε πολιτισμός, συμπεριλαμβανομένου και του αρχαιοελληνικού, έχει και τον τομέα της αισχρολογίας. Εννοείται πως οι Αρχαίοι Έλληνες δεν ασχολούνταν μόνο με τις ανώτερες πνευματικές αναζητήσεις? αν γινόταν αυτό, δε θα ξέσπαγαν συνεχώς οι μικροί και μεγάλοι πόλεμοι μεταξύ των πόλεων-κρατών που φέρνουν στο μυαλό μας σήμερα τις συνεχείς διαμάχες των Αφρικανών, διότι μια λύση θα είχε βρεθεί. Οι Αρχαίοι Έλληνες είχαν καθημερινή ζωή και διάφορες κοινωνικές σχέσεις, θετικές κι αρνητικές όπως σήμερα – συζητούσαν, κορόιδευαν, έβριζαν κλπ. Επειδή αυτά δεν καταγράφονταν από τους πνευματικούς της εποχής, δε σημαίνει πως δεν υπήρχαν. Ευτυχώς όμως έχουμε λίγες αναφορές και συγγράμματα όπως τις κωμμωδίες του Αριστοφάνη όπου αυτό το είδος λόγου παρουσιάζεται σ’όλο του το μεγαλείο. Η πρώτη μου επαφή με την αρχαία ελληνική αισχρολογία έγινε πριν λίγες μέρες, ψάχνοντας για τη λέξη «ερέβινθος» που ο βυζαντινός πατριάρχης Φώτιος στο λεξικό του ερμήνευε ως «αιδοίον», την οποία είχαμε βρει με το φίλο μου σ’ένα τέτοιο λεξικό εκ των σπάνιων σημερινών αντιγράφων του πατέρα του. Βρήκα λοιπόν ένα
θέμα
στο phorum.gr (γιατί η ελληνοποίηση του f;) με τέτοιο περιεχόμενο. Ομολογώ πως έπαθα κανονικό πολιτισμικό σοκ απ’αυτά που συνάντησα εκεί. Οι αρχαίοι ημών πρόγονοι έβριζαν, και μάλιστα με το παραπάνω, περίπου τα πράγματα που βρίζουμε κι εμείς σήμερα, συχνά με εύστοχες ή πρωτότυπες λέξεις. Η μελέτη της αρχαιοελληνικής αισχρολογίας έχει ακόμα να μας δώσει σημαντικές γνώσεις για τον πολιτισμό των αρχαίων κυρίως ως προς το σεξουαλικό τομέα – τι ήταν αποδεκτό και τι όχι, τι κοροϊδευόταν αλλά γινόταν, πως ήταν τότε οι σεξουαλικές σχέσεις των ανθρώπων κλπ.

Ο κατάλογος συντέθηκε από ένα μέλος, το οποίο συμβουλεύθηκε 3 λεξικά και 2 βιβλία για να συγκεντρώσει τις λέξεις, για κάποιον λόγο όμως δε συμπλήρωσε την αλφαβητική σειρά που σχεδίαζε. Βρήκα κι εγώ ακόμα λίγες, τις οποίες παραθέτω στο τέλος. Τα «ου φωνητά» λοιπόν, αυτά που δεν πρέπει να φωνηθούν/λεχθούν, είναι τα αισχρά λόγια. Κι από εδώ και πέρα ο κατάλογος:

εισαγωγή στην αρχαία ελληνική αργκώ
(λέξεις που λόγω σεμνοτυφίας δεν τις συναντούμε συνήθως στα λεξικά με την πραγματική τους σημασία)
————————–

άβατος (η) = η μή ανοίγουσα τα σκέλη , η παρθένα , η αγάμητη
αβροβάτης = αυτός που περπατά με αβρούς τρόπους , ο κουνιστός , ο θηλυπρεπής , ο ασιάτης
αδελφογαμία = γάμος μεταξύ αδελφών (χαρακτηριστική περίπτωση ο πτολεμαίος ο φιλάδελφος ό οποίας κατα τον κιναιδογράφο Σωτάδη , «σε τρύπα απαγορευμένη , έχωσε το καρφί του» )
αιδοιολείκτης (ο) = ο μουνογλύφτης. στις εκκλησιάζουσες του αριστοφάνη αναφέρεται κάποιος γνωστός αιδοιολείκτης αθηναίος με το όνομα σμοίος , ως «ο τα των γυναικών διακαθαίρει τρύβλια» (αυτός που καθαρίζει τις «γαβάθες» (αιδοία) των γυναικών)
αιδοίον = γενικά τα γεννητικά όργανα και της γυναίκας και του άντρα (ειδικώτερα στον ενικό αριθμό αφορά την γυναίκα
ενω στον πληθυντικό τον άντρα (αριστοφάνης , λυσιστράτη , οι σπαρτιάτες «τα αιδοία δείκνυσι»)
ακρόβυστος = αυτός που δεν έχει κάνει περιτομή (οι έλληνες θεωρούσαν την περιτομή απαράδεκτη και αποκαλούσαν ειρωνικά τους περιτετμημένους ασιάτες , ευνούχους)
αλφηστής =μεταφορικά ο κωλομπαράς ( από το ψάρι αλφηστής που κυνηγάει το ένα το άλλο)
άμβων = μεταφορικά τα μουνόχειλα. (αμβων κυριολεκτικά είναι το χείλος της γαβάθας) (εύπολις , » ώ πολλών ήδη λοπάδων τους άμβωνας περιλείξας» = α αυτός πολλών μουνιών τα χείλη έχει καταγλύψει»)
αναθυώ = (με υβριστική διάθεση) ξανακαυλώνω , «γραύς αναθυά» = η γριά ξανακαυλώνει (με κοροϊδευτική διάθεση)
αναπεφλασμένος και
ανασεισίφαλλος και
ανασίφαλλος = ο μαλάκας , ο αυνανιζόμενος . να σημειώσουμε ότι στα αγγεία στα οποία παρουσιάζονται άντρες να μαλακίζονται , αυτοί κατά κανόνα είναι δούλοι , σάτυροι και ξένοι και ουδέποτε …αθηναίοι πολιτες.
αναφλάω – ώ = αναμαλάσσω το πέος , αυνανίζομαι ή αναυνίζω (σαν θεραπεία της αντρικής ανικανότητας) στον ναό του αμφιάραου άλειφαν τους ασθενείς με λάδι και τους αυνάνιζαν για να γίνουν καλά !
άνεχε , πάρεχε = άνεχε χείρας , πάρεχε φώς. Αυτό που λέμε σήμερα « κράτα φανάρι». το έλεγαν συνήθως στους γάμους. η έκφραση έχει επιζήσει μέχρι και σήμερα διότι υπάρχει δημοτικό τραγούδι που λέει : «ψηλά το φανάρι , δώσε το φώς να βλέπει η νύφη και ο γαμπρός»
απάλαμνος (η) = η ανυπεράσπιστη , χωρίς χέρια για να προβάλλουν αντίσταση. την λέξη την χρησιμοποιεί ειρωνικά ο αριστοφάνης με την έννοια του «τραβάτε με και ας κλαίω»
απεσκολυμμένον (πέος) το πέος με αποκεκαλυμένη την βάλανο , ο ψώλος
αποψάω -ώ , αποψώμαι = σκουπίζω σκουπίζομαι , «αποψώμαι λίθω» = σκουπίζομαι με πέτρα μετά το χέσιμο. ο αριστοφάνης στον πλούτο ειρωνεύεται αυτούς που άφησαν την πέτρα και σκουπίζονται …με κοτσάνια από σκόρδα !
αποψοφέω -ώ = κλάνω δυνατά , «αποψόφησις» = δυνατή πορδή
επιψοφέω = μεταφορικά κλάνω κάποιον , αδιαφορώ για κάποιον . αυτό που λέμε και σήμερα «μας έκλασε» μας παράτησε , μας άφησε στα κρύα του λουτρού.
αποψωλέω – ώ = αποκαλύπτω την βάλανο του πέους , «αποψωλημένος» = ο ξεσκούφωτος
αρτόπωλις = κυριολεκτικά η φουρνάρισσα , μεταφορικά η κρυφή πουτάνα «Αρτοπώλησιν , καθελοπόρνοισιν ομιλέων ο πονηρός Αρτέμων , κίβδηλον ευρίσκων βίον» = με τις κρυφές πουτάνες και τους πούστηδες που κάνει παρέα ο Αρτέμω ν , μαύρη ζωή θα κάνει (θα έχει κακό τέλος)
ασελγώ παρα φύσιν = όπως και σήμερα , συνώνυμα = χαλκιδίζω , φοινικίζω , λακωνίζω , σιφνιάζω
αστυάναξ = μεταφορικά ο ανίκανος , αυτός που δεν έχει στύση (λογοπαίγνιο εκ του α + στύω) , περιπαικτικά ο βασιλιάς των αγάμητων
Αφροδίτης τρόποι = είναι οι τρόποι συνουσίας που πρότειναν οι πόρνες στους πελάτες τους . η πρόταση γινόταν «εν αινιγμίοις» δηλαδή συνθηματικά στην αργκώ της εποχής.
Στους δειπνοσοφιστές του αθήναιου περιγράφονται αυτές οι προτάσεις.
• «τετράπους μοι γένοιτο σκίμπους ή θρόνος?» = να γίνω τετράποδο ανάκλιντρο ή τετράποδη καρέκλα ?
• «τρίπους τις ?» = να γίνω τρίποδας ?
• «παιδίσκη δίπους?» = δίποδο πορνίδιο ? ( υποννοώντας προφανώς τον πρωκτικό παιδικό έρωτα.)
• «περί την ψωλήν περιβήναι ?» = να καθίσω επάνω στο πέος σου ?
• «κιγκλίζειν?» = να κουνάω τον κώλο μου κατά την διάρκεια της συνουσίας ? (από τον κίγκλο , την νεροσουσουράδα που κουνάει συνέχεια την ουρά της )
• «οκλάζειν ?» = να κάθομαι οκλαδόν ? (και άλλα)
βαγωάς = ευνούχος , παρατσούκλι (από τον γνωστό πέρση ευνούχο βαγώα , τον φερόμενο στην ιστορική παραφιλολογία ως ερωμένο του μ.αλεξάνδρου
βαλανόω – ώ = αμπαρώνω τον κώλο μου , «βεβαλάνομαι» = έχω δυσκοιλιότητα (αριστοφάνης ., εκκλησιάζουσες)
βάταλος = κίναιδος , ομοφυλόφυλος (εκ του «βατέω –ώ» = επιβαίνω , καβαλάω , γαμάω)
βληχώ = η ανθισμένη τρίχα (υποννοεί το γυναικείο αιδοίο)
βούπαις = κυριολεκτικά σημαίνει βουβαλόπαιδο . στην αρχαιότητα όμως του έδιναν θετική σημασία δηλαδή παιδαράς , παίδαρος
βωλοκοπώ= γαμάω άγρια (γαμώ και δέρνω)
γαλή = γατούλα , νόστιμη και πεταχτή πιτσιρίκα
γάλλος = ευνούχος ιερέας της θεάς κυβέλης
γαμέω -ώ = παντρεύομαι (ο άντρας την γυναίκα) «γαμούμαι» = παντρεύομαι (η γυναίκα τον άντρα)
γαρίς = (γαρίδα) ευλύγιστη πόρνη
γελασίνοι = (τα γελαστά) τα λακκάκια στα κωλομέρια των νεαρών. Οι κωλομπαράδες της εποχής είχαν σε μεγάλη εκτίμηση τα λακκάκια των καλοσχηματισμένων αθλητών.
γλώσσαργος = ο φλύαρος (μεταφορικά ο μουνογλύφτης , η γλώσσα του πάει ροδάνι !)
γογγυλίς = μικρό αλλά καλοσχηματισμένο βυζάκι (από το σχήμα σαν στρογγυλό ραπανάκι)
γυναικάριον = μικροσκοπική γυναίκα , πουτσομεζές (οι μικροσκοπικές γυναίκες εθεωρούντο εξπέρ στα ερωτικά )
δασύπρωκτος =μαλλιαρός κώλος , παλληκάρι με μαλλιαρό κώλο , ο ηρακλής
δέλτα = μεταφορικά το γυνακείο αιδοίο (λόγω του σχήματος του γυναικείου εφηβαίου)
δεφιδαστής = ( βυρσοδέψης) ο αυνανιζόμενος , ο μαλάκας (ειρωνικά τους αυνανιζόμενους νέους τους αποκαλούσαν «συνδικάτο των βυρσοδεψών»)
δίδυμοι = μεταφορικά οι όρχεις
δρομάς = πόρνη περιπατητική , του δρόμου, συνήθως ηλικιωμένη
δρόσος =έκφραση ποιητική , αναφέρεται στα υγρά που προκύπτουν κατά την διάρκεια της συνουσίας , τα χύσια (αριστοφάνης , ιππης : «εν κασαυρείοισι λείχων την απόπτυστον δρόσον» =μέσα στο πορνείο γλύφωντας την «δρόσο» που ξερνούσε το πράμα της ! )
δωδεκαμήχανος ή δωδεκάτεχνος = η πολυμήχανη πόρνη που γνωρίζει τουλάχιστον 12 τρόπους να κάνει έρωτα (τύφλα νάχει η κάμα σούτρα), περίφημη τέτοια εταίρα ήταν κάποια Κυρήνη.
εθελοπόρνος = νεαρός παθητικόε ομοφυλόφιλος που είναι σπιτωμένος από κάποιον πλούσιο κωλομπαρά.
εκπαλλακίδιοι = τα παιδιά των παλλακίδων (τα μη νόμιμα τέκνα)
έκφυλος = αυτός που είναι από ξένη φυλή , ο ξένος που έχει παράξενες ερωτικές ιδιαιτερότητες και βίτσια
ελαύνω , ελαύνομαι = καλπάζω , εκτινάσσομαι , γαμάω (αριστοφάνης εκκλησιάζουσες : «ο γάρ ανήρ την νύχθ΄ όλην ήλαυνέ με εν τοις στρώμασιν» = ο άντρας μου όλη την νύχτα με πηδούσε στο κρεβάτι !)
έμβολος = έμβολο αλλά και πέος («επεγείρω τον έμβολον» = ανασταίνω το πέος μου , τον κάνω ντούρο !)
ενόρχης ανήρ = άντρας αρχιδάτος . (συνώνυμο το «λαπιδόρχας» = άντρας με βασιλικά αρχίδια , από τους λαπίθες τον άγριο λαό της θεσσαλίας)
επανθούσα θρίξ = ανθισμένη τρίχα , το χνούδι , το μυρωδάτο γυναικείο αιδοίο
επιτάγματα = τα δώρα που έπαιρναν οι ερωμένοι από τους εραστές τους. συνήθως άγρια κοκκόρια σαν σύμβολο σεξουαλικής ευρωστίας και ζωγραφισμένα αγγεία με αφιερώσεις.
επίφαλλος = μουσικός που παίζει όργανα στους φαλλικούς χορούς και τις φαλλικές γιορτές.
ερέβινθος = (το ρεβίθι) κατ΄ εφημισμόν το μικρό ή το καλοσχηματισμένο πέος , «δράττομαι τον ερέβινθον» = μαλακίζομαι
εσχάρα = το γυναικείο αιδοίο που καλύπτεται από μαύρες τρίχες., υποννοείται επίσης εδώ και η θερμότητα των γεννητικών οργάνων. αυτή η ταύτιση των αιδοίων με την ζέστη και την φωτιά απαντάται διαχρονικά σε όλους τους λαούς. στην ποντιακή διάλεκτο το γυναικείο αιδοίο λέγεται και «φουρνί» (φούρνος) , αναφέρουμε επίσης ενδεικτικά εδώ τους στίχους ενός ρεμπέτικου τραγουδιού :
πήγε η σούλα στο παρίσι
για να βρεί καλό γ*μίσι
το μ**νί της φλόγες βγάζει
είναι σαν το πετρογκάζι !
εταίρα = ερωτική σύντροφος με υψηλό μορφωτικό επίπεδο. οι εταίρες ήσαν οι μοναδικές γυναίκες που εθεωρούντο ισότιμες με τους άνδρες και είχαν την ικανότητα να συζητούν μαζί τους ακόμη και φιλοσοφικά θέματα. ο δημοσθένης λέγει σχετικά σε έναν δικανικό του λόγο : «τις εταίρες τις έχουμε για την ηδονή (ερωτική και πνευματική ηδονή) , τις παλλακίδες για το καθημερινό σέξ και τις γυναίκες μας για να μας κάνουν παιδιά και να στέκονται άγρυπνοι φρουροί του σπιτιού»
ευμεζέος (ανήρ) = ο άντρας που έχει καλοσχηματισμένο πέος.
ευπυγία = η ομορφιά των οπισθίων , «εύπυγος» = ωραίος κώλος
ευρύπρωκτος = ο ξεκωλιάρης ,ο χιλιοτρυπημένος , η πουστάρα , (λέξη που προκαλούσε τα τρανταχτά γέλια των θεατών στις νεφέλες του αριστοφάνη (στον διάλογο μεταξύ ισχυρού και αδυνάτου)
έφηβος = νέο αγόρι ηλικίας 12- 18 ετών, συνώνυμα : παίς , βούπαις , λαίσπαις (όταν αρχίζουν οι πρώτες στύσεις) , υπερπαίς (ώριμος πλέον για σεξουαλική πράξη) , απάγελος (μπήκε στην αγέλη , δεν είναι πλέον παιδί ) , σιδευνάς (παλικαρόπουλο στην σπάρτη) , κυρσάνιος (στην ήλιδα) τραγίζων (σέρνει , βρωμάει σαν τράγος από τις σηκωμάρες !)
ζωμοτάριχος = ο καλοδιατηρημένος πουρόγερος ( ο διατηρημένος στην σαλαμούρα )
ημίανδρος ή ημιγύναιξ = ευνούχος
θρίον = το δέρμα που περιβάλει την βάλανο του πέους , το πετσάκι. στις εκκλησιάζουσες οι γυναίκες αποφασίζουν να δώσουν προτεραιότητα στους κακομούτσουνους και τους άσχημους « τοις σιμείς και τοις αισχρείς , προτέρους βινείν ,οι δ΄ έτεροι θρία λαβόντες διφόρου συκής , εν τοις προθύροισι δέφεσθαι» = οι κακομούτσουνοι και οι άσχημοι θα πηδήξουν πρώτοι και οι υπόλοιποι άς πάρουν τα πετσάκια τους και τα δυό τους αρχιδάκια και άς πάνε στην αυλή να τραβήξουν μαλακία
θρόνος = τρόπος συνουσίας , η γυναίκα στα τέσσερα
ιερός γάμος = ερωτική συνεύρεση ιέρειας με πιστό ή ιερέα με πιστή που γινόταν για την γονιμότητα της κοινότητας.. εθεωρείτο επίσης και είδος αποτρεπτικής πορνείας δηλαδή τελετή για την αποτροπή του κακού.
ίθριξ =αποτριχωμένος ευνούχος (από το θρίξ = τρίχα)
ισθμός = (ο ισθμός της κορίνθου) μεταφορικά το στενό αιδοίο. Αριστοφάνης ειρήνη : «εις ίσθμια , σκηνήν εμαυτού τω πέει καταλαμβάνω» = αναλογίζομαι τους αγώνες των αιδοίων που θα γίνουν στα ίσθμια και τρέχω να νοικιάσω μία σκηνή για το πέος μου!
κάκκη ή κάκκα = τα κακά των παιδιών , τα σκατά.
καλλαβίς = άσεμνος ερωτικός χορός . οι χορευτές τραβούσαν τα κωλομέρια τους για να φαίνεται ανοιχτή η τρύπα του πρωκτού τους.
κάπρα = (από το κάπρος=αγριογούρουνο) = ακόλαστη γυναίκα , καυλωμένη , σκρόφα , γουρούνα.
καταγλωτίζω = φιλάω με τη γλώσσα , φιλί μανδαλωτόν = γλωσσόφιλο (από τη λέξη μάνδαλον= γλώσσα)
καταδακτυλίζω = βάζω κωλοδάχτυλο . αριστοφάνη , ιππής :
«ούκουν καταδακτυλικός συ του λαλητικού» = βρε δεν του βάζεις κωλοδάχτυλο του φλύαρου να ησυχάσουμε ?
καταπυγίζω = (για παθητικό ομοφυλόφιλο) = κουνάω και περιστρέφω τον κώλο μου κατά την πρωκτική συνουσία . λικνίζομαι προκλητικά ενώ βαδίζω.
καυλός = στέλεχος φυτού , κοτσάνι , παλούκι , κοντάρι και μεταφορικά πέος εν στύσει (πρβλ. το νεοελληνικό καυλώνω)
κέρκος ( η )= η ουρά και μεταφορικά το πέος . παράγωγο η λέξη «κερκίς» = η κερκίδα του θεάτρου που έχει σχήμα ουράς.
κίναιδος = παθητικός ομοφυλόφιλος , εκδιδόμενος νεαρός πόρνος . ετυμολογία από το «κινέω την αιδώ» = δεν έχω ντροπή , έχω ηθική λάστιχο.
κινησίας = ο κουνιστός (στις κωμωδίες του Αριστοφάνη πάντοτε υπάρχει κάποιος κινησίας)
κλύσμα = ο κωλομπαράς
κόβαλα = μαλακίες , σαχλαμάρες (σαν αυτές που λέγανε οι δαίμονες Κόβαλοι , πρόγονοι των καλικαντζάρων)
κοκκίζω = βγάζω τα κουκούταια και μεταφορικά γαμάω
κόκκυξ = έκφυλος ή μοιχός (από τον κόκκυγα , κούκο , που αφήνει τα αβγά του σε ξένες φωλιές)
κοινωνία = η συνουσία (λαμβάνω κοινωνίαν γυναικός = πηδάω κάποιαν)
κολλοποδιώκτης = ο σπρωχτοκώλης , ο ενεργητικός ομοφυλόφιλος
κόλυθροι = μεταφορικά τα μαραμένα αρχίδια (από το κόλυθρος = υπερώριμο σύκο)
κοπραγωγώ = μεταφέρω κοπριά και μεταφορικά γαμάω τον πρωκτό.
κορινθιάζομαι = ζώ έκφυλα όπως οι Κορίνθιοι
κροκωτοί = τα ενδύματα με έντονο κίτρινο χρώμα που φορούσαν οι πόρνες και οι πόρνοι.
κρούω την θύραν = ιδιωματισμός που σημαίνει γαμάω το αιδοίον
κύδων = ο παιδεραστής
κυδώνια μήλα = (τα κυδώνια) τα καλοσχηματισμένα βυζάκια
κυέω = μένω , είμαι έγκυος (παράγωγο το θαλάσσιο κύμα = διογκωμένο , γκαστρωμένο)

Και μερικά επιπλέον που βρήκα εγώ:
σύκον = ευφημιστικά το αιδοίο, με πρώτη αναφορά στον Αριστοφάνη “Του μεν μέγα και παχύ, της δε ηδύ το σύκον” (Ειρήνη 1351-2). Δηλαδή «Του ενός μεγάλο και παχύ, της άλλης γλυκό το σύκο». Εξού και η επίσης αρχαία παροιμία να λέμε τα σύκα σύκα και τη σκάφη σκάφη, μάλλον γιατί πολλοί θ’απέφευγαν να τα λένε έτσι λόγω σεξουαλικών υπονοουμένων.
Πηγή.
διθυραμβοχάνα = πηγαδομούνα, λεγόταν από τους άντρες στις γυναίκες.
σφίγκτρια = πουτάνα, μάλλον επειδή έχει σφιχτό αιδοίο, λεγόταν απ’τους άντρες στις γυναίκες.
χοιροψάλας = γαμιάς, πιθανόν θά’χει σχέση με το χοίρο, λεγόταν απ’τις γυναίκες στους άντρες.
λισυφλεβής = ο πουτσαράς, πιθανόν με λείες φλέβες, λεγόταν απ’τις γυναίκες στους άντρες.
βινητιέω-ώ = καυλώνω
Πηγή.
οίφω = συνουσιάζομαι, αρχαία λέξη απ’την ίδια πρωτοΪνδοευρωπαϊκή ρίζα όπως το λατινικό «futuere» και το αγγλικό «fuck», αμφότερα με την ίδια σημασία. Μία επιγραφή στη Θήρα δίπλα στο ναό του Καρνίου Απόλλωνα λέει: «(ΤΟΝ ΔΕΙΝΑ) ΝΑΙ ΤΟΝ ΔΕΛΦΙΝΙΟΝ ΗΟ ΚΡΙΝΩΝ ΤΕ(Ι)ΔΕ ΩΙΦΕ ΒΑΘΥΚΛΕΟΣ ΑΔΕΛΦ(Ε)ΟΝ ΔΕ ΤΟΥ ΔΕΙΝΑ», δηλαδή «Μα τον Δελφίνιο Απόλλωνα, εδώ ο Κρίνων το έκανε με τον αδερφό του Βαθυκλέους».
Πηγή.
Παρά την επιγραφή όμως, η ομοφυλοφιλία στην Αρχαία Ελλάδα δεν ήταν πλήρως αποδεκτή, όπως υποστηρίζεται από κάποιους. Συνήθως υπήρχε παιδεραστία μεταξύ δασκάλου ή γυμναστή και μαθητή, ή ερωτική σχέση μεταξύ συμπολεμιστών, αν και πάλι αυτό συγκαλυπτόταν ως κάτι καθαρά πνευματικό. Υπήρχαν φυσικά κι άλλες περιπτώσεις ομοφυλοφιλίας, αλλά πάλι κάπως συγκεκαλυμμένες. Η θηλυπρέπεια πάντως ήταν κατακριταία. Γι’αυτο άλλωστε οι άντρες πόρνοι ήταν πρόσωπα χαμηλής εκτίμησης.
εταιρίζω = κυριολεκτικά πουτανεύω, γίνομαι θηλυπρεπής. Ο Σόλων προέβλεπε αυστηρή τιμωρία στη νομοθεσία κατά των Αθηναίων πολιτών με τέτοια συμπεριφορά:
«Αν τις Αθηναίος εταιρήση, μη έξεστω αυτώ των εννέα αρχόντων γενέσθαι, μηδέ ιερωσύνην ιερώσασθαι, μηδέ συνδικήσαι τω δήμω, μηδέ αρχήν αρχέτω μηδεμιάν, μήτε ενδημον, μήτε υπερόριον, μήτε κληρωτήν, μήτε χειροτονητήν, μηδέ επικυρήκειαν αποστελλέσθω, μηδέ γνώμην λεγέτω, μηδέ εις τα δημοτελή ιερά εισίτω, μηδέ εν ταις κοιναίς σταφονοφορίες σταφανούσθω, μηδέ εντός των της αγοράς περιρραντηριων πορευέσθω. Εάν δε ταύτα τις ποιή, καταγνωσθέντως αυτού εταιρείν, θανάτω ζημιούσθω.»
«Δηλαδή, αν κάποιος Αθηναίος πολίτης συνάψει ερωτική σχέση με άλλον:
Δεν του επιτρέπεται να γίνει μέλος των 9 αρχόντων. Δεν του επιτρέπεται να εκλεγεί ιερέας. Δεν του επιτρέπεται να είναι συνήγορος του λαού. Δεν του επιτρέπεται να ασκήσει κάποια εξουσία, εντός η εκτός της χώρας, κληρωτή ή χειροτονητή. Δεν του επιτρέπεται να σταλεί ως κήρυκας πολέμου. Δεν του επιτρέπεται να εκθέσει τη γνώμη του. Δεν του επιτρέπεται να εισέλθει στους δημόσιους ναούς. Δεν του επιτρέπεται να στεφανωθεί στις δημόσιες στεφανοφορίες. Δεν του επιτρέπεται να παίρνει μέρος στους περιπάτους που γίνονται στην αγορά. Όποιος λοιπόν ενώ έχει καταδικαστεί ως ερωτικός σύντροφος άλλου, ενεργήσει αντίθετα τις διατάξεις του νόμου,τιμωρείται με θάνατο.» (Σολωνος νομοι,άρθρο 332,εκδώσεις Θεσσαλονίκης μετάφραση:Χριστοδούλου )
Πηγή.
εταιρικώς = ο επαγγελματίας πόρνος που συντηρούταν απ’το επάγγελμά του, πεπορνευμένος, πολύ υποτιμητικό για κάποιον άντρα.
πορνοβοσκός = ο προαγωγός, ο προστάτης, ο νταβατζής. Νομιμότατο επάγγελμα στην Αρχαία Αθήνα.
χαμαιτυπής = αυτή που χτυπάει το έδαφος, η πόρνη κατώτερης βαθμίδας που έδινε τις υπηρεσίες τις κάτω, εξού και χαμαιτυπείον, το πορνείο χαμηλής στάθμης.
Πηγή.

Όποτε βρίσκω άλλες αρχαίες αισχρές λέξεις θα τις αναρτώ εδώ.

Ένα άρθρο για έναν παλιό αλλά σήμερα κατηργημένο θεσμό της εκκλησίας, την αδελφοποιία, στην οποία δύο συνήθως άντρες ενώνονταν πνευματικά, δεν αποκλείεται όμως να υπήρχε και δεσμός άλλης φύσεως. Από
εδώ.

Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΕΥΛΟΓΟΥΣΕ ΤΗ ΣΥΜΒΙΩΣΗ ΟΜΟΦΥΛΟΦΙΛΩΝ ΜΕ ΤΗΝ ΑΚΟΛΟΥΘΙΑ ΤΗΣ ΑΔΕΛΦΟΠΟΙΙΑΣ!
25 Ιαν
2012
0
*
Αναρωτηθήκατε ποτέ γιατί οι ομοφυλόφιλοι ονομάζονται ΑΔΕΡΦΕΣ;

Παρ’ ότι στην σύγχρονη εποχή, η ομοφυλοφιλία αποτάσσεται -υποκριτικά- από την χριστιανική Εκκλησία, ως κάτι ανόσιο και μιαρό, εν τούτοις δεν ήταν ανέκαθεν αυτή η στάση της …;

Ο πρώτος γάμος μεταξύ ανδρών δεν έγινε το 2008 στην Τήλο, αλλά, σύμφωνα με πλείστες ιστορικές μαρτυρίες, τον θ΄ αι. μ.Χ. στην Κωνσταντινούπολη. Ένας άξεστος ιπποκόμος, φτωχός κι αγράμματος χωριάτης, αλλά όμορφος και με ωραία κορμοστασιά νέος, νυμφεύτηκε τον Νικόλαο, ηγούμενο μοναστηριού . . .

Ο γάμος του Βασιλείου Α΄ με τον Ιωάννη, όπως μας τον διασώζει στη «Χρονογραφία» του ο βυζαντινός αξιωματούχος (κουροπαλάτης και μέγας δρουγγάριος της βίγλας), Ιωάννης Σκυλίτζης. Διακρίνονται από αριστερά: Η μητέρα του Ιωάννη, Δανιηλίδα, το ζεύγος των μελλονύμφων Βασίλειος – Ιωάννης, ο ιερέας, που τελεί τον γάμο και πίσω του άλλοι ιερείς, ενώ ανάμεσα στο ζεύγος και στον ιερέα φαίνεται ανηγμένο το Ευαγγέλιο.
*
. . . και μερικά χρόνια αργότερα έναν άλλο άνδρα, γιό πλούσιας χήρας, τον Ιωάννη. Μέσω αυτών των γάμων απόκτησε διαδυνδέσεις στην Κωνσταντινούπολη και σύντομα έγινε «παρακοιμώμενος» του αυτοκράτορα Μιχαήλ Γ΄. Αργότερα, μέσα σε ένα λουτρό αίματος και οργίων κατάφερε να κατακτήσει ο ίδιος το θρόνο. Πρόκειται για τον Βασίλειο Α’ τον Μακεδόνα, τον πρώτο αυτοκράτορα της Μακεδονικής -λεγόμενης- δυναστείας.

Οι γάμοι αυτοί του Βασιλείου με άνδρες είναι οι πρώτοι, που τεκμηριώνονται από ιστορικές πηγές, δεν είναι όμως πρωτόγνωροι στη χριστιανική παράδοση. Οι γάμοι μεταξύ ανδρών, ή «ενώσεις», ή «αδελφοποιήσεις», όπως συγκαλλυμένα ενίοτε λέγονται, έχουν πολύ βαθιές ρίζες στο χριστιανισμό ξεκινώντας από τη Βίβλο και φθάνοντας μέχρι τις μέρες μας.

Καθώς, η ομοφυλοφιλία, δεν ήταν -ούτε και είναι- άγνωστο φαινόμενο στις τάξεις της Εκκλησίας (τουναντίον μάλιστα), για να δώσει μια νομιμοφάνεια στις σχέσεις αυτές, επινόησε την λεγόμενη «αδελφοποίηση» (ή «αδελφοποιία»). Με την ορολογία αυτή, νοείται η με θρησκευτική τελετή -δήθεν πνευματική- ένωση δύο ανδρών, για την οποία γράφτηκε και επίσημη ευχή «εις Αδελφοποιίαν πνευματικήν», που διαβαζόταν από τον ιερέα μπροστά από το Ευαγγέλιο. Η «Ακολουθία της Αδελφοποιίας» όμως, είναι ολόιδια με την Ακολουθία του -γνωστού ετερόφυλου- Γάμου (ζευγάρι εμπρός από τον ιερέα, Ευαγγέλιο, κεριά, κουμπάρος, συγγενείς κ.τ.λ.).

Στην πραγματικότητα δηλαδή, δεν πρόκειται για καμμία πνευματική ένωση, αλλά για κανονικό γάμο μεταξύ ανδρών και ευλογία από τον ιερέα της σαρκικής ομοφυλόφιλης ένωσης. Αυτό ομολογείται και από το ίδιο το «Πηδάλιον», στο οποίο αναφέρεται χαρακτηριστικά, ότι οι άνδρες κατά την αδελφοποιησία «υπανδρεύονται αναμεταξύ των». Το «Πηδάλιον» απαγορεύει τέτοιες τελετές χαρακτηρίζοντας τους νυμφίους ως «ψευδαδελφοποιητούς», που ικανοποιούν «τας ηδονάς και τα σαρκικά των θελήματα»: «Η δε λεγομένη αδελφοποιησία είναι εμποδισμένη από το λε’ κεφ. του ιγ΄ τίτλου του ε’ βιβλίου του νόμου (σελ. 217, της Γιουρ Γραικόρ.) τελείως να μην γίνεται, και αποβεβλημένη εστίν από την Εκκλησίαν του Χριστού …; Όθεν η τοιαύτη αδελφοποιησία όχι μόνον δεν γίνεται, ή λογίζεται τελείως εμπόδιον εις το να υπανδρεύωνται αναμεταξύ των οι τοιούτοι ψευδαδελφοποιητοί, αλλ’ ουδέ όλως πρέπει να γίνεται. Απόβλητον γάρ εστι τούτο από την Εκκλησίαν του Χριστού, ως πολλών κακών και απωλείας πρόξενον ψυχικής εις τους περισσοτέρους, και ύλη δια να πληρόνουν τινες τας ηδονάς και τα σαρκικά των θελήματα, καθώς η δοκιμή μυρία έδειξε τα παραδείγματα κατά διαφόρους καιρούς και τόπους». («Πηδάλιο», «Περί συνοικεσίων», κεφάλαιο Ι’) Οι άνδρες («ψευδαδελφο- ποιητοί»)κατά την αδελφο- ποιησία «υπανδρεύονται αναμεταξύ των» ικανοποιώντας «τας ηδονάς και τα σαρκικά των θελήματα». «Πηδάλιον».

Τις ίδιες λέξεις (αδελφοποίησις, αδελφοποίητος) χρησιμοποιούν οι ιστορικοί στην περίπτωση της ένωσης στην εκκλησία των Βασιλείου – Νικολάου, όπου δεν υπάρχει καμμία νύξη φυλετικής ή οικογενειακής παραμέτρου για τη σχέση, ούτε για ανταλλαγή αί­ματος. Δεν έχει στρατιωτική σημασία, ούτε αναφέρονται συνθήκες, που να την προκάλεσαν (π.χ. διάσωση από κίνδυνο, σοβαρή ασθένεια κ.λπ..) Τόσο ο Βασίλειος όσο και ο Νικόλαος είχαν ζώντες αδελφούς με τους οποίους δια­τηρούσαν τακτικές και στενές επαφές, έτσι η πράξη τους δεν ήταν αποτέλεσμα επιθυμίας να αποκτήσουν αδελφό. Για τον Βασίλειο αναφέρονται τουλάχιστον δύο αδελφοί, οι Βάρδας και Μαριανός, οι οποίοι μάλιστα τον βοήθησαν στην μετέπειτα οργάνωση της δολοφονίας του αυτοκράτορα Μιχαήλ Γ΄, ο δε Νικόλαος είχε αδελφό ένα γιατρό, ο οποίος -όπως θα δούμε παρακάτω- φρόντισε να έρθει ο Βασίλειος σε επαφή με την αυτοκρατορική αυλή.

Βασίλειος: Ένας γοητευτικός Αρμένιος

Ο Βασίλειος γεννήθηκε κατά το 812 στα περίχωρα της Αδριανούπολης, από μια οικογένεια χριστιανών χωρικών, φτωχών αποίκων, πού οι περιστάσεις τους είχαν ξεριζώσει απ’ την πατρίδα τους την Αρμενία και που η τελευταία τους συμφορά, ο θάνατος του πατέρα, τους άφηνε τελειωτικά χωρίς κανένα πόρο. Ορισμένοι ιστορικοί υποστηρίζουν, ότι η καταγωγή του ήταν Αρμενο-σλαβική ή καθαρά Σλαβική. Το προσωνύμιο Μακεδών οφείλεται στη βυζαντινή γεωγραφική αντίληψη, κατά την οποία ορισμένα μέρη της Θράκης αποτελούσαν τμήμα της Μακεδονίας. Η Μακεδονική (Ελληνική) δήθεν καταγωγή του Βασιλείου είναι μεταγενέστερο ιστορικό ψεύδος· ούτε ο Βασίλειος, ούτε κανένας άλλος αυτοκράτορας του Βυζαντίου είχε Ελληνική καταγωγή (βλ. «Ούτε ένας έλληνας βυζαντινός αυτοκράτορας!»).

Νόμισμα του «εν θεώ βασιλέως των ρωμαίων» -όχι των ελλήνων- Βασιλείου· το μεταγενέστερο- δήθεν- «Μακεδών», δεν υπάρχει πουθενά.
.
Ο Βασίλειος, πού από­μεινε πια το μόνο στήριγμα της μητέρας και των αδελφών του, ήταν τότε εικοσιπέντε με εικοσιέξη χρόνων, ένα ψηλό και γεροδεμένο παλληκάρι, μέ γερά χέρια και στιβαρό κορμί. Πυκνά, σγουρά μαλλιά, πλαισίωναν το ζωηρό του πρόσωπο. Ολότελα αγράμματος, άλλωστεδεν ήξερε ούτε να γράφει, ούτε να διαβάζειήταν απλά ένας ωραίος νέος. Αυτό στάθηκε αρκετό για να δημιουρ­γήσει τη μεγάλη τύχη του και να φτάσει στο σκοπό του χωρίς δισταγμούς στηριζόμενος όχι μόνον σε γυναίκες, αλλά κυρίως σε ομοφυλόφιλους άνδρες, που γοητεύτηκαν έντονα από την αθλητική του ομορφιά.

Ο πρώτος γάμος του Βασιλείου με τον ηγούμενο

Περί το 840, ρακένδυτος, με ένα ραβδί στο χέρι κι ένα δισάκι στον ώμο έφτασε ο Βασίλειος μιά Κυριακή απόγευμα αναζητώντας την τύχη του στην Κωνσταντινούπολη. Αφανισμένος από την κούραση, κατασκονισμένος κι ενώ κόντευε να νυκτώσει πλάγιασε κάτω από τα προπύλαια της εκκλησίας του Αγίου Διομήδη, που βρήκε μπροστά του, όπου δεν άργησε να αποκοιμηθεί βαθιά, χωρίς καθόλου να προσέξει και όπως έτυχε.

Ο Νικόλαος, ηγούμενος του μοναστηριού, που παράρτημά του ήταν η εκκλησία (σύμφωνα με το Theophanes Continuatus, 5.9, σελ.223, ή προσμονάριος σύμφωνα με τον Συμεών το Λογοθέτη, «Περί Μιχαήλ και Θεοδώρας», 11, εκδ. Μπέκερ, σελ. 656) με έκπληξή του βλέπει τον καλοφτιαγμένο κοιμώμενο νέο. Το πρωί τον ξυπνά, τον προσκαλεί να τον ακολουθήσει και τον καθίζει στο τραπέζι. Του κάνει λουτρό και του δίνει καινούρια ρούχα («λούσας αυτόν και ιμάτιον περιβαλών»), συζούν («ομώροφον είχε και ομοδίαιτον», «Χρονικό» του Γεωργίου του Μοναχού στον Ίστριν, 2:5) και τελικά η γνωριμία τους πολύ σύντομα καταλήγει σε γάμο· ενώνονται με τελετή στην εκκλησία: «Τη δευτέρα ημέρα απελθών μετ’ αυτού εις το λουτρόν ήλλαξεν αυτόν και ελθών εν τη εκκλησία εποίησεν αδελφοποίησιν μετ’ αυτού και συνηυφραίνοντο εν αλλήλοις» (Γεωργίου Μοναχού στον Μόραβτσικ, σελ. 120.) Η τελευταία φράση θυμίζει το βιβλικό «και συνευφραίνου μετά γυναικός της νεότητός σου» («Παροιμίαι», 5:18), που αναφέρεται σε σχέση άνδρα και γυναίκας.

Στην ένωση αυτή, δεν υπάρχει καμμία νύξη φυλετικής ή οικογενειακής παραμέτρου για τη σχέση, ούτε για ανταλλαγή αί­ματος. Δεν έχει στρατιωτική σημασία, ούτε αναφέρονται συνθήκες, που να την προκάλεσαν (π.χ. διάσωση από κίνδυνο, σοβαρή ασθένεια κ.λπ.) Τόσο ο Βασίλειος όσο και ο Νικόλαος είχαν ζώντες αδελφούς με τους οποίους διατηρούσαν τακτικές και στενές επαφές, έτσι η πράξη τους δεν ήταν αποτέλεσμα επιθυμίας να αποκτήσουν αδελφό. Για τον -αγράμματο- Βασίλειο αναφέρονται τουλάχιστον δύο αδελφοί, οι Βάρδας και Μαριανός, οι οποίοι μάλιστα τον βοήθησαν στην μετέπειτα οργάνωση της δολοφονίας του αυτοκράτορα Μιχαήλ Γ΄, ο δε Νικόλαος είχε αδελφό έναν γιατρό, ο οποίος φρόντισε να έρθει ο Βασίλειος σε επαφή με την αυτοκρατορική αυλή

Πρόκειται καθαρά για μια προσωπική σχέση, που έγινε για τους προσωπικούς λόγους του καθενός. Ο ηγούμενος «ευφραίνετο» από τον καλοφτιαγμένο Βασίλειο, ο οποίος, αν δεν είχε βρει τον ηγούμενο, πιθανόν θα συνέχιζε να κοι­μάται στους δρόμους. Για την ιστορία, ας αναφερθεί πως ο Βασίλειος έκανε και δεύτερο γάμο με άνδρα, αυτή τη φορά με τον γιο μιας πλούσιας χήρας, τον Ιωάννη.

Η αγάπη του Θεοφιλίτση για το Βασίλειο

Ο Βασίλειος ζητούσε επίμονα από το Νικόλαο να τον συστήσει σε κάποιον από τους επισήμους, που γνώριζε. Ο αδελφός του ηγούμενου, ένας γιατρός, είδε μια μέρα το Βασίλειο στο μοναστήρι, του φάνηκε πολύ καλοφτιαγμέ­νος και όμορφος και τον σύστησε σ’ έναν πελάτη του, τον Θεόφιλο, περισσότερο γνωστό με το προσωνύμιο Θεοφιλίτσης, συγγενή του κατέχοντα τότε τον τίτλο του Καίσαρα, Βάρδα, και του ίδιου του αυτοκράτορα Μιχαήλ Γ΄.

Ο Θεοφιλίτσης ήθελε να έχει στην υπηρεσία του ανθρώπους δυνατούς και ψηλόκορμους, που τους έντυνε με θαυμάσιες, ολομέταξες φορεσιές. Του άρεσε να εμφανίζεται στον κόσμο μαζί μ’ αυτούς τους γίγαντες που τον συνόδευαν («εις σπουδήν έχον γενναίους άνδρας και ευειδείς και ευήλικας και επ’ανδρία μάλιστα και αρώμη σώματος διαφέροντας», «Τheophanes Continuatus, 5.9, σελ. 225.) Μόλις ο γιατρός του μίλησε για το Βασίλειο, θέλησε να τον δει, και γοητευμένος απ’ το παράστημά του, τον πήρε αμέσως για να φροντίζει τα άλογά του δίνοντάς του το αξίωμα του πρωτοστράτωρα. Ο Θεοφιλίτσης αγαπούσε το Βασίλειο κάθε μέρα και περισσότερο («και ημέραν εξ ημέρας επί πλέον ηγαπάτο παρ’ αυτού».)

Ο δεύτερος γάμος του Βασιλείου με το γιό της πλούσιας χήρας

Ο Βασίλειος, έμεινε αρκετά χρόνια στο σπίτι του Θεοφίλτση και σ’ αυτό το διάστημα είχε μια περιπέτεια, που εξασφάλισε οριστικά το μέλλον του. Κάποτε, που ο αφέντης του πήγε με κάποια αποστολή στην Πελοπόννησο, ο Βασίλειος τον συνόδευσε σαν ιπποκόμος του, αλλά στο ταξίδι αρρώ­στησε και αναγκάσθηκε να σταματήσει στην Πάτρα. Στο ναό του Αγίου Ανδρέα του Πρωτοκλήτου γνωρίστηκε με ένα καλόγερο, ο οποίος τον έφερε σε επαφή με μιά πλούσια ώριμη χήρα, η οποία ήταν ίσως και γιαγιά και ονομαζόταν από το όνομα του ανδρός της Δανιήλ, Δανιηλίδα.

Η περιουσία της Δανιηλίδας ήταν αφάνταστα μεγάλη («πλού­τη βασιλικά και όχι απλού ιδιώτη» μας λέει ο χρονογράφος.) Είχε πολλούς δούλους, απέραντα κτήματα, κοπάδια αμέτρητα, εργοστάσια, όπου γυναίκες ύφαιναν για λογαριασμό της υπέροχα μεταξωτά, θαυμάσια χαλιά, και ε­ξαίσια και λεπτά λινά. Το σπίτι της ήταν γεμάτο από πλού­σια ασημένια και χρυσά σκεύη. Στα σεντούκια της ήταν στοι­βαγμένα λαμπρά φορέματα, οι κασέλες της ξεχείλιζαν από βέργες σε πολύτιμα μέταλλα. Είχε ιδιόκτητο ένα μεγάλο μέρος της Πελοποννήσου, και όπως λέει κάποιος ιστορικός, ήταν πραγματικά «η βασίλισσα του τόπου».

Της Δανιηλίδας της άρεσε η πολυτέλεια και η επίδει­ξη, της άρεσαν όμως και οι ωραίοι άνδρες. Έτσι κινήθηκε το ενδιαφέρον της για το Βασίλειο, τον οποίο καλοδέχθηκε και τον περιποιήθηκε στο σπίτι της αναπτύσσοντας σύντομα πολύ στενές σχέσεις.

Ο Βασίλειος νυμφεύτηκε τελικά το γιό της χήρας, Ιωάννη. Το γεγονός πρέπει να είχε προξενήσει μεγάλη εντύπωση, καθ’ ότι αφ’ ενός επιβεβαιώνεται από διάφορες ιστορικές πηγές κι αφ’ ετέρου ο λόγιος και αξιωματούχος της βυζαντινής αυλής, Ιωάννης Σκυλίτζης, έχει φιλοτεχνήσει δύο εικόνες του γάμου στη «Χρονογραφία» του, μία από την εκκλησία και μία από το γαμήλιο γεύμα.

Το γαμήλιο γεύμα. Στη μέση διακρίνεται η μητέρα του Ιωάννη, Δανιηλίς, κι εκατέρωθεν αυτής το ζεύγος των νεονύμφων· αριστερά ο Βασίλειος Α’ και δεξιά ο Ιωάννης. [Οι χαρακτήρες αναγνωρίζονται από τα ονόματα, τα οποία είναι γραμμένα από επάνω τους (Ιωάννου Σκυλίτζη, «Χρονογραφία».)]
*
Όταν επί τέλους ο Βασίλειος αποφάσισε να φύγει, η Δανιηλίς του έδωσε χρήματα, όμορφες φορεσιές, και τριάντα δούλους για να τον υπηρετούν. Με όλα αυτά ο φτωχός ιπποκόμος έγινε ένας μεγάλος άρχοντας, και μπόρεσε να παρουσιασθεί στον κόσμο και ν’ αγοράσει και μερι­κά κτήματα στη Μακεδονία.

Χρόνια αργότερα, όταν ο Βασίλειος έγινε αυτοκράτορας πήρε τον Ιωάννη κοντά του δίνοντάς του το αξίωμα του πρωτοσπαθαρίου, ενώ τη Δανιηλίδα, όταν τον επισκέφθηκε στην Κωνσταντινούπολη, την υποδέχθηκε στα ανάκτορα της Μαγναύρας σα βασίλισσα και της παρα­χώρησε επίσημα τον τίτλο της βασιλομήτορος.

Άλλο γάμο με άνδρα δεν έκανε ο Βασίλειος. Θα ολοκληρώσουμε όμως, εν συντομία την ιστορία της ζωής του, προκειμένου να φανεί ξεκάθαρα, ότι ο αγράμματος Βασίλειος καμμία πνευματική ανησυχία δεν είχε, ώστε να κάνει πνευματικές ενώσεις, όπως παρουσιάζονται εξωραϊσμένα οι γάμοι του με τους άντρες από ορισμένους χριστιανούς ιστορικούς. Παρέμεινε σε όλη του τη ζωή, το ίδιο ανθρώπινο πλάσμα, το πρωτόγονο και άξεστο, με τα σκληρά και βάναυσα ενστικτα και τα βίαια πάθη. Στάθηκε πάντα ένας συμφεροντολόγος, ένας άνθρωπος με ταπεινή ψυχή, χωρίς κανένα ενδοιασμό και καμμιά λε­πτότητα, χωρίς τιμή.

Παρακοιμώμενος του αυτοκράτορα

Οταν ο Βασίλειος γύρισε απ’ την Πάτρα στην Κωνσταντινούπολη ξαναμπήκε στην υπηρεσία του Θεοφιλίτση, οπότε δύο απρόοπτα περιστατικά τον έφεραν σ’ επαφή με τον αυτοκράτορα Μιχαήλ Γ΄. Ο αυτοκράτορας ήταν Εβραϊκής καταγωγής, ανίκανος, βωμολόχος, διεφθαρμένος και μέθυσος· με αυτό το προσωνύμιο έμεινε γνωστός στην Ιστορία: Μιχαήλ Γ΄ ο Μέθυσος. Ο Μιχαήλ διασπάθιζε σε γελοία έξοδα το δημόσιο χρήμα. Διοργάνωνε με το επιτελείο του όργια, τα οποία ξεκινούσαν με γελωτοποιούς και μίμους, αλλά κατέληγαν σε ακρωτηριασμούς ανυπόπτων πολιτών, θανατικές εκτελέσεις κ.λπ.. Ο Πατριάρχης Φώτιος εύρισκε πολύ αστείες τις διασκεδάσεις του αυτοκράτορα και πρόθυμα τον συναγωνιζόταν στο τραπέζι πίνοντας περισσότερο κι απ’ τον ίδιο.

Σε ένα τέτοιο όργιο ο Βασίλειος πάλαιψε και νίκησε έναν -ανίκητο εως τότε- Βούλγαρο παλαιστή. Λίγες μέρες αργότερα κατάφερε να δαμάσει και ένα ωραιότατο άλογο, που κάποιος επαρχιακός διοικητής είχε στείλει στον Μιχαήλ και κανένας δεν μπορούσε να καβαλήσει. Ο βασιλιάς, ο οποίος αρεσκόταν τόσο στην παρέα γυναικών, όσο και ανδρών, κατάμαγεμένος απέσπασε από τον Θεοφιλίτση αυτό το όμορφο παλληκάρι, που ήταν τόσο καλός ιπποκόμος και τόσο ρωμαλέος παλαιστής, τον κατέταξε στους δικούς του ιπποκόμους και του έδωσε το αξίωμα του πρωτοστράτωρα.

Όταν αργότερα ο Σκύθης ευνούχος παρακοιμώμενος του Μιχαήλ καθαιρέθηκε τη θέση του -ύστερα από πρόταση του Βάρδα- κατέλαβε ο Βασίλειος, τον οποίο άλ­λωστε ο Μιχαήλ λάτρευε. Δεν κου­ραζόταν να λέει, πως μόνον αυτός ήταν ένας υπηρέτης πι­στός και αφοσιωμένος.

Δακτύλιος του Βασιλείου ως παρακοιμώμενου.

*

Ο παρακοιμώμενος ήταν αξίωμα στη βασιλική αυλή του Βυζαντίου. Προήλθε από το γεγονός, ότι ο αξιωματούχος αυτός κοιμόταν πρό της θύρας του βασιλικού κοιτώνα. Η άμεση σχέση του παρακοιμώμενου με τον βασιλιά εξηγεί, γιατί έλαβε το αξίωμα αυτό τόση μεγάλη σημασία. Ήταν πολλές περιπτώσεις, που οι παρακοιμώμενοι εκτελούντες καθήκοντα άμεσου βοηθού του βασιλιά για την άσκηση της εξουσίας ήταν αυτοί, που ουσιαστικά κυβερνούσαν το βυζαντινό κράτος.

Τη θέση του παρακοιμώμενου ασκούσαν -για ευνόητους λόγους- ευνούχοι. Στην περίπτωση όμως, του διεφθαρμένου αυτοκράτορα Μιχαήλ η κατάληψη της θέσης του παρακοιμώμενου από τον σφριγηλό ερωτικά και όμορφο Βασίλειο ήταν η πλέον ενδεδειγμένη.

Αίμα, ηδονή, θάνατος

Αργότερα, ο Μιχαήλ πάντρεψε τον ευνοούμενό του με την ερωμένη του, την Ευδοκία Ιγγερίνα, η οποία ήταν πολύ όμορφη και ο Μιχαήλ την είχε αρκετά χρόνια ερωμένη. Την έδωσε -λένε- στο Βασίλειο με τη συμφωνία πως οι σχέσεις Μιχαήλ – Ευδοκίας θα εξακολουθούσαν. Η σύμβαση φαίνεται πως τη­ρήθηκε τόσο καλά, πού οι αμερόληπτοι χρονογράφοι αναγνωρίζουν τον Μιχαήλ σαν πα­τέρα τών δύο πρώτων παιδιών του Βασιλείου (Κωνσταντίνου και Λέοντος – μετέπειτα αυτοκράτορα.)

Οι παλατια­νοί συγγραφείς πιο διακριτικοί φυσικά, γύρω άπό ένα τόσο λεπτό ζήτημα, προσπάθησαν αντίθετα να εξυμνήσουν, όχι μόνο την ομορφιά και τη χάρη της Ευδοκίας, μα ακόμα και τη σύνεση και την αρετή της. Όμως, κι αυτή ακόμα η επι­μονή τους δείχνει πως υπήρχε κάπου ένα νευραλγικό σημείο, κάπως ενοχλητικό για τη Μακεδονική δυναστεία. Μο­νάχα ο Βασίλειος φαίνεται πως συμβιβάστηκε άκοπα με αυτή τη δύσκολη κατάσταση. Είχε άλλωστε και τον τρόπο να παρηγορηθεί. Ήταν ερωμένος της Θέκλας, της αδελφής του αυτοκράτορα και ο Μιχαήλ έκλεινε τα μάτια του μπροστά σ’ αυτό το σύνδεσμο, όπως και ο Βασίλειος έκλεινε τα δικά του μπροστά στη μοιχεία της γυναίκας του. Έτσι λοι­πόν όλοι αυτοί αποτελούσαν την πιο όμορφη οικογένεια, που μπορεί κανείς να φαντασθεί.

Όταν ο Βασίλειος διείδε, ότι ο Καίσαρας Βάρδας αποτελούσε εμπόδιο στις φιλοδοξίες του τον συκοφάντησε στον αυτοκράτορα και τελικά με συνεργό τον γαμπρό του Βάρδα, Συμβάτιο, τον σκότωσε. Το πτώμα του Βάρδα μπροστά στα μάτια του αδιάφορου ή ανίσχυρου αυτοκράτορα κομματιάστηκε, ενώ οι όρχεις του κρεμάστηκαν σε κοντάρι και τους γυρόφερναν για θέαμα. Ο Πατριάρχης Φώτιος, σαν καλός αυλικός, έσπευσε να συγχαρεί τον αυτοκράτορα, που ξέφυγε από τόσο μεγάλους κινδύνους. Ο Βασίλειος ήταν τώρα ο νικητής και ο Μιχαήλ την ημέρα της Πεντηκοστής της 26ης Μαίου 866, τον ανακήρυξε συμβασιλέα.

Η ευγνωμοσύνη δέν ήταν η χαρακτηριστική αρετή του Βασιλείου. Επειδή οι χθεσινοί του συνένοχοι και ιδιαίτερα ο Συμβάτιος του ζητούσαν απαιτητικά το μερίδιο τους από την εξουσία και τις τιμές, αφού τώρα πια του ήταν άχρηστοι τους έδιωξε χωρίς κανέναν ενδοιασμό και όταν οι δυσαρεστημένοι εστασίασαν, ο Βασίλειος τιμώρησε αυστηρά την ανταρσία τους. Τους έβγαλε τα μάτια και αφού έκοψε το δεξί χέρι του Συμβάτιου και τη μύτη ενός άλλου συνεργάτη του, τους εξόρισε.

Ο Μιχαήλ, που συνέχισε τα μεθύσια και τις διασκεδάσεις και «ξόδευε τους θησαυρούς του Κράτους σκορπίζοντας το χρήμα με το φτυάρι με κίναιδους, οργανοπαίκτες, χορεύτριες κι ένα πλήθος από ακόλαστους ανθρώπους», ήταν τώρα το τελευταίο εμπόδιο, που είχε απομείνει στον Βασίλειο στην προσπάθειά του για αναρρίχηση στον αυτοκρατορικό θρόνο. Έτσι, στις 23 Σεπτεμβρίου του 867, ύστερα από ένα ακόμα μεθύσι του Μιχαήλ σε δείπνο στό παλάτι του Αγίου Μάμαντα ο Βασίλειος με τους συνεργάτες του δολοφονούν τον Μιχαήλ· πρώτα του κόβουν και τα δύο χέρια κι ύστερα τον ξεκοιλιάζουν χύνοντας τα εντόσθιά του στο πάτωμα.

Παραμερίζοντας όλα τα εμπόδια που τον χώριζαν από τό θρόνο, ο Βασίλειος ήταν αυτοκράτορας. Πρώτη του φροντίδα ήταν να εγκαταστήσει στα διαμερίσματα της νόμιμης αυτοκράτειρας τη γυναίκα του, την Ευδοκία Ιγγερινή, που ως την τελευταία στιγμή ήταν η ερωμένη του Μιχαήλ Γ΄, αν και είχε δώσει το λόγο του στη Θέκλα. Λίγα χρό­νια αργότερα, απόκτησε μάλιστα απ’ αυτήν ένα γιό, που ήταν το πρώτο νόμιμο παιδί του, και ύστερα, άλλες τέσσερες θυγατέρες (τις έβαλε σε μοναστήρι, προκειμένου να τις αποκαταστήσει.) Βλέπουμε πώς την ψυχή του Αρμένιου χωριάτη, που είχε μείνει χυδαία, στο βάθος της δεν τη δυσκόλευαν τέτοιες μάταιες λεπτότητες.

Κατά τη διάρκεια της βασιλείας του γνωρίζοντας την επιρροή και δύναμη, που είχαν οι καλόγεροι έκτισε περί τα εκατό μοναστήρια, τους ενίσχυε συνεχώς και τους κολάκευε. Εκείνη την εποχή οι καλόγεροι έγιναν οι πιο αφοσιωμένοι και πιστοί στυλοβάτες της μακεδονικής δυναστείας. Έπίσης ξόδεψε πολλά χρήματα για την ανακαίνιση, τη διακόσμηση και το στολισμό με εικόνες του ναού των Αγίων Στεργίου και Βάκχου, που αναφέρονται στις τελετές γάμων μεταξύ ανδρών

Ο Βασίλειος πέθανε το 886 σε ηλικία εβδομηντατεσσάρων ετών κατά τη διάρκεια κυνηγιού. Είναι πολύ πιθανόν να δολοφονήθηκε, όπως ο Βάρδας κι ο Μιχαήλ, κι αυτός από συνωμοσία (βλ. σχετική μελέτη του Vogt: «La jeunesse de Leon VI», στη «Revue Historique», τ. 174, 1934) αν και βυζαντινές πηγές ισχυρίζονται, ότι σκοτώθηκε από τα κέρατα ελαφιού (Λέων Γραμματικός, 262.)

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

«Ιστορία του Ελληνικού Έθνους», Εκδοτική Αθηνών.

Κ. Παπαρρηγόπουλου, «Ιστορία του Ελληνικού Έθνους».

Γ. Κορδάτου, «Μεγάλη Ιστορία της Ελλάδας».

Κ. Σάθα, «Μεσαιωνική Βιβλιοθήκη».

Ι. Σκυλίτζη, «Χρονογραφία», εκδ. «Μίλητος», Αθήνα.

Βασίλιεφ, «Ιστορία της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας 324-1453», εκδ. «Μπεργαδή».

Καρόλου Ντίλ, «Βυζαντινές μορφές», εκδ. «Μπεργαδή», Αθήνα, 1969.

Τζών Μπόσγουελ, «Γάμοι μεταξύ ανδρών», εκδ. «Σ.Ι. Ζαχαρόπουλος», Αθήνα, 2004.

Εγκυκλοπαίδειες «Ήλιος», «Πάπυρος Λαρούς».

.
ΚΑΙ ΑΛΛΑ ΑΓΙΑ ΖΕΥΓΑΡΙΑ ΟΜΟΦΥΛΩΝ
Από τη Βίβλο έως τις μέρες μας …;

Παρουσιάζονται δειγματοληπτικά ορισμένες χαρακτηριστικές περιπτώσεις ιερών ζευγαριών ατόμων ιδίου φύλου από την πλούσια σχετική χριστιανική παράδοση.

Δαβίδ – Ιωνάθαν: Μιά τρυφερή σχέση

Από την πρώτη στιγμή, που συνάντησε ο μεγαλύτερος γιός του βασιλιά Σαούλ, Ιωνάθαν, τον Δαβίδ η καρδιά του άρχισε να κτυπά δυνατά για αυτόν τον ωραίο και δυνατό -σύμφωνα με τις βιβλικές περιγραφές- νέο, ο οποίος μόλις είχε νικήσει τον Γολιάθ. Η αμοιβαία έλξη των δύο ανδρών περιγράφεται στο βιβλίο «Βασιλειών Α΄»: «Η ψυχή του Ιωνάθαν συνεδέθη μετά της ψυχής του Δαυίδ, και ηγάπησεν αυτόν ο Ιωνάθαν ως την ιδίαν αυτού ψυχήν» (18:1). Ο Δαβίδ -ανύπαντρος ακόμα- έζησε μαζί με τον Ιωνάθαν στο σπίτι του Σαούλ και «διέθετο Ιωνάθαν και Δαυίδ εν τω αγαπάν αυτόν κατά την ψυχήν αυτού» (18:2-3.)

*

Δαβίδ και Ιωνάθαν σε τρυφερό στιγμιότυπο.
(«La Somme le Roy», ιγ΄ αι., Βρετανικό Μουσείο.)
*
Στο συγκεκριμένο βιβλίο της Βίβλου περιγράφονται αρκετές τρυφερές στιγμές μεταξύ των δύο ανδρών, όπως: «Απεκρίθη Δαυίδ τω Ιωνάθαν και είπε‡ γινώσκων οίδεν ο πατήρ σου ότι εύρηκα χάριν εν οφθαλμοίς σου» (20:3.) Ο Σαούλ σχεδίαζε να σκοτώσει τον Δαβίδ, ο Ιωνάθαν όμως, ο οποίος «ηρείτο τον Δαυίδ σφόδρα» (19:2) μεσολάβησε γεγονός, που ξεσήκωσε την οργή του βασιλιά.
Ο Ιωνάθαν τελικά σκοτώθηκε μαζί με τον πατέρα του και τα αδέρφια του σε μια μάχη. Ο Δαβίδ πόνεσε πολύ για το θάνατο του αγαπημένου του Ιωνάθαν. Έγραψε μάλιστα κι ένα θρήνο («Βασιλειών Β’», 1:17-27), στον οποίο επισημαίνει σπαραξικάρδια, ότι αγάπησε τον Ιωνάθαν περισσότερο από τις γυναίκες: «Αλγώ επί σοι, αδελφέ μου Ιωνάθαν‡ ωραιώθης μοι σφόδρα, εθαυμαστώθη η αγάπησίς σου εμοί υπέρ αγάπησιν γυναικών» (1:26.)
.
Ο Iησούς και ο Ιωάννης, «όν ηγάπα ο Ιησούς»

Στο Μυστικό Δείπνο περιγράφεται μία αρκετά τρυφερή σκηνή, κατά την οποία ενώ ο Ιησούς και οι μαθητές είναι ξαπλωμένοι γύρω από το τραπέζι, ο Ιωάννης βρίσκεται φωλιασμένος στον κόλπο του Ιησού, ενώ μετά γέρνει στο στήθος του διευκρινίζεται δε, ότι ο Ιησούς τον αγαπούσε: «’Ην δε ανακείμενος εις εκ των μαθητών αυτού εν τω κόλπω του Ιησού, όν ηγάπα ο Ιησούς… επιπεσών δε εκείνος επί το στήθος του Ιησού…» («κατά Ιωάννην», 13:23-25.) Η φράση «όν ηγάπα» επαναλαμβάνεται και σε άλλα σημεία στο ίδιο Ευαγγέλιο (19:26, 21:7), ενώ στο εδάφιο 20:2 εμφανίζεται ελαφρώς παραλλαγμένη σε: «όν εφwλει ο Ιησούς».

*

Ο Ιωάννης ακουμπισμένος στο στήθος του Ιησού -όπως περιγράφεται στο Ευαγγέλιο- σε στάση, που δηλώνει πως ο καλλιτέχνης θεωρούσε τη σχέση τους τρυφερή και οικεία («κατά Ιωάννην», 13:25.) (Ξυλόγλυπτο του ιδ΄αι.).
*
Οι περιγραφές αυτές μας κάνουν να αναρωτηθούμε άν ο Ιησούς αγαπούσε μόνο τον Ιωάννη κι όχι τους άλλους Αποστόλους. Η ιδιαίτερη αγάπη του προς τον Ιωάννη ενισχύεται κι από το γεγονός, ότι ενώ πέθαινε στο σταυρό, ανέθεσε στον Ιωάννη την προστασία της μητέρας του, κάτι, που γίνεται και σε ένα νυμφευμένο ζεύγος, όταν ο ένας πεθαίνει.

.

Το ζεύγος των αγίων Περπέτουας – Φηλικιτάτης

Το πρώτο μεταβιβλικό ζεύγος ομόφυλων αγίων ήταν ένα ζεύγος γυναικών: η Αγία Περπέτουα και η Αγία Φηλικιτάτη (1 Φεβρουαρίου), μια 22χρονη Ρωμαία αριστοκράτισσα και η θεραπαινίδα της, οι οποίες ήταν μαζί στη ζωή (αρχές γ΄ αι.), αλλά και στο θάνατο, που -σύμφωνα με το Συναξάρι- ήταν μαρτυρικός, λόγω της χριστιανικής τους πίστης. Αν και μαζί τους μαρτύρησαν κι άλλοι τέσσερις προσήλυτοι, οι δύο αυτές γυναίκες ήταν, που ενέπνευσαν τη φαντασία των Χριστιανών, ενώ οι υπόλοιποι πολύ σπάνια αναφέρονται τους επόμενους αιώνες.

Δεν ήταν σαφής η πραγματική φύση της σχέσης τους· και οι δύο είχαν από ένα μωρό. Ο γάμος βέβαια μιάς νεαρής γυναίκας στη Ρώμη εκείνης της εποχής δεν ήταν ενδεικτικός των ερωτικών της προτιμήσεων. Η αμφιβολία εντείνεται από το γεγονός, ότι, ενώ αναφέρονται διάφοροι άλλοι συγγενείς εμπλεκόμενοι στις περιγραφές των τελευταίων ημερών της ζωής τους και του μαρτυρίου τους (κυρίως ο πατέρας της Περπέτουας και ο αδελφός της Φηλικιτάτης) είναι καταφανέστατη η απουσία κάποιου συζύγου.
Η Περπέτουα πρό του μαρτυρίου της είδε σε όραμα, ότι ξεντύθηκε «και έγινε άντρας», ενώ στο τέλος και οι δύο γυναίκες δοξάστηκαν ως «ανδριώτατοι …; στρατιώται εκλεκτοί».

.

Το ζεύγος των αγίων Πολύευκτου – Νέαρχου

Τον επόμενο αιώνα στην Αρμενία, οι άγιοι Πολύευκτος και Νέαρχος (9 Ιανουαρίου) περιγράφονται από το Συναξαριστή ως «αδελφοί, όχι εκ γενετής, αλλά λόγω αγάπης». Το Αρμενικό Συναξάρι επί πλέον αναφέρει, ότι «ήταν ο ένας σύντροφος του άλλου». Είχαν μεταξύ τους «τη στενότερη δυνατή φιλία γιατί ήταν σύντροφοι και υπηρετούσαν μαζί» (ήταν Ρωμαίοι στρατιώτες.) Ο Συμεών ο Μεταφραστής προσθέτει: «Ήταν δεμένοι μεταξύ τους με μια φιλία πιο δυνατή από το αίμα της συγγένειας. Αυτή η παθιασμένη ένωση τους έδενε και τους έκανε να πιστεύουν, ότι ο ένας ζούσε και ανέπνεε στο σώμα του άλλου». [«Ούτω δε φιλία προς αλλήλους συνδεδεμένοι, ως πολλώ πλέον αίματος τε και συγγενείας, εκ της κατά πόθον ακριβούς ομονοίας συνηρμόσθαι αυτών τας ψυχάς, εκάτερον τε εν εκατέρου σώματι ζήν όλως ή και αναπνείν οίεσθαι» (417)].

.

Ο Νέαρχος ήταν χριστιανός ενώ ο Πολύευκτος όχι, όταν όμως είδε σε όραμα το Χριστό πήρε κι αυτός το μέρος τους. Ο Νέ­αρχος έμαθε, πως οι στρατιώτες, που θα θυσίαζαν στα είδωλα θα προάγονταν, ε­νώ οι χριστιανοί, που θα αρνούνταν θα αποκεφαλίζονταν. Λυπήθηκε τότε πολύ, γιατί θα αποχωρίζονταν με τον (ειδωλολάτρη, σύμφωνα με αυτά, που μέχρι τότε γνώριζε) Πολύευκτο, εφ’ όσον μόνο αυτός, ως χριστιανός, θα πήγαινε στον Παράδεισο. Ανέφερε λοιπόν στον Πολύευκτο, πως αισθανόταν απαρηγόρητος για τον επικείμενο χωρισμό τους.

Ο Πολύευκτος, αναπήδησε και αγκάλιασε («περιπλακείς») τον Νέαρχο, εκλιπαρώντας τον να μάθει την αιτία του επικείμενου χωρισμού τους. Δεμένος («συνημμένος») με τον Νέαρχο με «αγάπη χωρίς όρια», ήταν έτοιμος να κάνει τα πάντα γι’ αυτόν, να βασανιστεί, να πεθάνει ή να πάθει ο,τιδήποτε άλλο, μην ενδιαφερόμενος ακόμα ούτε για τα παιδιά του, γιατί θεωρούσε την αγάπη του για τον Νέαρχο πιο σημαντική. Τότε ο Πολύευκτος τον ρώτησε: «Αυτό είναι που φοβόσουν, Νέαρχε, και υποπτευόσουν για μας από την αρχή; Συνειδητοποίησες λοιπόν, όλα όσα αφορούν το σαρκικό μέρος της σχέσης μας;» («έοικας ούν τα μεν σωματικά της φιλίας ημών έγνωκέναι», Ομπέ, σελ. 89. Βλ επίσης: Τζών Μπόσγουελ, «Γάμοι μεταξύ ανδρών», εκδ. «Σ.Ι. Ζαχαρόπουλος», Αθήνα, 2004.])

.

Λόγω της συγκυρίας ο Πολύευκτος αποκάλυψε πως κι εκείνος πίστευε στο Χριστό, τον οποίο είχε δει σε όραμα ως νεανίσκο και, παρ’ όλο που δεν είχε βαπτισθεί, κινδύνευε να μαρτυρήσει στα χέρια των Ρωμαϊκών Αρχών.

Ο πεθερός του προσπαθούσε να τον αποτρέψει υπενθυμίζοντάς του τη σχέση του με τη γυναίκα του. Ο Πολύ­ευκτος του απάντησε: «Για ποια γυναίκα και παιδιά θα περηφανευτώ τώ­ρα;» και δεν υπέκυψε. Ποτέ του όμως, δεν ξέχασε την αγάπη του για τον Νέαρχο, γιατί ήταν μία ψυ­χή και («διάθεσις») σε δύο σώματα. Οι τελευταίες του λέξεις κατά το μαρτύριό του ήταν: «Νέαρχε, αδελφέ μου, να θυμάσαι τον μυστικό μας όρκο» (σημ. ο Πολύευκτος ανακηρύχτηκε ο προστάτης άγιος των όρκων).

.

Η αγάπη ανάμεσα στον Πολύευκτο και τον Νέαρχο είναι η κινητήριος δύ­ναμη αυτής της ιστορίας, αλλά και το πιο συγκινητικό στοιχείο, κι ας αφο­ρούσε αρχικά έναν εθνικό κι ένα χριστιανό. Αυτό το σημείο της ι­στορίας υπερβαίνει την ορθόδοξη άποψη της θρησκείας. Ο Πολύευκτος πε­θαίνει πεπεισμένος, ότι θα πάει στον Παράδεισο και έτσι θα είναι για πάντα μαζί με τον Νέαρχο (κι όχι με τη γυναίκα του, ή τα παιδιά του). Το κύριο θέμα τόσο αυτής της ιστορίας, όσο και της προηγούμενης των Περπέτουας – Φηλικιτάτης είναι παρόμοιο. Οι σύζυγοι και τα παιδιά είναι ασήμαντοι για τους αγίους. Αυτό που κυριαρχεί στις διηγήσεις και τίθεται υπεράνω όλων είναι οι στενές τους σχέσεις.

.

Το ζεύγος των Αγίων Σέργιου και Βάκχου

Το ζεύγος αγίων, που άσκησε τη μεγαλύτερη επιρροή στο χριστιανικό κόσμο ήταν οι Άγιοι Σέργιος και Βάκχος (7 Οκτωβρίου.) Ζούσαν σαν ένας άνθρωπος στην αγάπη τους για τον Χριστό και αχώριστοι στο στρατό αυτού του κόσμου (ήταν Ρωμαίοι στρατιώτες), ενωμένοι όχι από τη φύση αλλά από την πίστη. Πάντα τραγουδούσαν και έλεγαν: «Τι καλόν και τι τερπνόν εστί συγκατοικώσιν οι αδελφοί επί τω αυτώ».

.

Το ζεύγος των Αγίων Σέργιου και Βάκχου, ενώ ενώνονται φέροντας χρυσά περιλαίμια. Ανάμεσά τους διακρίνεται ο Ιησούς στον παραδοσιακό ρόλο του κουμπάρου. (Μονή Αγ. Αικατερίνης, Σινά, ζ΄αι.).

*

Σύμφωνα με το Συναξάρι τους, μαρτύρησαν επειδή έγιναν χριστιανοί. Για αρχή τους έβγαλαν τις στολές, τους φόρεσαν γυναικεία ρούχα και τους έβαλαν να παρελάσουν μπροστά απ’ όλη την πόλη, προς το παλάτι, με βαριές αλυσίδες στο λαιμό. Αυτός ήταν ο κλασικός τρόπος για την κοινωνική ταπείνωση ενός σχετικά ανδροπρεπή πολεμιστή και θυμίζει την ποινή για ομοφυλοφιλικές πράξεις, όπως περιγράφεται από τον Προκόπιο (Μυστική Ιστορία,11), τον Μαλάλα και το Θεοφάνη

.

Στο μαρτύριο, που ακολούθησε πρώτος πέθανε ο Βάκχος. Ενώ ο Σέργιος θλιμμένος για την απώλεια του φίλου του έκλαιγε, ο Βάκχος εμφανίστηκε εμπρός του, σαν λαμπρός άγγελος και του είπε: «Βιάσου αδελφέ μου και μέσω μιάς όμορφης και τέλειας ομολογίας, ακολούθησέ με και απόκτησέ με στο τέλος της πορείας. Το δικό σου βραβείο θα είναι να είμαι μαζί σου». Η υπόσχεση αυτή του Βάκχου είναι αξιοσημείωτη κι ενδεικτική του είδους των σχέσεών τους. Ανταμοιβή του Στέργιου δεν θα ήταν η αγιοποίηση, ούτε ο στέφανος του μάρτυρα, ούτε ο Παράδεισος, αλλά ο ίδιος ο Βάκχος.

.

Οι Άγιοι Σέργιος και Βάκχος σε σύγχρονη αγιογραφία από το διαδίκτυο.

*

Στην πιο γνωστή βιογραφία τους, εκείνη του Συμεών του Μεταφραστή, ο Σέργιος αποκαλείται «τρυφερός σύντροφος» (ο γλυκύς εταίρος και εραστής) του Βάκχου. Οι Σέργιος και Βάκχος έγιναν το προεξέχον ζεύγος, που επικαλείται στις τελετές ένωσης ομοφύλων.

* * *

Πρόσφατα δύο ομοφυλόφιλοι ιερείς της Αγγλικανικής Εκκλησίας παντρεύτηκαν κατά τη διάρκεια κανονικής θρησκευτικής τελετής στο ναό του Αγίου Βαρθολομαίου στο Λονδίνο, οπότε διαβάστηκε το Ευαγγέλιο, ακούστηκαν ύμνοι κι ανταλλάχθηκαν βέρες. «Ενώπιον Θεού και ανθρώπων» οι κληρικοί Πήτερ Κόουελ και Ντέηβιντ Λόρντ αντάλλαξαν όρκους αιώνιας αγάπης και αφοσίωσης συνεχίζοντας την μακρόχρονη χριστιανική παράδοση των γάμων μεταξύ ανδρών.

.

Για λόγους κοινωνικού κατατρεγμού η Εκκλησία -αντίθετη στην παράδοσή της- με εγκυκλίους της (7/2/1834, 26/9/1862) απαγόρευσε τελικά την τελετή της αδελφοποιίας, απειλώντας με τιμωρίες τους παραβάτες λαϊκούς και ιερείς. Αδελφοί και αδελφές λέγονται οι μοναχοί/ές, αδελφάτα τα θρησκευτικά σωματεία, ενώ από την τελετή της αδελφοποιίας προέκυψε και ο χαρακτηρισμός των ομοφυλοφίλων: Αδελφές.

ΑΚΟΛΟΥΘΙΑ ΕΙΣ ΑΔΕΛΦΟΠΟΙΗΣΙΝ

Άγιον Όρος, μονή Παντελεήμονος, φύλλα 60-62

Ποιεί ο ιερεύς ευλογητόν, τρισάγιον, Παναγία τριάς, Πατέρ ημών, ότι σού έστιν, απολυτίκιον της ημέρας, και κοντάκιον και του αγίου της μονής, ωσαύ­τως και το κοντάκιον και θεοτόκιον. Είτα τίθησιν το άγιον Εύαγγέλιον εν τω αναλογίω και τίθησι τας δεξιάς χείρας επάνω αυτού οι μέλλοντες αδελφοί ποιηθήναι, κρατούσι δε κηρούς άπτοντας και ο ιερεύς λέγει τάς ευχάς μεγαλοφώνως.

Αγαπητοί ηκούσατε την ευαγγελικήν φωνήν την λεγουσαν, του Κυρίου δεήθωμεν, ταύτα εντέλλομαι υμίν ίνα αγαπάτε αλλήλους και του μεγάλου Παύλου λέγοντος· η αγάπη ου ζηλοί, η αγάπη ου περπερεύεται, ουκ ασχημονει, η αγάπη ου ζητεί τα εαυτής, ου λογίζεται το κακόν, ή αγάπη ουδέποτε εκπίπτει εν Χριστώ τω Θεώ ημών, ως και Δαβίδ προφητικώς φάσκει· ιδού δη τί καλόν, ή τί τερπνόν άλλ’ ή τό κατοικείν αδελφούς άμα εν αγάπη Θεού. Πορεύεσθε πάντοτε νυν και αεί και εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν.

Είτα λέγει την συναπτήν· εν ειρήνη του Κυρίου δεηθώμεν.

Υπέρ της άνωθεν ειρήνης και τής σωτηρίας των ψυχών ημών, του Κυρί­ου δεηθώμεν …;

Και αλλάσσουν τας χείρας αυτών εν τω Αγίω Ευαγγελίω. ο έχων ά­νω τίθησιν υποκάτω. Είτα επεύχεται ο ιερεύς λέγων την ευχήν ταύτην του Κυρίου δεήθωμεν.

Δέσποτα Κύριε ο Θεός ημών, ο ποιήσας τον άνθρωπον κατ’ εικόνα σην και ομοίωσιν, και δούς αυτώ εξουσίαν πάσης σαρκός αϊδίου, ο ευδοκήσας τους αγίους σου αποστόλους Φίλιππον και Βαρθολομαίον αδελ­φούς γενέσθαι, ου δεσμουμένους φύσεως, αλλά πνεύματος αγίου κοινω­νία, ο και τους αγίους σου μάρτυρας Σέργιον και Βάκχον αδελφούς γενέ­σθαι αξιώσας, αυτός ευλόγησον και τους δούλους σου τούτους, όδεινα και όδεινα, ου δεσμουμένους φύσεως αλλά πίστεως τρόπω· δός αυτοίς, Κύριε, του αγαπάν αλλήλους αμισήτους και ασκανδαλίστους είναι πάσας τας ημέρας της ζωής αυτών· πρεσβείαις της αγίας Θεοτόκου και πάντων των αγί­ων σου, ότι σον το κράτος και σου έστιν ή βασιλεία και η δύναμις και η δόξα, του πατρός και του υιού και του Αγίου Πνεύματος.

Του Κυρίου δεηθώμεν. Κύριε ο Θεός ημών, ο εν τη κατά σάρκα σου οικονομία Ιάκωβον και Ιωάννην, υιούς Ζεβεδαίου, ου κατηξιώσας αδελφούς γενέσθαι, αλλά μαθητάς και αποστόλους αναδείξας· αυτός και νύν, τους δούλους σου τού­τους τους πνευματικήν αγάπην εαυτούς αγαπήσαντας, εν ειρήνη και ομονοία διατήρησον πάσας τας ήμερας τής ζωής αυτών, εργαζομένους τας εντολάς σου. Και κατεύθυνον την οδόν αυτών, την λαμπάδα αυτών άσβεστον διατήρησον, συγκαταρίθμων αυτούς μετά των πέντε φρονίμων παρ­θένων, σώσον, ελέησον αυτούς ένεκεν του ονόματός σου το επεκεκλημένον υπ’ αυτούς και καταξίωσον αυτούς χάριν ευρείν ενώπιόν σου, ό­τι ουκ ην τα σαρκικά ως τα πνευματικά.

Ότι ελεήμων και φιλάνθρωπος Θεός υπάρχεις, και σοι την δόξαν αναπέμπομεν τω Πατρί και τω Υιώ και τω Αγίω Πνευματι. Αμήν.

Του Κυρίου δεήθωμεν.

Κύριε ο Θεός ημών, ο συναθροίσας τους αγίους σου αποστόλους εν νεφέλαις και ενώσας αυτούς ενταύθα αδελφούς εν διλήμματι αγίω, εις ειρήνην και σωφροσύνην εις αγάπην ανυπόκριτον και εις έργα αγαθά εργαζομένους τας εντολάς σου, χάριτι και οικτιρμοίς και φιλανθρωπία του μονογενούς σου Υιού, μεθ’ ου ευλογητός ει, συν τω παναγίω και αγαθώ και ζωοποιώ σου πνεύματι. Αμήν.

Του Κυρίου δεηθώμεν…

Ελέησον ημάς, ο Θεός, κατά το μέγα σου έλεος -δεόμεθά σου- έτι δεόμεθα υπέρ των γενομένων αδελφών όδεινα και όδεινα ελέους, υγείας, ζωής, και σωτήριας, και αφέσεως των αμαρτιών είπομεν.

Ότι αγαθός και φιλάνθρωπος Θεός υπάρχεις, και σοι την δόξαν αναπέμπομεν.

Τροπάριον ήχος πλάγιος β’.

Τω συνδέσμω ταις αγάπαις συνδεόμενοι οι αυτάδελφοι τω δεσπόζοντι των όλων εαυτούς Χριστώ αναθεμένοι, ωραίους πόδας εξατενίζοντες ευαγγελιζόμενοι πάσιν ειρήνην.

Και ασπάζονται το Άγιον Ευαγγέλιον και αλλήλους και απόλυσις.

ΠΗΓΕΣ:

<a href="http://freeinquiry.gr/pro.php?id=569"http://freeinquiry.gr/pro.php?id=569

http://www.pare-dose.net/?p=4524

http://freeinquiry.gr/pro.php?id=565

Τελευταία έχω ψάξει αρκετά για τη σχέση εκκλησίας και σεξουαλικότητας, κι αυτό θα το διαπιστώσετε κι από τα προηγούμενα εξίσου ενδιαφέροντα άρθρα μου. Έχω όμως σ’αυτήν την περίσταση να εκφράσω την ένστασή μου. Η εκκλησία, ως γνωστόν, καταπιέζει οποιασδήποτε μορφής σεξουαλικότητα πέρα από την απαραίτητη για τεκνοποιία. Μήπως δηλαδή η ακολουθία αυτή γινόταν πραγματικά για πνευματική ένωση, και ίσως κάποιοι από τους πνευματικά ενωμένους ανέπτυσσαν και σαρκικές σχέσεις; Δεν αποκλείω κάποιοι από τους προαναφερθέντες αγίους να είχαν και ομοφυλοφιλικές σχέσεις, αλλά σίγουρα συγκεκαλυμμένες, ώστε μόνο υπόνοιες σήμερα νά’χουμε γι’αυτές. Εάν η ομοφυλοφιλία ήταν κάτι επιτρεπτό, γιατί δεν το επισημοποίησε τελικά η εκκλησία για να τελειώνει το όλο πρόβλημα, αλλά τελικά κατήργησε το θεσμό της αδελφοποιίας; Συμπέρασμα από τα παραπάνω ήταν ότι μάλλον ο αρχικός στόχος της πράξης αυτής ήταν η ένωση, κάτι σαν πνευματικός γάμος, κι όχι γάμος σαν το συμβατικό, άσχετά αν αρκετοί την έκαναν γι’άλλους σκοπούς.

Ένα άρθρο που κατέπληξε εμένα και σίγουρα εσάς που θα το διαβάσετε από
την εφημερίδα της Ίου (iospress.gr)

ΕΘΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΠΟΚΑΛΥΨΕΙΣ

Το μυστικό της μακριάς γαϊδούρας

Μια εθνολογική μελέτη ανατρέπει όλες τις γνωστές θεωρίες για την προέλευση του παιχνιδιού της μακριάς γαϊδούρας. Και ταυτόχρονα δίνει μια νέα διάσταση στην αγάπη των νεοελλήνων προς τα ζώα.

Η κρυφή γοητεία της γαϊδούρας

Πού οφείλεται η ιδιαίτερη αγάπη των παιδιών στο παραδοσιακό παιχνίδι της «μακριάς γαϊδούρας»; Πώς εξηγείται η διάδοσή του σε ολόκληρο τον ελλαδικό χώρο, με διάφορες παραλλαγές και ονόματα; Πόσο βαθιές είναι οι ρίζες του;
Απαντήσεις σ’ αυτά τα καίρια ερωτήματα έρχεται να δώσει μια πρόσφατη μελέτη της γαλλίδας εθνολόγου Marie-Christine Anest. Η εργασία της κυκλοφόρησε πρόσφατα σε βιβλίο, με τον πολλά υποσχόμενο τίτλο «Zoophilie, homosexualite, rites de passage et initiation masculine dans la Grece contemporaine» (Κτηνοβασία, ομοφυλοφιλία, διαβατήριες τελετές και ανδρική μύηση στη σύγχρονη Ελλάδα, εκδόσεις L’ Harmattan, Παρίσι 1994). Το εξώφυλλο του βιβλίου κοσμείται από μια κλασική σκηνή του παιχνιδιού μακριά γαϊδούρα.
Σύμφωνα με τη θεωρία της κυρίας Anest, το παιχνίδι αυτό δεν είναι παρά η επιβίωση (ή το συμπλήρωμα) των παραδοσιακών τελετών που συνοδεύουν την ενηλικίωση των ελληνόπουλων και περιλαμβάνουν σημαντικά στοιχεία ομαδικής κτηνοβασίας και ομοφυλοφιλίας. Η γαλλίδα εθνολόγος δεν ασχολείται με τις ατομικές πράξεις κτηνοβασίας και ομοφυλοφιλίας, οι οποίες είναι αντικείμενο άλλων επιστημών. Στη μελέτη της, ως εθνολόγος, περιορίζεται στις συλλογικές πρακτικές που παρατήρησε στον ελληνικό χώρο, κατά τη διάρκεια πολύχρονων επισκέψεων. Το συμπέρασμά της είναι ότι η σεξουαλική ωρίμανση των αγοριών συνοδεύεται από αυτές τις τελετές (παιχνίδια, ανταγωνισμοί), οι οποίες μέχρι σήμερα δεν έχουν αναλυθεί, εφόσον καλύπτονται από ένα πανίσχυρο κοινωνικό ταμπού.
«Στην Κρήτη καθώς και στην Κύπρο, και σ’ ολόκληρη την Ελλάδα, τα νέα αγόρια σχηματίζουν ‘παρέες’ θυμίζοντάς μας κατά παράδοξο τρόπο τις αρχαίες ‘αγέλες’ που αναφέρει ο Στράβων. Οπου παρατηρούνται ομοφυλοφιλικές και κτηνοβατικές σχέσεις, οργανώνονται με τελετουργικό τρόπο στο εσωτερικό αυτών των ομάδων.» Πρέπει βεβαίως να γίνει διάκριση από τις ανάλογες αρχαίες μορφές ομάδων, διότι κανείς ενήλικος δεν παρεμβαίνει σ’ αυτές τις σχέσεις. Αντίθετα απ’ ό,τι συνέβαινε στις αρχαίες αγέλες, οι παρέες που περιγράφει η Marie-Christine Anest περιορίζονται σε παιδιά και εφήβους. Οι ενήλικοι αποκλείονται εντελώς. Οι «μυητικές» πράξεις τελούνται με απόλυτη μυστικότητα. «Οι σύγχρονες ‘παρέες’ αποτελούνται από πέντε ως δέκα αγόρια ηλικίας 5 ως 17 ετών. Στο εσωτερικό αυτών των ομάδων συγκροτείται μια σαφής ιεραρχία.» Στη συνέχεια η ερευνήτρια αναλύει τα κριτήρια αυτής της ιεραρχίας που δεν είναι άλλα από το βαθμό επίδοσης των μελών της παρέας στις διερευνητικές αυτές σεξουαλικές δραστηριότητες.
Μια κυπριακή παραλλαγή της μακριάς γαϊδούρας, την «αλυσίδα», περιγράφει η συγγραφέας ως κορύφωση μιας σειράς ανταγωνισμών της παρέας που περιλαμβάνουν σύγκριση των μελών τους σε στύση και ομαδική εκσπερμάτωση, όπου νικάει όποιος εκσφενδονίσει μακρύτερα το σπέρμα του. Μαρτυρίες αυτής της πρακτικής έχει συλλέξει η Anest και στην Κέρκυρα, την Ηπειρο, τη Θεσσαλία, την περιοχή της Αθήνας, την Κρήτη. «Το αγόρι που αποδείχθηκε λιγότερο δυνατό στον ανταγωνισμό ανδρισμού πρέπει να καθήσει όρθιο με το πρόσωπο γυρισμένο στον τοίχο. Πίσω απ’ αυτόν στέκεται ο προτελευταίος σε επιδόσεις, και με τη σειρά όλα τα αγόρια μέχρι το νικητή, ο οποίος στέκεται στο άλλο άκρο. Η ομάδα συγκροτεί έτσι ένα «αλυσιδωτό» ζευγάρωμα. Πρέπει να παρατηρήσουμε ότι ο «λιγότερο ανδροπρεπής» δεν εισδύει σε κανέναν, ενώ ο «πλέον ανδροπρεπής» δεν υφίσταται είσδυση.» Παρόμοιες πρακτικές συνάντησε η Anest και στην περιοχή της Αθήνας, όπου το παιχνίδι ονομάζεται «τρενάκι». Στην Κύπρο, και ειδικά στην περιοχή του Λιθροδόντα, συνάντησε την «κατακόρυφη αλυσίδα»: το αγόρι με τις χαμηλότερες επιδόσεις ξαπλώνει στο έδαφος και οι φίλοι του (μέχρι έξι) ξαπλώνουν από πάνω του κατά σειρά προτεραιότητας.
Σε σχέση με την «αλυσίδα» ή το «τρενάκι», που εμφανίζονται απλώς ως τελετουργική επικύρωση της σεξουαλικής κατάταξης στην παρέα, η σύγχρονη «μακριά γαϊδούρα» έχει το στοιχείο του αυτόνομου παιχνιδιού, και η επιλογή της «μάνας» αλλά και της σειράς που πηδούν οι παίκτες, έχει σχέση κυρίως με την επίδοσή τους στα άλματα και την ισορροπία. Ωστόσο οι διάφορες παραλλαγές που περιγράφουμε σε διπλανές στήλες εύκολα ερμηνεύονται αν ακολουθήσουμε το νήμα της σκέψης της κυρίας Anest.
Η γαλλίδα εθνολόγος διαπιστώνει ότι ακόμα και σήμερα, το ζώο που προτιμούν οι νέοι γι’ αυτή την διαβατήρια τελετή είναι η γαϊδούρα, «το πλησιέστερο ζώο προς τον Διόνυσο». Οσο για την τεχνική που ακολουθείται για τη συνουσία με τη γαϊδούρα, η Anest παρατηρεί ότι ακολουθείται ο ίδιος τρόπος στην Κύπρο και την Κρήτη: «Διαλέγουν ένα κατωφερές επίπεδο (με κλίση περίπου 30%) και σωρεύουν μεγάλες πέτρες. Οταν το βουναλάκι με τις πέτρες φθάσει στο απαραίτητο ύψος (περίπου 30 εκ.), ακινητοποιούν το ζώο μπροστά σ’ αυτό το σκαλοπάτι εισόδου. Δένουν τα τέσσερα πόδια της γαϊδούρας με ένα σκοινί, έτσι ώστε το ζώο να μην μπορεί να μετακινηθεί ούτε να κουνήσει. Ενα από τα αγόρια της ομάδας κρατά τη γαϊδούρα από το σκοινί στο λαιμό της και ένα δεύτερο της σηκώνει την ουρά. Το ύψος του σωρού με τις πέτρες αυξομειώνεται με πρόσθεση ή αφαίρεση, ανάλογα με το ύψος του αγοριού που συνουσιάζεται με το ζώο.»
Οταν όλα τα αγόρια της ομάδας τελειώσουν την πράξη τους, ακολουθούν συζητήσεις και σχόλια για τον τρόπο που ακολούθησε καθένας και τις εντυπώσεις του. Το ενδιαφέρον είναι ότι παρά τη μυστικότητα που συνοδεύει αυτές τις δραστηριότητες, διαπιστώνουμε μια σιωπηλή συνενοχή μεταξύ των αγοριών και των ενήλικων ανδρών του χωριού. Τα αγόρια σκοπίμως αποφεύγουν να διαλύσουν το βουναλάκι με τις πέτρες, έτσι ώστε να μείνει ως τεκμήριο της σεξουαλικής «μύησής» τους.
Οι ερμηνείες για την ιδιαίτερη προτίμηση στη γαϊδούρα ποικίλλουν. Υπάρχει μια προφορική παράδοση, σύμφωνα με την οποία η συνουσία με γαϊδούρα δυναμώνει και μεγαλώνει το πέος, το κάνει να μοιάζει μ’ αυτό του γαϊδάρου. «Υποστηρίζουν ακόμα ότι η γαίδούρα είναι το ιδανικό ζώο γι’ αυτού του είδους την εμπειρία, επειδή ο κόλπος της είναι ζεστός και υγρός. Τα μεγαλύτερα αγόρια εξηγούν στα νεότερα ότι η συνουσία μ’ ένα τέτοιο ζώο είναι μια πράξη υπέρτατου ανδρισμού. Υποστηρίζουν επίσης ότι αυτή η εμπειρία σού επιτρέπει να ξεπεράσεις κάθε σεξουαλικό πρόβλημα που μπορεί να συναντήσεις με τις γυναίκες: ακόμα και η πιο γριά και άσκημη γυναίκα θα είναι πάντα περισσότερο ελκυστική από το ζώο. Η γαϊδούρα είναι ‘η πρώτη γυναίκα’ του άνδρα, εξηγούν τα νεαρά αγόρια.»
Αυτές οι πρακτικές της ομαδικής κτηνοβασίας και της ομοφυλοφιλίας εμφανίζονται κατά τη διάρκεια των διακοπών του σχολείου, τους ζεστούς μήνες του καλοκαιριού και εξαφανίζονται με τις πρώτες βροχές. Οριστικά σταματά η κτηνοβατική πρακτική με το πέρασμα στη ζωή του ενήλικου. Η μόνη προβλεπόμενη παλινδρόμηση παρατηρείται κατά τη διάρκεια της θητείας. Αλλά τότε μιλάμε μόνο για περιπτώσεις ατομικής κτηνοβασίας που πρέπει να αποδοθούν στην απομόνωση και τη στέρηση.
Οσο περνούν τα χρόνια, και αστικοποιείται η ύπαιθρος, η πράξη της ομαδικής κτηνοβασίας σπανίζει, οι τελετές αυτές παραμένουν ως συμβολικές μορφές και στο τέλος καταλήγουν παιχνίδια σαν όλα τα άλλα, απογυμνωμένα από την πρώτη τους σημασία. Θα μείνουν μόνο κάποιες «ακατανόητες» λεπτομέρειες σ’ αυτά τα παιχνίδια, να μας θυμίζουν την προέλευσή τους.

Ο έρως πόδια δεν κοιτά

Η μελέτη της Marie-Christine Anest επισημαίνει ότι η γαϊδούρα είναι το ζώο που χρησιμοποιείται πιο συχνά από όλα τα άλλα στις κτηνοβατικές τελετές των παιδιών κατά τη σεξουαλική μύηση. Είναι, άλλωστε, γνωστή η σχέση του ζώου με τις αποκριάτικες παραδόσεις. Ομως και άλλα ζώα κινδυνεύουν να δεχθούν ανάλογη μεταχείριση από τις παρέες των παιδιών της μεσογειακής υπαίθρου. Η συγγραφέας εντόπισε περιοχές της Κύπρου, ιδιαίτερα κοντά στην Πάφο, όπου προτιμάται η γουρούνα.
«Η συνουσία με μια γουρούνα είναι ένα εγχείρημα ιδιαιτέρως δύσκολο και καμιά φορά επικίνδυνο. Αυτή η πράξη απαιτεί την εκμάθηση μιας πολύ λεπτής τεχνικής: ένας κακός χειρισμός ή μια παράβαση των τεχνικών αυτών κανόνων βάζει το αγόρι σε κίνδυνο, πολλές φορές θανάσιμο. Ακολουθείται η εξής τεχνική. Η ομάδα των αγοριών πρέπει να προμηθευθεί μεγάλη ποσότητα αλεύρι (ένα προϊόν, το οποίο διατίθεται εύκολα στις αγροτικές περιοχές, όπου κάθε σπίτι έχει το δικό του απόθεμα, για την παρασκευή του ψωμιού). Εφοδιασμένη με ένα μεγάλο τσουβάλι αλεύρι, βάρους τριάντα κιλών, η παρέα μπαίνει το βράδυ στο χοιροστάσιο. Πρώτα πρώτα εντοπίζουν μια γουρούνα που φαίνεται ότι θα αποδεχθεί την πράξη. Γι’ αυτό το σκοπό η παρέα θέτει τις γουρούνες σε δοκιμασία: ένα αγόρι παρασκευάζει ζύμη, βρέχοντας με νερό το αλεύρι, και το δίνει στη γουρούνα που υφίσταται τη δοκιμασία. Ταυτόχρονα, ένα άλλο αγόρι αγγίζει το ζώο στα γεννητικά του όργανα: αν το ζώο αποδέχεται το χάιδεμα, συνεχίζουν να το ταϊζουν με το ζυμάρι και τα αγόρια περνούν διαδοχικά στη δράση. Αν η γουρούνα αντιδράσει, δοκιμάζουν με την επόμενη.»
Τα παιδιά πρέπει να προσέχουν να μην έχουν στην πλάτη τους τοίχο, διότι καμιά φορά το ζώο αρχίζει να συμμετέχει δραστήρια στην πράξη, και σπρώχνει προς τα πίσω. Αυτή η αντίδραση μπορεί να έχει μοιραίες συνέπειες, διότι το ζώο κατά μέσο όρο ζυγίζει εκατόν πενήντα κιλά. Την τελετουργική σημασία της πράξης διαπίστωσε η ερευνήτρια στην Πάφο, όπου τα αγόρια δεν πλένονται μετά την πράξη και πηγαίνουν αμέσως στο καφενείο του χωριού. Η έντονη μυρωδιά προκαλεί όπως είναι φυσικό την αντίδραση των μεγαλύτερων θαμώνων: «Τι συμβαίνει σήμερα στο καφενείο; Μυρίζει γουρουνίλα!», λέει κάποιος ενήλικος. Επισφραγίζεται έτσι έμμεσα η διάβαση των αγοριών στο χώρο των μεγάλων, χωρίς να γίνει καμιά αναφορά στην κτηνοβατική πράξη.
Το τρίτο ζώο που επιλέγεται στις ομαδικές αυτές τελετές είναι η αγελάδα. Αντίθετα η κατσίκα και η προβατίνα χρησιμοποιούνται κυρίως σε ατομικές πράξεις κτηνοβασίας. Η συνουσία με την κατσίκα θεωρείται πολύ δύσκολη, εξαιτίας ανατομικών λεπτομερειών. «Μόλις αισθανθεί επαφή με το σεξουαλικό όργανο του αγοριού, η κατσίκα τεντώνεται και συστέλλεται ‘κάνοντας γέφυρα’, σε μια στάση αντίθετη από τη λόρδωση. Οι μεγαλύτεροι συμβουλεύουν τους νεότερους με ποιο τρόπο θα αποφύγουν τη δυσκολία, αλλά το εγχείρημα εξακολουθεί να είναι πολύ λεπτό και απαιτεί εμπειρία.» Παραμένει ωστόσο η κατσίκα το κοντινότερο ανατομικά ζώο προς τον άνθρωπο. Η αποφυγή της επαφής με την κατσίκα οφείλεται εν μέρει και στον λανθάνοντα φόβο ότι μπορεί να μείνει έγκυος και να γεννηθεί κάποιο τέρας. Η Marie-Christine Anest αναφέρει κάποιο επεισόδιο με ένα αγόρι που πείσθηκε από τους φίλους του ότι η κατσίκα με την οποία είχε μόλις έρθει σε επαφή θα γεννήσει ένα κατσίκι με ανθρώπινο κεφάλι, το οποίο μάλιστα θα του μοιάζει! Πανικόβλητο το παιδί δηλητηρίασε την κατσίκα για να προλάβει το σκάνδαλο.
Στην περιοχή της Σολιάς (κοντά στη Λευκωσία), η Anest διαπίστωσε ότι υπάρχει διαδεδομένη άποψη ότι πρέπει κανείς να δοκιμάσει με όλα τα δυνατά ζώα, αγελάδες, γαϊδούρες, κατσίκες, γάτες, ακόμα και με πουλερικά. «Τα παιδιά του χωριού είχαν μαζευτεί στο μαγαζί ενός νεαρού ράφτη και αντάλλασσαν κτηνοβατικές εμπειρίες. Ο οικοδεσπότης συνειδητοποίησε ότι είχε φτάσει σε ηλικία 18 ετών και δεν είχε ακόμα συνουσιαστεί με κότα. Απέναντι από το ραφτάδικο υπήρχε την εποχή εκείνη ένα μαγαζί που πουλούσε ζωντανές κότες. Ενα από τα αγόρια πήγε αμέσως και του αγόρασε την μεγαλύτερη κότα. Ο ράφτης, αφού έκανε την πράξη ενώπιον όλων των αγοριών, θυσίασε το ζώο και το σούβλισε για να το φάει η παρέα. Είναι ενδιαφέρον να σημειώσουμε ότι πρόκειται για το μοναδικό είδος που σκοτώνεται μετά τη συνουσία.»
Οσο για τη γάτα, κι αυτή έχει ιδιαίτερες δυσκολίες. «Στην Κρήτη τα παιδιά παίρνουν μια μπότα από δέρμα και σπρώχνουν τη γάτα στο βάθος, μέχρι που να μένουν έξω μόνο τα οπίσθια και η ουρά της.»
Η γαλλίδα εθνολόγος θυμίζει ότι η ερωτική σμίξη του ανθρώπου με τα ζώα είναι συστατικό στοιχείο της αρχαίας ελληνικής μυθολογίας. Ο Ζευς ταύρος, Η Λητώ λύκαινα, ο Μινώταυρος, οι Κένταυροι, κλπ. Η λατρεία του Διονύσου στηρίζεται στην ύπαρξη αυτών των όντων που είναι μισά άνθρωποι και μισά ζώα. «Ο Διόνυσος εμφανιζόταν στις καλλιεργημένες πεδιάδες, κάτι ανάμεσα στην αγριότητα και τον πολιτισμό, και εισέβαλλε στα χωράφια με το σιτάρι της Δήμητρας. Με τρόπο αρκετά ανάλογο, τα αγόρια των περιοχών που μελετήσαμε, αφήνουν ελεύθερη τη γαϊδούρα με την οποία έχουν συνουσιαστεί, με σκοπό να προκαλέσουν αταξία και να υποδηλώσουν με κάποιο τρόπο την πράξη τους.»

Πώς συγχωρείται το αμάρτημα της κτηνοβασίας

Μια έμμεση επιβεβαίωση των θεωριών της Marie-Christine Anest ότι η ομαδική κτηνοβασία συμπεριλαμβάνεται στις παραδοσιακές ελληνικές τελετές μύησης του αγοριού στον κόσμο των αντρών έχουμε και από τους κανόνες της εκκλησίας μας. Ο Κανών ΙΣΤ’ της Εν Αγκύρα Τοπικής Συνόδου, η οποία συνήλθε το έτος 315, διακρίνει σαφώς τους ανήλικους από τους ενήλικους κτηνοβάτες. Τους πρώτους τους αντιμετωπίζει με σχετική επιείκια, ενώ τους δεύτερους με αυστηρότητα. «Οσοι έπεσαν ή πίπτουν εις αμαρτίαν με τα άλογα ζώα, και έπραξαν την λεγομένην κτηνοβατίαν, προστάζει ο παρών Κανών να μη κανονίζονται όλοι παρόμοια, αλλ’ εκείνοι μεν οπού ήμαρτον με αυτά μερικές φορές, προ του να γένουν είκοσι χρόνων, και χωρίς να έχουν γυναίκας, ούτοι δεκαπέντε χρόνους να κάμουν εις τον τόπον των υποπιπτόντων, και πέντε χρόνους να στέκονται μαζύ με τους πιστούς εν τη Εκκλησία συμπροσευχόμενοι, και μετά ταύτα να μεταλαμβάνουσι. Πρέπει δε να εξετάζεται και η εν τη μετανοία ζωή αυτών, και ει μεν με θερμότητα μετανοούν, να κανονίζονται συγκαταβατικότερα, ει δε αμελώς, να μη λαμβάνουσι καμίαν συγκατάβασιν. Εάν δε ούτοι πολλότατες φορές και με υπερβολήν έπεσαν εις την άλογον ταύτην αμαρτίαν της κτηνοβατίας, ας κάμνουν εις τους υποπίπτοντας χρόνον μακρόν. Και ούτοι μεν έτσι συγκαταβατικά να κανονίζονται, και διά την νεαράν ηλικίαν των, κατά την οποίαν ανάπτει η της επιθυμίας φλοξ, και δια την αφροσύνην αυτών. Εκείνοι δε οπού, και υπέρ τους είκοσι χρόνους της ηλικίας όντες, και γυναίκες έχοντες, εις το μιαρόν αυτό αμάρτημα έπεσαν, εικοσιπέντε χρόνους μεν ας υποπίπτουν, και πέντε χρόνους δε ας συμπροσεύχονται με τους πιστούς, και ούτω μετά τους τριάκοντα χρόνους αυτούς ας μεταλαμβάνουν. Εκείνοι δε οπού υπέρ τους πεντήκοντα χρόνους όντες, και γυναίκας έχοντες, εις κτηνοβατίαν έπεσαν, μόνον εις τον θάνατόν τους ας μεταλαμβάνουν, και όχι άλλην φοράν. Ουδεμίαν γαρ αιτίαν έχουσιν ούτοι να προφασισθούν ως οι ανωτέρω, ούτε το νεαρόν της ηλικίας, ούτε το αστήρικτον του φρονήματος.» («Πηδάλιον. Απαντες οι Ιεροί και Θείοι Κανόνες.» εκδ. Αστήρ, Αθήναι 1957)

Ερωτικά παρατράγουδα

Ερμα γαϊδούρια. Η σποραδική παρουσία τους στην προφορική παράδοση έχει να μαρτυρήσει πολλά για τον πρωτεύοντα ρόλο που τους ανέθεταν οι παραδοσιακές κτηνοβατικές πρακτικές ή/και φαντασιώσεις. Στη Θεσσαλία, για παράδειγμα, η Marie-Christine Anest παρατήρησε ότι οι σχετικές αναφορές των ερωτικών δημοτικών τραγουδιών παραπέμπουν σε αλλοτινές ομαδικές κτηνοβατικές δραστηριότητες, οι οποίες μάλιστα αποδίδονται σε ιερωμένους:
Τρεις παπάδες τρία αγγούρια
κυνηγούσαν μια γαϊδούρα.
Δω την έχουν κει την έχουν
μες στο ρέμα την κατέχουν.
Στέκα βρε ευλογημένη
που είναι η πούτσα καυλωμένη
άμα παρ’ και ξεφουσκώσει
ποιος αδειάζ’ να στο χώσει;
Γνωστό σε ευρύτερη περιοχή, το τραγούδι συναντάται και στην Εύβοια. Στην παραλλαγή αυτή, διώκτης του δύσμοιρου ζώου εμφανίζεται ο τούρκος κατακτητής:
‘Νας πασάς από του Τάρα
κυνηγάει μια γαϊδάρα.
Δω την έχει, κει την έχει
μες στο ρέμα την παντέχει.
Στάσου, στάσου γαϊδουρίτσα
να σου βάλω κουμπουρίτσα.
(«Γαμοτράγουδα δημοτικά. Ανθολογία», εκδόσεις «Κείμενα», Αθήνα 1981).
Η εκμετάλλευση του καρτερικού τετράποδου δεν εξαντλείται πάντως στην άμεση σεξουαλική κακοποίησή του. Τα γαϊδούρια προσφέρονται, όπως φαίνεται, και σε (λιγότερο ή περισσότερο) μεταφορικές χρήσεις, οι οποίες κατά έναν παράδοξο τρόπο δεν χάνουν ποτέ τις σεξουαλικές τους συνδηλώσεις. Χαρακτηριστικά τα δύο παραδείγματα που ακολουθούν, το πρώτο από την Ηπειρο, το δεύτερο από την Πελοπόννησο:
Γάιδαρος επέρασε
και δεν εκαλημέρισε
έπεσε η μαχαίρα του
γαμώ τη θυγατέρα του.
Επίσης:
Του Μηνά το γαϊδουράκι
βρίσκεται στο βουναλάκι.
Πάει ο Μηνάς ψάχνοντας
κ’ η Μηνού και κλαίγοντας.
-Σώπα, Μηνού, μην κλαίς
τόπαθαν κι άλλες πολλές
κ’ αν ψόφ’σε το γαϊδούρι
για δικό σου το χουζούρι
κάνεις την προβιά του γούνα
και τ’ αρχίδια του κουδούνα
και την πούτσα του σουραύλι
να την παίζεις κάθε βράδυ.
Η παραδοσιακή αυτή σχέση με τα γαϊδούρια πρέπει να υπήρξε ιδιαίτερα έντονη, καθώς απηχήσεις της συναντώνται ακόμη σήμερα. Ενδεικτικοί είναι οι σατιρικοί στίχοι που αποθησαύρισε η Μαίρη Κουκουλέ στη Λέσβο το 1985:
Καμπόσ’ πάλι που δεν μπορούν για να πληρώσουν κούρες.
πηγαίν’ στον περίπατο και πιάν’ ν’ πα’ στις γαϊδούρες!
——
Από κάτ’ ‘πο την καμάρα
μαγκώ τ’ μουλάρ’, μαγκώ τ’ γαϊδάρα
γαμώ τ’ μλαρ…
(«Νεοελληνική Αθυροστομία», εκδόσεις Νεφέλη, Αθήνα 1988)
Στον πρώτο τόμο του ίδιου έργου, η Κουκουλέ περιλαμβάνει και το ακόλουθο δημοτικό από την Κρήτη:
Ο παπάς, ο Παπαντώνης, τη γαϊδάρα του ζυγώνει
στ’ ανεβόλεμα την πιάνει και στο χύμα της τη βάνει
κι η γαϊδούρα τζοπατεί κι ο παπάς καλά κρατεί
ψ… ψ… παντέρμη κι η ψωλή μου παραπαίρνει.
Αλλά και σε μια πασίγνωστη νεοελληνική έκφραση η επιλογή του (θηλυκού) ζώου δεν είναι συμπτωματική, ενώ και πάλι η μεταφορική χρήση δεν αναιρεί την άκρως προβληματική προέλευση του «αστεϊσμού». Τι λέγεται για κάποιον που επιμένει πολύ να επιτύχει κάτι, αδιαφορώντας αν γίνεται φορτικός στους γύρω του; Μα είναι απλό και αναμενόμενο: «Αυτός γκαστρώνει γαϊδούρα στον ανήφορο!».

ΟΙ ΜΕΝ ΚΑΙ ΟΙ ΔΕ

ΜΑΚΡΙΑ ΓΑΙΔΟΥΡΑ. Σκοπός: Οι παίχτες της κάθε ομάδας προσπαθούν να μείνουν όσο το δυνατόν περισσότερο στην πλάτη της άλλης ομάδας. Πώς παίζεται: Οι παίχτες χωρίζονται σε δύο ομάδες. Ο αρχηγός της πρώτης ομάδας στέκεται με την πλάτη στον τοίχο και κρατάει από τους ώμους έναν παίχτη της ομάδας του, ο οποίος είναι σκυμμένος με το πρόσωπο προς τον αρχηγό. Οι υπόλοιποι παίχτες της ομάδας κάθονται σκυμμένοι ο ένας πίσω από τον άλλο, πίσω από τον πρώτο παίχτη, και κρατιούνται γερά από τη μέση. Ο αρχηγός της άλλης ομάδας παίρνει φόρα και πηδάει καβαλικευτά όλη την ομάδα, προσπαθώντας να κάτσει όσο το δυνατόν πιο κοντά στον αρχηγό, έτσι ώστε να υπάρχει χώρος για όλους τους παίχτες της ομάδας του. Οι υπόλοιποι παίχτες κάνουν το ίδιο. Αν χωρέσουν όλοι και κανένας δεν ακουμπήσει το πόδι του κάτω, όσο είναι καθισμένοι στην πλάτη της άλλης ομάδας, τότε κερδίζουν. Μετά το παιχνίδι επαναλαμβάνεται με την άλλη ομάδα να κάνει τη «γαϊδούρα». (Μάρως Καλογέρη «Το αλφαβητάρι των παιχνιδιών», εκδ. Δίαυλος, Αθήνα 1996)

ΞΥΛΟΓΑΙΔΑΡΑ. Το παίζουν στην Κρήτη πολλά παιδιά. Πρέπει πρώτα να μοιραστούν σε δυο ομάδες. Επειτα φτιάχνει η πρώτη ομάδα έναν κύκλο με πιασμένα τα χέρια από τους ώμους, το πρόσωπο προς το κέντρο όλα τα παιδιά και με το κεφάλι λίγο σκυμμένο. Ενα παιδί από την ομάδα κρατεί από τη μια άκρη ένα σχοινί δυο μέτρα μακρύ. Την άλλη άκρη την κρατεί ο φύλακας, ένα ελεύθερο, έξω από τον κύκλο παιδί («να φυλάει από πήδους»). Γυρίζει ο φύλακας ολόγυρα στον κύκλο, προσέχει και προσπαθεί να αγγίξει κανένα παιδί της άλλης ομάδας που και αυτή πάλι κάνει ό,τι μπορεί για να καβαλικέψει τα σκυμμένα παιδιά του κύκλου. Αμα ο φύλακας κατορθώσει να αγγίξει κάνενα, πριν κατορθώσει να καβαλικέψει, χάνει η δεύτερη ομάδα και κάνει αυτή τώρα τον κύκλο. Είναι όμως σπάνιο να προλάβει ο φύλακας. Δεν είναι εντελώς ελεύθερος στις κινήσεις του. Δεν μπορεί να ξεμακρύνει περισσότερο από το μάκρος του σχοινιού. Γι’ αυτό πηδούν σιγά σιγά τα παιδιά της δεύτερης ομάδας στις πλάτες των σκυμμένων παιδιών της πρώτης. Μα και τώρα δε χάνεται κάθε ελπίδα. Οσοι είναι καβάλα, κάποτε κουράζονται και ξεσέρνουν κάτω. Πατούν λοιπόν στη γή και τότε έχει ευκαιρία να τους «χτυπήσει» ο φύλακας και ν’ απαλλάξει τους συντρόφους του. Επίσης κάνουν πολλές φορές τον παλικαρά και πηδούν κάτω για να ξανακαβαλικέψουν. Και τότε βρίσκει την ευκαιρία να τους «χτυπήσει» ο φύλακας. (Δημ.Λουκόπουλου «Ποια παιγνίδια παίζουν τα ελληνόπουλα».)

ΧΑΜΟΥΚΑΚΙ. Με αυτό το όνομα παίζεται στο Δομοκό το ίδιο παιχνίδι, με μόνη διαφορά, πως ο φύλακας δεν κρατεί σχοινί (στο ίδιο).

ΟΡΘΟΠΟΥΛΙΑ. Στην Τοπόλια της Παρνασσίδας παίζεται μ’ αυτό το όνομα. Εδώ, αν μείνουν σύμφωνοι, καβαλικεύεται και η «μάνα». Κι αυτή προσπαθεί με το ποδάρι να «κάψει» τα παιδιά, που περιτριγυρίζουν στον κύκλο να καβαλικέψουν. (στο ίδιο)

ΑΠΑΝ’ ΚΑΒΑΛΑ. Είναι το όνομα του ίδιου παιχνιδιού στην Ακαρνανία. «Θα μπει από κάτω», λένε για την ομάδα που κάνει τον κύκλο και σκύβει. «Θα τα σκύψει», λένε για την ίδια ενέργεια στην Τοπόλια. (στο ίδιο)

ΓΚΑΜΗΛΑ. Τα παιδιά (αγόρια πάντα) χωρίζονται σε δυο ομάδες. Η «μάνα» της ομάδας που «τα φυλάει», κάθεται σε ένα σκαλοπάτι. Τα παιδιά της ομάδας της με το μέτωπο προς τη «μάνα» μπαίνουν το ένα πίσω από το άλλο και πιάνονται γερά περνώντας τα μπράτσα τους ολόγυρα στη μέση του μπροστινού τους. Το πρώτο παιδί της αράδας ακουμπάει τα χέρια του στα γόνατα της «μάνας» όπου και στηρίζεται, ενώ όλα τα παιδιά πίσω του σκύβουν ακουμπώντας το στήθος τους στις πλάτες του μπροστινού τους, έτσι που να σχηματίζουν μια γέφυρα.
Μόλις δοθεί το σύνθημα, τα παιδιά της αντίπαλης ομάδας έχοντας μπροστά τον πιο επιδέξιο και ευκίνητο παίχτη, αρχίζουν να πηδάνε στις πλάτες των σκυμμένων παιδιών. Από τη στιγμή που τα παιδιά σκαρφαλώσουν, η καθισμένη «μάνα» αρχίζει και μετράει. «Ενα, δύο, τρία, τέσσερα …δέκα τάλια». Στο διάστημα αυτό, αν κάποιο από τα σκαρφαλωμένα παιδιά ακουμπήσει χάμω το πόδι του «καίγεται» και μαζί του «καίγεται» και η ομάδα του. Οπότε αλλάζουν ρόλους. (Παιχνίδι στο Καστράκι Καλαμπάκας, από το «Ας παίξουμε πάλι», των Μαρούλας Κλιάφα και Ζωής Βαλάση.)

ΚΑΜΗΛΙΤΣΑ. Παραλλαγή της ξυλογαϊδάρας στην Καστοριά και τα Γρεβενά. Η «μάνα» ή «καμηλίτσα» βγαίνει με «λαχμό». (Δημ Λουκόπουλου, ό.π.)

ΚΑΛΑ ΚΑΡΓΙΑ. Το παιχνίδι αυτό παίζεται με οκτώ παιδιά που χωρίζονται σε δυο ομάδες, από τέσσερα στην κάθε μια. Ενα παιδί στέκεται όρθιο με την πλάτη του στον τοίχο, ένα άλλο με το κεφάλι ακουμπισμένο πάνω στην κοιλιά του άλλου που στέκεται όρθιο, κάνει κλίση. Οι άλλοι δυο της ομάδας κάνουν το ίδιο σχεδόν, ο ένας πίσω από τον άλλο. Δηλαδή με το κεφάλι τους ακουμπούν στους γλουτούς του μπροστινού παιδιού. Οι άλλοι τέσσερις πηδούν πάνω στις πλάτες των άλλων όσο πιο δυνατά μπορούν για να φτάσουν το πρώτο παιδί, μέχρι να πηδήσουν όλοι. Οταν κατορθώσουν και καθήσουν όλοι, μέχρι να λυγίσουν τα παιδιά, χωρίς τα πόδια κανενός απ’ αυτούς που είναι πάνω ν’ ακουμπήσουν στο χώμα, η ομάδα των άλλων παιδιών φωνάζει: «Καλά καργιά!» Στην περίπτωση αυτή, η ομάδα που έστηνε παραμένει στη θέση της, τ’ άλλα παιδιά πηδούν πάλι και το παιχνίδι συνεχίζεται. (Πέπης Δαράκη «Ομαδικά παιχνίδια των παιδιών μας», εκδ. Gutenberg, Αθήνα 1994)

ΓΟΥΜΑΡ ΛΟΥΓΚΟΥΡ. (Μακρύ γαϊδούρι) Η φλωρινιώτικη παραλλαγή του παιχνιδιού. Εσκυβαν δύο παίκτες και από πάνω πηδούσαν οι υπόλοιποι φτιάχνοντας ένα μακρύ γαϊδούρι. (Αντιγόνης Τσάμη «Λαογραφικά Μελετήματα», Πρέσπες 1994)

ΔΙΑΒΑΣΤΕ

Δημητρίου Λουκόπουλου «Ποια παιχνίδια παίζουν τα Ελληνόπουλα» (εκδόσεις Α. Ράλλης και Σία, Αθήνα, 1926). Η κλασική πλέον συλλογή των νεοελληνικών παιχνιδιών περιλαμβάνει και περιγράφει δυο παραλλαγές της μακριάς γαϊδούρας.

Μαίρης Κουκουλέ «Νεοελληνική αθυροστομία» (εκδόσεις Νεφέλη, Αθήνα 1984, 1986, 1988). Τρίτομη αποθησαύριση της αισχρολογίας στην πεζή και έμμετρη λαϊκή εκδοχή της. Ενδιαφέρουσες αναφορές στην παραδοσιακή κτηνοβασία.

Κωνσταντίνας Μπάδα «Το παιχνίδι στην παραδοσιακή ελληνική κοινωνία» (Στο συλλογικό «Παιδικό παιχνίδι», Εθνογραφικά τόμος 9, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ιδρυμα, Ναύπλιο 1993). Μια πρώτη προσέγγιση του παιδικού παιχνιδιού στην Ελλάδα ως ιστορικού και κοινωνικού φαινομένου. Η εμπλοκή του κόσμου των ενηλίκων.

Γεωργίου Ρήγα «Σκιάθου λαϊκός πολιτισμός» (τεύχος δ’, παράρτημα περιοδικού «Ελληνικά», Θεσσαλονίκη 1970). Μεγάλο κεφάλαιο για τα παραδοσιακά παιδικά παιχνίδια στη Σκιάθο. Περιλαμβάνει εκτενή περιγραφή της τοπικής παραλλαγής της μακριάς γαϊδούρας που ονομάζεται «Αψ’λές Καμήλις»: «Η μάνα της πρώτης ομάδας κυνηγά τρέχοντας τα παιδιά που κρύφτηκαν, με σκοπό να πιάσει κάποιο, να «μαϊνάρ’ κανένα». Τα παιδιά πάλι που κρύφτηκαν προσπαθούν να βρουν ευκαιρία να πλησιάσουν τα παιδιά της πρώτης ομάδος που στέκονται όρθια στη σειρά και να τα καβαλικέψουν, να τα «μπήξ’νι καβάλα»».

Κ.Κερένυι «Η μυθολογία των Ελλήνων» (μετάφραση Δημήτρη Σταθόπουλου, εκδ. Εστίας, Αθήνα 1984). Πλούσιες αναφορές στις ερωτικές συναντήσεις θεών και ηρώων με όντα του ζωικού βασιλείου.

ΔΕΙΤΕ

Πατέρας αφέντης (Padre padrone) των Πάολο & Βιτόριο Ταβιάνι (1976). Η κλασική ανατομία των εσωτερικών σχέσεων μιας πατριαρχικής οικογένειας του ιταλικού νότου περιέχει και ορισμένες σαφείς αναφορές στην παραδοσιακή μεσογειακή κτηνοβασία.

Τα πάντα γύρω από το σέξ (Everything you always wanted to know about sex) του Γούντι Αλεν (1972). Ανεπανάληπτη κινηματογραφική σάτιρα της σεξολογίας, με επτά διαδοχικά σκετσάκια από τα οποία το ένα είναι αφιερωμένο στην κτηνοβασία. Στο ρόλο του («αρμένιου») κτηνοβάτη, ο δικός μας Τίτος Βανδής.

(Ελευθεροτυπία, 12/10/1997)

Πραγματικά έπαθα πολιτισμικό σοκ διαβάζοντας αυτό το άρθρο για τις άκρως πρωτόγονες πρακτικές των προγόνων μας. Εγώ το μόνο που ήξερα ως τώρα ήταν ο ομαδικός αυνανισμός που γινόταν παλιά στις παρέες των αγοριών με νικητή αυτόν που θα το πετούσε πιο μακριά, και το μέτρημα των πεών στις παρέες. Αξιόλογη η έρευνα πάντως. Αν δεν ήταν κι αυτοί από το εξωτερικό εμείς θα κάναμε άραγε τίποτα τέτοιο;

Θα καταλάβατε σίγουρα περί τείνος πρόκειται και μόνο απ’τον τίτλο. Πρόκειται για εκκλησιαστικό κείμενο, και συγκεκριμένα για το Ιερόν Πηδάλιον. Το Ιερόν Πηδάλιον είναι βιβλίο που γράφτηκε από τους μοναχούς Νικόδημο τον Αγιορίτη και Αγάπιο προς τα τέλη του 17ου αι. Σ’αυτό συνοψίζονται όλοι οι κανόνες των αποστόλων, πατέρων, οικουμενικών και τοπικών συνόδων προς χρήση από όλους τους ορθοδόξους, κληρικούς και λαϊκούς. Το βιβλίο τυπώθηκε για πρώτη φορά το 1800 στη Λειψία, μετά από την επικύρωση της πατριαρχικής συνόδου της Κωνσταντινούπολης το 1793. Μολονότι έχουν εκφραστεί ενστάσεις για την αναχρονιστικότητά του, επισήμως το Πηδάλιον παραμένει ακόμα σε ισχύ στην εκκλησία μέχρις νέας αποφάσεως. Το βιβλίο ψηφιοποιήθηκε πρόσφατα. Πρόσφατα επίσης οι εκδόσεις Περίπλους εξέδοσαν ένα βιβλίο με τα μέρη του Πηδαλίου που αφορούν τα περί μαλακίας, αρσενοκοιτίας, μοιχείας, αιμομιξίας και πορνείας, καθώς και κάποια άλλα αμαρτήματα.

Εδώ θα παρουσιάσω ενδεικτικά κάποια τέτοια μέρη του Πηδαλίου, παρμένα από διάφορες πηγές, τα περισσότερα όμως από
αυτό το ιστολόγιο.
Ως γνωστόν, η εκκλησία κρατά άκρως καταπιεστική στάση απέναντι στη σεξουαλικότητα, γι’άγνωστο λόγο, επισήμως αναφέρει για τη δήθεν άσκηση του πιστού για αποχή απ’τις επίγειες απολαύσεις. Προφανώς σκοπός της είναι να μετατρέψει τον κόσμο σε μία ομάδα ψυχασθενών με πολύπλοκα ενοχικά συμπλέγματα κι αποθημένα, που θα διοχετεύουν όλη αυτήν την καταπιεσμένη ψυχολογική ενέργεια στην πίστη σ’αυτήν και στα δόγματά της, στην τροφοδότησή της – συνήθως με υλικά αγαθά -, και γιατί όχι και σε εκφράσεις φανατισμού ή και διεξαγωγές ιερών πολέμων αν χρειαστεί (στο Μεσαίωνα τέτοια γίνονταν πολλάκις).

Οι ίδιοι οι συγγραφείς του βιβλίου αυτού, όπως και πολλοί άλλοι που καταδικάζουν τη σεξουαλικότητα, βέβαιο είναι ότι έπασχαν από κάποια ψυχική διαταραχή, είτε ως αίτιο είτε ως αποτέλεσμα (δε μπορούμε να ξέρουμε) του ασκητικού τους βίου, ίσως είχαν βιώσει και σοβαρές τραυματικές εμπειρίες κατά την παιδική τους ηλικία από εξίσου θρησκόληπτο περιβάλλον, κι έπειτα όλη αυτή η στέρηση ίσως οδήγησε σ’ένα βαθμό σαδισμού, ώστε να χαίρονται καταπιέζοντας τους άλλους πιστούς σκεπτόμενοι υποσυνείδητα πως δε θα πρέπει να μείνουν οι μόνοι που πέρασαν τόσο βασανιστική ζωή.

Παρακάτω λοιπόν ενδεικτικά κάποια τμήματα:

Περί πορνείας/μοιχείας

«Όποιος λαϊκός ήθελε χωρίση την γυναίκα του χωρίς λόγου πορνείας, ήγουν μοιχείας, και πάρη άλλην ελευθέραν γάμου, ας αφορίζεται. Ομοίως ας αφορίζεται η γυναίκα εκείνην, οπού αφήση τον άνδρα της, άνευ λόγου πορνείας, και πάρη άλλον.»… «Και ος αν απολελυμένην γαμήση μοιχάται»

Μεγάλο μέρος του πληθυσμού σύμφωνα μ’αυτή τη διάταξη θά’πρπε ενα είχε αφοριστεί! Γιατί αν ένας άντρας ή μια γυναίκα χωρίσει χωρίς να συντρέχουν λόγοι μοιχείας ή πορνείας και ξαναπαντρευτεί, αφορίζεται, και το ίδιο αν κάποιος άντρας παντρευτεί χωρισμένη! Νομίζω όμως πω ςκαι παλιά΄οι χωρισμένες μπορούσαν να ξαναπαντρευτούν.

Περί πορνογραφίας (δεν υπήρχε ο όρος τότε, όμως αυτό περιγράφει)

«Επειδή μερικοί εζωγράφιζον εις τοίχους και σανίδας ζωγραφίας τινάς ασέμνους, οίον, γυναίκας γυμνάς, ή λουομένας, ή υπό ανδρών φιλουμένας, και άλλα τοιαύτα αισχρά, τα οποία απατώσι τους οφθαλμούς των ορώντων, και κινούσι τον νουν και την καρδίαν προς επιθυμίας σαρκικάς, διά τούτο προστάζει ο παρών Κανών, αι τοιαύται εικόνες με κανένα τρόπον να μη ζωγραφίζωνται, ει δε τις ήθελε τας ζωγραφίση, να αφορίζεται, επειδή όλαι αι πέντε αισθήσεις του σώματος, και μάλιστα η πρώτη, και βασικωτάτη όρασις με ευκολίαν εμβάζει τας εικόνας εκείνων οπού βλέπει μέσα εις την ψυχήν.»

Οι σύγχρονοι παραγωγοί πορνογραφικου υλικού πώς θά’πρεπε να τιμωρούνται; Επίσης, γιατί τόση περιγραφή στις εικόνες; Μήπως ερεθίζονταν κρυφά και οι ίδιοι ενώ τά’γραφαν;

Το εκτενέστερο κομμάτι όμως που βρήκα είναι το πε΄ρι μαλακίας

«Η μαλακία γίνεται τριών λογιών, ή με το χέρι το ίδιον του ανθρώπου, ή με το χέρι άλλου, ή με το κοπάνισμα και κτύπημα εις τα μηρία.»

Εδώ περιγράφονται αναλυτικότατα οι τρόποι της μαλακίας. Τους γνώριζαν άραγε εξ ιδίας εμπειρίας ή συμμοναχών; Και όπως λέει και ο διαχειριστής του ιστολογίου απ’όπου πήρα τ’αποσπάσματα του Πηδαλίου, αν κάποιος σας ρωτήσει για το πόσα είδη μαλακίας υπάρχουν, μπορείτε να συμβουλευτείτε το Πηδάλιον! Και συνεχίζω με το λόγο περί μαλακίας:

«Είναι η κοινή και ψυχόλεθρος πανούκλα, οπού φθείρει και απολλύει τους περισσοτέρους ανθρώπους του κόσμου, και μάλιστα τους αθλίους νέους»… «Δεν πρέπει και τούτο να λανθάνη τους πνευματικούς Πατέρας, ότι η κατάρατος μαλακία προχωρεί και εις τας γυναίκας, διά τούτο και αυταί πρέπει να κανονίζωνται ωσάν και οι άνδρες, ίνα μη λέγω και βαρύτερα».

Οι νέοι είναι άθλιοι, διότι ίσως αντιστέκονται περισσότερο σ’αυτήν την ψυχοφθόρο καταπίεση. Και φυσικά οι γυναίκες είναι τα κατ’εξοχήν διεφθαρμένα όντα που παρασύρουν ακόμα και τους ενάρετους άντρες, γι’αυτο θα πρέπει να τιμωρούνται σκληρότερα. Άλλωστε η γυνή είναι η αιτία της πτώσης του ανθρώπου απ’τον Παράδεισο, γνωστό αυτό. Ποια όμως είναι η τιμωρία:

«Ο παρών Κανών διορίζει ότι όποιος κάμη μαλακίαν, τεσσαράκοντα ημέρας να μη μεταλαμβάνη, απερνώντας αυτάς με ξηροφαγίαν, ήτοι με ψωμί μόνον και νερόν, και κάμνωντας καθ’ ημέραν μετανοίας εκατόν»… «Η χωρίς συγκυλισμόν γινομένη ή γίνεται με πιασίματα και φιλήματα, χωρίς όμως γαργαλισμόν, και κανονίζεται είκοσι ημέρας ή γίνεται και με γαργαλισμόν και κανονίζεται τριάντα ημέρας»… «Ει δε και μετά την επίγνωσιν του κακού, δύο ή τρεις φορές μαλακισθή, να παύη από την Ιερωσύνην και να καταβαίνη εις τάξιν Αναγνώστου»

Τόσο διαστροφική τιμωρία που ούτε ο ίδιος ο ιατρός Kellog δεν είχε σκεφτεί. Ευτυχώς όμως δε θέσπισε αφορισμό, γιατί τότε η εκκλησία σύντομα θά’χανε τα περισσότερά της μέλη. Τι όμως άραγε γίνεται με τον ιερέα υποβιβασμένο σε αναγνώστη που συνεχίζει να μαλακίζεται; Η μαλακία όμως βλάπτει σοβαρά.

«Καθώς όλοι κοινώς λέγουσιν, οι τε παλαιοί και νεώτεροι ιατροί, οι μαλακοί είναι άθλιοι και ελεεινοί, διατί

Α΄ κιτρινίζουσι,

Β΄ αδυνατεί ο στόμαχός των και να χωνεύσουν δεν ημπορούν,

Γ΄ ασθενεί η όρασις των οφθαλμών τους,

Δ΄ χάνουσι την φωνήν,

Ε΄ χάνουσι την ευφυΐαν και οξύτητα του νοός,

ΣΤ΄ χάνουσι την μνήμην,

Ζ΄ χάνουσι τον ύπνον, με κάποια ταραχώδη ενύπνια,

Η΄ τρέμει το σώμα των,

Θ΄ χάνουσιν όλην την ανδρείαν του σώματος και της ψυχής και γίνονται άνανδροι ωσάν γυναίκες,

Ι΄ ακολουθεί εις αυτούς η αποπληξία, ήτοι ο ταμπλάς,

ΙΑ΄ ακολουθεί εις αυτούς συχνάκις η καθ’ ύπνους ρεύσις, πολλάκις δε και όταν είναι έξυπνοι διά το πολύ άνοιγμα των σπερματικών τους πόρων, και

ΙΒ΄ τέλος πάντων γηράσκουσιν ογλίγωρα και αποθνήσκουσι κακώς.»

Εάν ίσχυαν όλα αυτά, σχεδόν όλος ο πληθυσμός του πλανήτη θά’πρεπε ν’αποτελούταν από βλάκες φορτωμένους μ’όλα τα προβλήματα υγείας που υπάρχουν. Το πρώτο ίσως εν μέρει ισχύει, πάντως ασφαλώς δεν προέρχεται απ’τη μαλακία. Η «καθ’ύπνους ρεύσεις» είναι η ονείρωξη.
Συνεχίζω με τα περί μαλακίας από
άλλη πηγή.

«Η μαλακία λοιπόν είναι μία αμαρτία τόσον μησητή κοντά εις τον Θεόν, ώστε οπού εθανάτωσε δι’ αυτήν τον Αυνάν τον υιόν του Ιούδα, όστις πρώτος έδειξε το κακόν τούτο επάνω εις την γην, από του οποίου και η μαλακία ωνομάσθη αυνανισμός. Λέγει γαρ το Πνεύμα το Άγιον εις την Γένεσιν (Κεφ. λη΄ 10). Πονηρόν δε εφάνη εναντίον του Θεού, ότι εποίησε τούτο (ο Αυνάν) και εθανάτωσεν αυτόν (ο Θεός δηλαδή), και είναι γνώμη τινών διδασκάλων ότι ο Θεός μισώντας τόσον πολλά εκείνους τους υπερηφάνους φιλοσόφους των Ελλήνων, τους αφήκε να κυριευθούν από την αμαρτίαν αυτήν διά τιμωρίαν της ειδωλολατρείας των, επειδή γνόντες τον Θεόν, ουχ ως Θεόν εδόξασαν. συμπεραίνεται δε τούτο από εκείνο οπού λέγει ο Παύλος περί αυτών: «Διό και παρέδωκεν αυτούς ο Θεός εν ταις επιθυμίαις των καρδιών αυτών εις καθαρσίαν του ατιμάζεσθαι τα σώματα αυτών εν αυτοίς» (Ρωμ. α΄ 24), όπου με το, αυτών εν εαυτοίς, εφανέρωσε το πάθος της μαλακίας, κατά το οποίον το αυτό σώμα και ενεργεί και πάσχει αυτό εις εαυτό.»

Θα περίμενα και μια επίθεση στους ειδωλολάτρες αρχαίους φιλοσόφους, οι οποίοι, όπως λέει, γνώρισαν το Θεό αλλά δεν το δόξασαν. Πράγματι είναι γνωστό ότι αρκετοί απ’τους μεγάλους Έλληνες φιλοσόφους αντιλαμβάνονταν ένα Θεό, αλλ’αυτό δε σταμάτησε τον προβληματισμό και τη συνεχή αναζήτησή τους, γιατί αυτά είναι χαρακτηριστικά μη δογματικού ατόμου υψηλής νοημοσύνης, πράγμα που απ’τους περισσοτέρους φανατικούς είτε αχρηστεύεται είτε λείπει. Ο Αυνάν όμως λανθασμένα λέγεται ότι διέπραξε μαλακία, κανονικά έβγαζε το πέος του πριν την εκσπερμάτιση (διεκεκομμένη συνουσία), γιατί δεν ήθελε να κάνει παιδιά με την αδερφή της γυναίκας του που είχε παντρευτεί αφού εκείνη είχε πεθάνει, κάτι που έπρεπε να γίνεται κατά τον εβραΪκό νόμο. Εκτός κι αν με τη μαλακία νοείται γενικότερα οποιαδήποτε μορφή σπατάλησης του σπέρματος.

Οι αρνητικές επιπτώσεις όμως της μαλακίας είναι πολύ βαθύτερες από τις παραπάνω.

«Η μαλακία όχι μόνον προξενεί ζημίαν αιώνιον εις την ψυχήν, αλλά και ζημίαν εις την υγείαν του σώματος. Ζημίαν αιώνιον εις την ψυχήν, διατί την υστερεί της Βασιλείας των ουρανών, και την καταδικάζει εις την παντοτεινήν τιμωρία της κολάσεως, ως λέγει ο Παύλος (Α’ Κορίνθ. στ’ 9).»

Τι να έγραψε ο Παύλος άραγε; Κι έπειτα από την αναφορά των αρνητικών σωματικών επιπτώσεων της μαλακίας που είχα παραθέσει λίγο παραπάνω συνεχίζει:

«Όποιος θέλει, ας αναγνώση το νεοτύπωτον βιβλιάριον το περί μαλακίας, και εκεί θέλει ιδεί τας αναριθμήτους ασθενείας και συμπτώματα οπού προξενεί η αμαρτία αύτη εις τους μαλακοποιούς, κατά τας γνώμας των φυσικών και των ιατρών. Εκεί θέλει εύρει ότι είναι αφρονέστατοι εκείνοι οπού διά της μαλακίας και πορνείας χάνουσι το σπέρμα των, το οποίον είναι το βάλσαμον και η δύναμις, και το πλέον πολύτιμον υγρόν του σώματός των, τόσον αναγκαίον εις την ζωήν και σύστασιν του σώματος, ώστε οπού, κατά πάντας τους ιατρούς, ένα δράμι σπέρμα αξίζει διά σαράντα δράμια αίμα, και η δύναμις εκείνου είναι ισόμετρος με την δύναμιν των τεσσαράκοντα δραμίων του αίματος. Λοιπόν, ω νέοι αδελφοί μου, φυλάττεσθε, δι’ αγάπην Θεού, να μη πέσετε εις τοιούτον θεοκατάρατον, διαβολικόν και θεομίσητον αμάρτημα. Φοβηθήτέ το ωσάν πανούκλαν και φθοράν του ανθρωπίνου γένους και μισήσετέ το, αν όχι διά τι σας υστερεί από την ουράνιον Βασιλείαν, όχι, διά τι σας καταδικάζει εις την αιώνιον καταδίκην, αλλά καν διά τι σας υστερεί από την υγείαν του σώματος και από τόσα καλά φυσικά, και σας κάμνει να ζήσετε μίαν αβίωτον, αθλίαν και ελεεινήν ζωήν. Και αν η επιθυμία της σαρκός σάς πολεμή και δεν σας αφίνη να ειρηνεύσετε, σας συμβουλεύει ο θείος Χρυσόστομος να υπανδρεύεσθε νέοι, προ του να πέσετε εις καμμίαν τοιαύτην παρά φύσιν κίνησιν και φθοράν της παρθενίας σας, εάν δηλαδή ήσθε κοσμικοί και λαϊκοί.»

Εδώ έχουμε την αντίληψη ότι το σπέρμα είναι κάποιο ιδιαίτερα πολύτιμο αγαθό που πρέπει να διατηρείται και να χρησιμοποιείται μόνο όταν είναι απαραίτητο, δηλαδή για τεκνοποίηση, αυτό συμφωνεί με τις αντιλήψεις αρχαίων φιλοσόφων και γιατρών αλλά και κινέζων ταοΪστών. Προφανώς στηριζόμενοι στο ότι το σπέρμα μπορούσε να δημιουργήσει νέα ζωή (ο μηχανισμός δεν ήταν γνωστός) και πουθενά αλλού, οι αρχαίοι σοφοί θεώρησαν ότι επρόκειτο για κάποιο υλικό υπέρτατης αξίας για τον άνθρωπο, αν και σήμερα γνωρίζουμε πως είναι κάτι πολύ φτηνό στην παραγωγή. Σημειώστε επίσης το πύρινο μίσος των συγγραφέων για τη μαλακία που αποπνέει ψυχονευρωτισμό. Κι επίσης ποιος είπε ότι οι παντρεμένοι δε μαλακίζονται; Και τέλος πιστεύω πως επειδή ο κόσμος δεν πειθόταν εύκολα από τις πνευματικές απειλές της Εκκλησίας, υπερτονίστηκε ιδιαίτερα ο υποτιθέμενος κίνδυνος για την υγεία, τον οποίον μάλλον οι ιερείς ήξεραν πως δεν ισχύει, μήπως και προβληματιστεί τελικά.

Και συνεχίζουμε με τις ποινές που προβλέπονται για την ομαδική μαλακία, αλλά και τη θέση της ως προς άλλα αμαρτήματα.

«την μαλακίαν, μέχρις ογδοήκοντα ημερών το δηλωθέν επιτίμιον δέχεται.
Μίξιν εδώ ο Κανών λέγει όχι την τελείαν αμαρτίαν της αρσενοκοιτίας, αλλά όταν δύο τινές, ένας εις τον άλλον κάμνουσι την μαλακίαν*, το οποίον με διπλούν Κανόνα κανονίζει ο Άγιος, και τον τούτο ποιήσαντα εις ογδοήντα ημέρας επιτιμά να ξηροφαγή, και να κάμνη καθ’ εκάστην μετανοίας εκατόν# επειδή, όχι μόνον βλάπτει τον εαυτόν του, αλλά και τον αδελφόν του, και κάμνει την αμαρτίαν διπλήν.
Μερικοί δε μίξιν ενόησαν εδώ τον συγκυλισμόν και την παρατριβήν των μελών, και όχι την τελείαν αμαρτίαν. Γίνεται δε ο συγκυλισμός, ή μετά δύω ανδρών, ή μετά δύω γυναικών, η μετά ανδρός και γυναικός. Είναι δε ο συγκυλισμός κατά το βάρος της αμαρτίας, αναμέσον μαλακίας και πορνείας, της μεν μαλακίας μεγαλήτερος, της δε πορνείας μικρότερος.»

Διπλή λοιπόν η ποινή για τους συμμαλακιζομένους.

Και τέλος η μαλακία πριν την ιεροσύνη:

«ριπέπτωκε πάθει, μη θαρρών ίσως ως παρά τούτο μόνον της Ιερωσύνης αποπεμφθήσεται, αποχρώσαν πρότερον δεξάμενος επιτίμησιν, ούτως εις Ιερωσύνην ερχέσθω. Ει δε τούτω μετά την Ιερωσύνην εάλω, επί ενιαυτόν ένα ταύτης αργήσας, και τοις ειωθόσιν επιτιμίοις σωφρονισθείς, προς την Ιερωσύνην επανιέτω# ει δε μετά την επίγνωσιν της αμαρτίας, δις ή τρις τούτο εργάσαιτο, της Ιερωσύνης παυσάμενος, εις Αναγνωστών τάξιν ερχέσθω.»

Και μετά έχουμε τα παραπάνω περί της υποβίβασης του ιερέος σε αναγνώστη.

Περί αρσενοκοιτίας

«Τόσον δε φοβερόν πράγμα είναι η αρσενοκοιτία, ώστε οπού ο ίδιος Θεός ηθέλησε να καταβή προσωπικώς διά να ιδή αν τη αληθεία ενεργήται τοιαύτη αμαρτία, ωσάν να μη επίστευε καλά, αν ήτο δυνατόν να ευρεθή επάνω εις την γην μία τοιαύτη τερατώδης κακία. Ο δε Αγιος Ιερώνυμος λέγει ότι διά μόνην την αμαρτίαν αυτήν αργοπόρησεν εις τόσας χιλιάδας χρόνους να γένη άνθρωπος ο Υιός του Θεού,διά τούτο και οι ευσεβείς Βασιλείς εις τον θείον τούτον νόμον ακολουθούντες, εθανάτωναν τους αρσενοκοίτας.»

Δηλαδη ο Χριστός άργησε τόσα χρόνια να έρθει γιατί ο κόσμος είχε υποπέσει σ’αυτήν την αμαρτία; Κι επίσης, σύμφωνα με την παρατήρηση του αρχικού αναδημοσιευτή που εγώ δεν πρόσεξα καθόλου, πώς γίνεται ο Θεός να κατεέβηκε να δει αφού είναι πανταχού παρόν; Και τώρα πάμε στα παρακάτω τα σκληρότερα, απ’τα οποία θα πήρατε μια γεύση από την τελευταία πρόταση του παραπάνω αποσπάσματος.

«Και ο μεν Ιουστινιανός, κατά τον Ζωναράν, και ο μέγας Θεοδόσιος πρότερον εγύμνωναν τους αθέους αρσενοκοίατας από όλα των τα υπάρχοντα, έπειτα τους επόμπευον, και ούτω τους έδιδαν πικρόν θάνατον. Ο δε Ουαλεντιανός ενώπιον πάντων κατέκαιε τους αρσενοκοίτας. Και Λέων δε και Κωνσταντίνος οι Βασιλείς εν τη εκλογή των νόμων λέγουσι να θανατώνωνται με ξίφη οι ασελγείς, και ο ποιών και ο υπομένων. Εάν δε ο υπομένων είναι παρακάτω από τους ιβ΄ χρόνους, να συγχωρήται διά το ανήλικον.»

Εάν τα παραπάνω είναι αληθή, τότε το Βυζάντιο δεν είχε ουσιαστική διαφορά από την καθολική Ιερά Εξέταση ή μια σημερινή ισλαμική δημοκρατία. Και προσέξτε εδώ πόσο έντονα περιγράφονται οι θανατώσεις. Τους διαπόμπευαν, τους έδιναν πικρό θάνατο, τους κατέκαιαν, τους σκότωναν με ξίφος. Ο σαδισμός σ’όλο του το μεγαλείο! Ευτυχώς τουλάχιστον τα παιδιά κάτω των 12 ετών εξαιρούνται.
Παρακάτω περισσότερα περί αρσενοκοιτίας και αιμομιξίας από
εδώ.

«-Εάν αρσενοκοιτήση τις τον γαμβρόν του, τέσσερα έτη επιτιμάται, ξηροφαγών μετά την εννάτην, και ποιών καθ’ εκάστην γονυκλισίας διακοσίας.
-Εάν τις αρσενοκοιτήση τον αδελφόν του, οκτώ χρόνους επιτιμάται, ξηροφαγών μετά την ενάτην, και ποιών καθ’ εκάστην γονυκλισίας τετρακοσίας.
-Εάν δε τις αδελφός μικρότερος αρσενοκοιτηθή από τον μεγαλύτερον, χωρίς να αρσενοκοιτήση αυτός, τρεις χρόνους επιτιμάται, ξηροφαγών μετά την θ΄ και ποιών γονυκλισίας εκατόν.
-Εάν τις πέση με την θυγατέρα μίαν φοράν, πέντε χρόνους επιτιμάται, ει δε περισσότερον, εξ χρόνους και επτά, ξηροφαγών μετά την ενάτην, και ποιών καθ’ εκάστην γονυκλισίας πεντακοσίας.
-Εάν τις πέση με την μητέρα του μίαν φοράν, επτά χρόνους επιτιμάται, ει δε πολλάκις, δώδεκα χρόνους, ξηροφαγών μετά την θ΄ και ποιών γονυκλισίας πεντακοσίας.»

Μάλλον η θανατική ποινή δε θά’ταν αποδεκτή την εποχή της συγγραφής του βιβλίου, γι’αυτό και θεσπίστηκαν οι παραπάνω ηπιότερες ποινές. Εδώ έχω ασάφεια, όταν λέει «ξηροφαγών μετά την εννάτην» ενοεί να ξηροφαγήσει μετά την έννατή μέρα για τα υπόλοιπα χρόνια της ποινής, μετά την έννατη φορά της διάπραξης του εγκλήματος για το υπόλοιπο της ποινής; Τι; Και πώς θα ζήσει όλο αυτό το διάστημα;

Περί μεταμφιέσεων

«Ουκ έσται σκεύη ανδρός επί γυναικί, ουδέ μη ενδύσηται ανήρ στολήν γυναικείαν, ότι βδέλυγμα Κυρίω τω Θεώ σου πας ποιών ταύτα»

Εντάξει, είναι γνωστό, τα καρναβάλια είναι του Διαβόλου. Τι θα πρόβλεπε ο κανών όμως για τους σημερινούς τραβεστί; Και ακόμα γι’αυτους που ντύνονται με ρούχα του άλλου φύλου αλλά συμπεριφέρονται κατά το φυσικό τους; Και οι γνήσιοι τρανσέξουαλ τι θα πάθαιναν; Καλά, για τους τελευταίους πιστεύω πως ακόμα και ο τεμαχισμός του χιλιοσχισμένου σώματός τους μετά απ’τα πολλά βασανιστήρια και τη θανάτωση δε θα ήταν αρκετός.

Περί των χριστουγεννιάτικων κουλουριών (αυτό δεν είναι σεξουαλικό, το ίδιο όμως παράλογο)

«Επειδή και μερικοί από αγνωσίαν κινούμενοι, τη Δευτέρα μετά την Χριστού γέννησιν έψηναν σεμίδαλιν και άλλα τινά είδη, τα οποία ένας τον άλλον μεταδίδοντες έτρωγαν, κάμνοντες τούτο διά τιμήν τάχα των επιλοχίων της Θεοτόκου, διά τούτο ο παρών Κανών διορίζει, τοιούτον πράγμα να μη γίνεται εις το εξής από τους Χριστιανούς. Επειδή το να παρομοιάζωμεν διά της τοιαύτης συνηθείας, εμ την κοινήν και ταπεινήν γέννησιν ημών των ανθρώπων, την ανερμήνευτον γέννησιν της Αειπαρθένου, τούτο δεν λογίζεται τιμή εις αυτήν, ήτις υπέρ νουν και λόγον εγέννησεν εν σαρκί το αχώρητον τω παντί Θεόν Λόγον, αλλά μάλλον ατιμία, Ωσπερ γαρ άσπορον, και εκ Πνεύματος αγίου, ομολογούμεν της Θεοτόκου την Σύλληψιν, ούτω παρομοίως και την αυτής Γέννησιν ανωτέραν συνομολογούμεν πάσης λοχείας, ήτις εστίν η μετά πόνων του βρέφους γέννησις, και η ακόλουθος των αιμάτων ρύσις κατά τον Ζωναράν. Οποιος δε τούτο ήθελε κάμει, ει μεν Κληρικός είναι, ας καθαίρεται, ει δε λαϊκός, ας αφορίζεται»

Επειδή η γέννηση του Χριστού είναι ανώτερη από αυτές των απλών θνητών (πώς γίνεται αυτό αφού ήταν δήθεν και πλήρης άνθρωπος;) τοέθιμο των κουλουριών τα Χριστούγεννα για τα επιλόχια της Θεοτόκου δεν την τιμά, αλλά την προσβάλλει, και γι’αυτό επιβάλλονται οι παραπάνω ποινές, ο μεν κληρικός να καθαίρεται ο δε λαϊκός να αφορίζεται! Τι πιο παράλογο απ’αυτό! Ρε μήπως δεν είχαν τίποτα να καλύψουν το χρόνο τους πέρα απ’την προσευχή και την μαλακίαν πιθανόν κι επινοούσαν αβέρτα ποινές; Ή ήταν πράγματι τόσο σαδιστές και ψυχανώμαλοι; Παρομοίως καταπιέστηκαν και πολλά άλλα ελληνικά έθιμα των γιορτών, αλλά στην πράξη σίγουρα τα μέτρα αυτά δε θά’χαν μεγάλη επιτυχία.

Περί κτηνοβασίας από
εδώ.

«Όσοι έπεσαν ή πίπτουν εις αμαρτίαν με τα άλογα ζώα, και έπραξαν την λεγομένην κτηνοβατίαν, προστάζει ο παρών Κανών να μη κανονίζονται όλοι παρόμοια, αλλ’ εκείνοι μεν οπού ήμαρτον με αυτά μερικές φορές, προ του να γένουν είκοσι χρόνων, και χωρίς να έχουν γυναίκας, ούτοι δεκαπέντε χρόνους να κάμουν εις τον τόπον των υποπιπτόντων, και πέντε χρόνους να στέκονται μαζύ με τους πιστούς εν τη Εκκλησία συμπροσευχόμενοι, και μετά ταύτα να μεταλαμβάνουσι. Πρέπει δε να εξετάζεται και η εν τη μετανοία ζωή αυτών, και ει μεν με θερμότητα μετανοούν, να κανονίζονται συγκαταβατικότερα, ει δε αμελώς, να μη λαμβάνουσι καμίαν συγκατάβασιν. Εάν δε ούτοι πολλότατες φορές και με υπερβολήν έπεσαν εις την άλογον ταύτην αμαρτίαν της κτηνοβατίας, ας κάμνουν εις τους υποπίπτοντας χρόνον μακρόν. Και ούτοι μεν έτσι συγκαταβατικά να κανονίζονται, και διά την νεαράν ηλικίαν των, κατά την οποίαν ανάπτει η της επιθυμίας φλοξ, και δια την αφροσύνην αυτών. Εκείνοι δε οπού, και υπέρ τους είκοσι χρόνους της ηλικίας όντες, και γυναίκες έχοντες, εις το μιαρόν αυτό αμάρτημα έπεσαν, εικοσιπέντε χρόνους μεν ας υποπίπτουν, και πέντε χρόνους δε ας συμπροσεύχονται με τους πιστούς, και ούτω μετά τους τριάκοντα χρόνους αυτούς ας μεταλαμβάνουν. Εκείνοι δε οπού υπέρ τους πεντήκοντα χρόνους όντες, και γυναίκας έχοντες, εις κτηνοβατίαν έπεσαν, μόνον εις τον θάνατόν τους ας μεταλαμβάνουν, και όχι άλλην φοράν. Ουδεμίαν γαρ αιτίαν έχουσιν ούτοι να προφασισθούν ως οι ανωτέρω, ούτε το νεαρόν της ηλικίας, ούτε το αστήρικτον του φρονήματος.»

Βλέπουμε εδώ πως η κτηνοβασία είναι χειρότερη και από την αιμομιξία, όντας απ’όλα τα παραπάνω αμαρτήματα αυτό με τη σκληρότερη ποινή μετά το χωρισμό άνευ λόγου πορνείας ή μοιχείας και τα χριστουγεννιάτικα κουλούρια! Τόσο ήταν το μίσος των πατέρων για την πράξη, ώστε οι υποπίπτοντες άνω των πενήντα δεν είχαν κανένα ελαφρυντικό και θα μεταλάμβαναν μόνο στο θάνατό τους! Πριν ή μετά απ’αυτόν; Ενδιαφέρον επίσης προκαλεί ο διαχωρισμός των παραπτωματιών σε κατηγορίες ανάλογα με την ηλικία και το αν έχουν γυναίκες. Οι ελαφρύτερη κατηγορία, πάλι με ποινή σκληρότερη από τους αρσενοκοίτες και τους αιμομίκτες, είναι εκείνοι μέχρις 20 ετών που δεν έχουν γυναίκες. Αυτό στην πραγματικότητα αντανακλά ένα πολιτιστικό φαινόμενο. Οι νέοι εκείνες τις εποχές συνήθιζαν να κτηνοβατούν ως συμβολική πράξη για το πέρασμα στην ενηλικίωση και τη μετέπειτα συνεύρεση με γυναίκες, ή απλώς, στην περίπτωση που δεν υπήρχαν πόρνες, επειδή δε μπορούσαν να συνευρεθούν με οποιαδήποτε γυναίκα και να την αφήσουν (τότε οι άντρες τις προτιμούσαν παρθένες).

Και για το τέλος δίνω συνοπτικά τα περιεχόμενα της συμπυκνωμένης συλλογής κανόνων των εκδόσεων Περίπλους, τώρα από
άλλο ιστολόγιο.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ
Σημείωμα του εκδότη 11
Πρόλογος 13
Ποιους μπορούν να σπιτώνουν και να κοιμίζουν οι κληρικοί και τα δεινά που προκύπτουν από αγένειους νέους 19
Αρσενοκοίτες, κτηνοβάτες, φονιάδες, δηλητηριαστές, μοιχοί
και μάγοι ίσον ένα και το αυτό 28
Πραγματεία περί μαλακίας το ανάγνωσμα 37
Η διπλή εκδοχή της μαλακίας και ο συγκυλισμός 44
Μαλακία και ιερωσύνη 46
Μοναχική πορνεία 48
Άλλο αδελφομιξία αμφιθαλής και άλλο ετεροθαλής 50
Περί των δύστυχων ευνούχων και των κατηγοριών τους 52
Οποιος παντρεφτεί διαζευγμένη να αφορίζεται 60Δεν αρκεί ο βιασμός πρέπει η βιασθείσα να είναι
και «αμνήστευτος» 62Οπού Ιερωμένοι πορνεύουν με αφιερωμένην γυναίκα
εις τον θεόν, ήτοι καλογραίαν 70
Τέρμα τα Καρναβάλια 72
Απαγορεύεται να τρως κουλούρι… πάνω στο κρεβάτι
κι ας είναι και Χριστούγεννα 76
Αυτοί που εκτρέφουν και βόσκουν πόρνες 79
Όποια παρατάει τον άντρα της… 81
Επειδή μερικοί εζωγράφιζον εις τοίχους
και σανίδας ζωγραφιάς τινάς άσεμνους 84
Αιχμάλωτες με βίτσιο τους βάρβαρους βιασμούς 86
Αρραβωνιαστικές χωρίς άποψη 91
Περί κτηνοβασίας 92
Οταν φθαρούν η κουνιάδα, η πεθερά ή άλλος
στενός συγγενής 95
Όταν κάποιος πάθει ρεύση, στον ύπνο ή στο ξύπνιο του 100
Όταν κάποιος πέσει… 103
Όταν αμαρτάνει το μάτι και η φαντασία 111
Όταν οι γυναίκες έχουν περίοδο 113
Και ένα τεστ αρετής 119

Φανταστείτε, ύστερα απ’όλα τα παραπάνω, πώς θα ήταν μια οικογένεια που τηρεί κατά γράμμα το Πηδάλιον, ή, το πιο εφιαλτκό, ένα κράτος με νομικό σύστημα βασισμένο στο Πηδάλιον! Πού θα έγκυταν η διαφορά του με μια ισλαμική δημοκρατία; Πουθενά. Πού είναι η ελευθερία του χριστιανισμού; Πουθενά. Και μια τελευταία απορία: ο Χριστός τι σχέση έχει μ’όλα αυτά;

Χθες την Παρασκευή, κάνοντας τη συνήθηβ μου πράξη για εκείνη τη μέρα, να δω δηλαδή τη νέα ανάρτηση του Zyklon b στο
fridge.gr
στην αγαπημένη στήλη μας «Sci-zophrenia» (γνωστά τα παραπάνω για τους τακτικούς αναγνώστες, είμαι υποχρεωμένος ωστόσο να κάνω μια αναφορά για να μπουν στο νόημα όλοι). Εκεί λοιπόν έντρομος βρέθηκα μπροστά σε μία τρομακτική αλλαγή του συγγραφέα μας: όλα τα τελευταία θέματά του είχαν να κάνουν με το σεξ.
Περισσότερο δηλαδή κάνω τη δημοσίευση για να παρουσιάσω κι εδώ το υλικό, παρά για ν’αποκαλύψω την αιτία της μεταστροφής, που άλλωστε είναι κάτι ακίνδυνο και θα μπει στο τέλος.
Στην επιστημονική του στήλη «Sci-zophrenia» Λοιπόν είχε βάλει για τη
γυναικεία εκσπερμάτιση
ή squirting, μία ικανότητα ορισμένων γυναικών που εκτοξεύουν υγρό κατά τον οργασμό. Η κατάσταση συγχέεται με την ακράτεια ούρων προκαλώντας πανικό. Ωστόσο σε αναλύσεις το υγρό αυτό εμφανίζει υψηλά ποσοστά προστατικών ενζύμων και λοιπών ουσιών που βρίσκονται κανονικά στο προστατικό υγρό του άντρα, και φαίνεται να προέρχεται από τους αδένες του Σκιν, το θηλυκό ανάλογο του προστάτη.

Όμως το καλό πράγμα δεν είναι τόσο σ’αυτό. Ο εν λόγω συγγραφέας έγραψε αυτήν τη βδομάδα και σ’άλλες στήλες. Έγραψε για το
sybian,
έναν υπερδονητή με ισχύ μοτοσικλέτας που υπόσχεται στις γυναίκες τρελούς οργασμούς. Επίσης έκανε θέμα για το αμερικανικής προελεύσεως νεροπίστολο
Oozinator,
το οποίο απευθύνεται κυρίως στα παιδιά και πετάει ένα κολλώδες υγρό, παρόμοιο με σπέρμα. Άλλο όμως είναι το κορυφαίο, η πραγματική διαστροφή. Στην Αμερική πάλι, πού αλλού, εκεί που γίνονται όλες οι ανωμαλίες, άνοιξε μια εταιρεία με το θαυματουργό όνομα
Divine Intervensions
(Θείες Παρεμβάσεις), η οποία φέρνει το θείο κονυά μας κατά τον πλέον βλάσφημο τρόπο. Πουλάει ομοιώματα του Χριστού, της Παναγίας, του Μωυσή, αλλά και του Βούδα, του Σίβα, του Θανάτου και του Σατανά κι άλλων θρησκευτικών προσώπων σε δονητές και πρωκτικές σφήνες, ενώ έχει και της βίιβλου για γάμημα, καθώς κι άλλα παρεμφερή προιΌντα. Η εταιρεία αυτή έχει φυσικά και την
ιστοσελίδα της,
την οποία μπορείτε να επισκεφθειτε αν έχετε περιέργεια.

Ο λόγος της περίεργης μεταστροφής του συγγραφέα μας είναι πολυ απλός. Το fridge.gr έχει βδομάδα ερωτικής τέχνης, μάλλον λόγω έλευσης της ημέρας του Αγίου Βαλεντίνου ή, καλύτερα, του αγίου ανθοπώλη, ζαχαροπλάστη ή καταστηματάρχη ειδών δώρων, και ήθελε να γράψει κάτι σχετικό. Όχι, τελικά το Κυκλώνιον δεν είχε ούτε όγκο στον εγκέφαλο, ούτε πρίον, ούτε δαιμονική κατοχή οπότε θα χρειαζόταν και
εξορκισμό.
Απλά η βδομάδα ήταν τέτοια. Εγώ του ζητάω, λόγω ημέρας Δαρβίνου αύριο, να κάνει επιτέλους καμία δημοσίευση για την εξέλιξη την ερχόμενη Παρασκευή.

Χθες και προχθές έψαχνα γι’αυτό το θέμα. Γενικά ψάχνω για τα διάφορα χαρακτηριστικά που ροσδίδει ο δείκτης νοημοσύνης στον άνθρωπο, και τη σχέση τους με την εξέλιξη του καθενός. Ο δείκτης νοημοσύνης είναι το σημαντικότερο χαρακτηριστικό μας, κι αυτός κρίνει σχεδόν τα πάντα στη ζωή μας. Ο δείκτης νοημοσύνης προβλέπει καλύτερα από οτιδήποτε άλλο την επιτυχία μας, τις αντιδράσεις μας, τη συμπεριφορά μας, το χαρακτήρα μας, όλη την πορεία της ζωής μας.

Έτσι έψαξα λοιπόν αν ο δείκτης νοημοσύνης έχει κάποια σχέση με τη σεξουαλικότητα και τη σεξουαλική συμπεριφορά ενός ατόμου, έχοντας όμως από πριν την ιδέα ότι άτομα με χαμηλότερο δείκτη συνευρίσκονται συχνότερα και θεωρούν αυτοσκοπό της ζωής τους τις σωματικές ηδονές.

Η περιέργεια αυτή προήλθε από προηγούμενες αναζητήσεις που έκανα παραπροχθές για την εξέλιξη και εγκεφαλική βάση του ερωτικού συναισθήματος. Για να έχει βιολογική βάση αυτό, σκέφτηκα, πολύ περισσότερο θά’χει η σεξουαλική συμπεριφορά, κι αν τα ένστικτά μας καταπιέζονται από το λογικό του μυαλού μας, λογικά οι πιο έξυπνοι δε θά’χουν τόσο ανάγκη τη συνουσία. Επίσης κάτι άλλο που με ώθησε να ψάξω αυτό το πράγμα ήταν αναζητήσεις για τον σεξουαλικό προσανατολισμό της
ασεξουαλικότητας,
κατάστασης στην οποία ένας άνθρωπος δε νιώθει σεξουαλική έλξη προς κανέναν, και σκέφτηκα ότι ίσως αυτοί οι άνθρωποι έχουν διαφορετικη ή υψηλότερη νοημοσύνη από το γενικό πληθυσμό.

Όμως δε βρήκα πολλά. Τα περισσότερα ήταν προσωπικές απόψεις του τύπου ότι ότι άνθρωποι με χαμηλότερο δείκτη κάνουν συχνότερα σεξ, αλλ’όχι πολλές επιστημονικές μελέτες.
Από απόψεις αξιόλογο είναι μια
συζήτηση στο φόρουμ
των cerebrals (εγκεφαλικών), μια ομάδα υποτίθεται πνευματικών ανθρώπων. Από εκεί πολλοί θεωρούσαν ότι άτομα με υψηλότερη νοημοσύνη δεν έχουν και τόσο ανάγκη το σεξ και μπορούν να κατευθούνουν τη λίμπιντό τους προς κάτι καλύτερο και δημιουργικότερο, μολονότι δεν είχαν όλοι την ίδια άποψη.

Παρά τη σχετική έλλειψη επιστημονικών μελετών για το θέμα σεξουαλικότητας και νοημοσύνης, είναι τουλάχιστον επαρκώς επιβεβαιωμένη η σχέση γεννητικότητας και νοημοσύνης.
Έχει βρεθει ότι άνθρωποι με λιγότερα παιδιά τείνουν νά’χουν υψηλότερη νοημοσύνη απ’αυτούς με περισσότερα. Ο λόγος ίσως είναι ότι οι εξυπνότεροι προτιμούν να κάνουν λιγότερα και να τα παρέχουν περισσότερα για την καλή ανατροφή κι επιτυχία τους, ενώ οι λιγότερο έξυπνοι δεν έχουν τέτοιο ενδιαφέρον και τ’αφήνουν περισσότερο ή λιγότερο να μεγαλώνουν μόνα τους, στο δρόμο. Μπορείτε μάλιστα να συγκρίνετε τους κατοίκους ανεπτυγμένων χωρών με τους τσιγγάνους, τους αφρικανούς και λοι πές υπανάπτυκτες εθνότητες για να δείτε τη διαφορά. Οι μεν κάνουν λίγα παιδιά τα οποία προσέχουν ως κόρην οφθαλμού, τα παίρνουν πολύπλοκα παιχνίδια, τα στέλνουν στο σχολείο και φροντίζουν την εκπαίδευσή τους και πολλά εξ αυτών περνούν στο πανεπιστήμιο, οι δε κάνουν πάρα πολλά, εκ των οποίων αρκετά πεθαίνουν νωρίς, και τα υπόλοιπα ωριμάζουν πολύ γρήγορα, ζουν σ’ένα σκληρό κι ασταθές περιβάλλον χωρίς σχεδόν καθόλου στήριξη, και στόχος τους είναι να παντρευτούν νωρίς για να κάνουν κανένα παιδί πριν πεθάνουν από κάτι και μείνουν άτεκνοι. Επιπλέον οι λιγότερο ευφυείς ίσως αγνοούν ή δεν εφαρμόζουν σωστά την αντισύλληψη ώστε να προστατευθούν. Φυσικά υπάρχουν εξαιρέσεις στα παραπάνω, και θα πρέπει νά’χουμε κατά νου ότι στις ανεπτυγμένες χώρες παλαιότερα τα πράγματα ήταν κάπως έτσι, και περισσότερο στα χαμηλότερα κοινωνικά στρώματα, τα οποία όμως αναπτύχθηκαν. Και δε θα πρέπει να υποτιμούμε τη συμβολή του περιβάλλοντος στη νοημοσύνη. Ένας τσιγκάνος για παράδειγμα, ακόμα κι αν έχει πολύ μυαλό, μπορεί να μην έχει τα κίνητρα να ξεφύγει απ’το άθλιο περιβάλλον του, αφού ίσως δε θα ελπίζει σε κάτι καλύτερο, αν και πιστεύω ότι κάποιος έξυπνος με θέληση μπορεί τελικά να καταφέρει αυτό που θέλει, και αυτό τό’χει αποδειξει πολλάκις η ιστορία, π.χ. Ισαάκ Νεύτων, Φαραντέι, Τόμας Έντισον.

Τέλος της παρενθέσεως. Όσον αφορά το θέμα της σεξουαλικότητας, έχω βρει όπως είπα ελάχιστες στατιστικές χωρίς μεγάλη πληθυσμιακή αντιπροσωπευτικότητα. Για τη νοημοσύνη των ασεξουαλικών δε βρήκα απολύτως τίποτα. Οι μελέτες εντούτοις που βρήκα είναι ενδιαφέρουσες και οπωσδήποτε άξιες αναφοράς.

Τις βρήκα μαζεμένες
σ’ένα άρθρο ιστολογίου
ενός μάλλον Άραβα (Ραζίμπ ονομάζεται) προφανώς δεινού ψαχτήρα, ίσως κι επιστήμονα, που έχει αναλύσει τα πάντα σχετικά μ’αυτό το θέμα. ΄Δε θα επιχειρήσω μετάφραση του τεράστιου άρθρου, οφείλω όμως να μεταφέρω επακριβώς τους αριθμούς των στατιστικών δεδομένων, και συνοπτικά θ’αναφέρω όλα τα ενδιαφέροντα, κι αν κάποιος θέλει να τα δει ο ίδιος, μπορει ν’ανατρέξει από το άρθρο στους ανάλογους συνδέσμους για να βρει τις μελέτες, τους στατιστικούς πίνακες κλπ. Θα το πάρω με σχεδόν γραμμική σειρά.

Αρχικά μας παραθέτει μια ενδιαφέρουσα μελέτη του 2000, στην οποία μελετήθηκαν Αμερικανοί έφηβοι έως τη μεγάλη δωδέκατη τάξη, το ανάλογο δικό μας της τρίτης του λυκείου, όπου διαπιστώθηκε ότι οι νέοι με υψηλή νοημοσύνη (πάνω από 110) κι αυτοί με πολύ χαμηλή (κάτω από 70) έχουν πολύ μεγαλύτερες πιθανότητες να μην έχουν κάνει σεξ απ’αυτούς στη μέση. Για τους κάτω από 70, αυτό μου φαίνεται λογικότατο. Επίσης μια άλλη μελέτη του 2001 έδειξε ακριβώς το ίδιο πράγμα, κι ακόμα πέρα από το σεξ βρήκε το ίδιο για προσεξουαλικές συμπεριφορές, π.χ. πιάσιμο χεριών ή φίλημα. Η περιοχή με τους λιγότερο πιθανόν να μην έχουν κάνει σεξ ήταν από 75 έως 90, το μέρος εκείνο της διαβάθμισης στο οποίο παρατηρείται επίσης έξαρση στην εγκληματικότητα. Στη μελέτη αυτήν λοιπόν, παρατηρήθηκε ότι η αύξηση του δείκτη νοημοσύνης πάνω από 110 κατά
ένα βαθμο αύξανε την πιθανότητα κατά 2,5% για τ’αγόρια και 1,5% για τα κορίτσια να μην έχουν κάνει σεξ.

Άλλη μελέτη του 2001 του περιοδικού Counterpoint των κολεγίων MIT και WELSLY δείχνει ότι η τάση αυτή συνεχίζεται και στην πρώιμη ενηλικίωση στο πανεπιστήμιο. Στην ηλικία περίπου των 19, το 80% των Αμερικανών ανδρών και το 75% των γυναικών έχουν κάνει σεξ, ενώ το 80% των πανεπιστημιακών μαθητών έχουν κάνει. Τα ποσοστά αυτά όμως αλλάζουν σε υψηλότερα πανεπιστήμια, κι έτσι στο Πρίνστον το 56% των φοιτητών έχουν κάνει, στο Χάρβαρντ το 59% και στο ΜΙΤ μόλις το 51%. Η συγκεκριμένη έρευνα όμως δε σταμάτησε σ’αυτές τις γενικές εκτιμήσεις, αλλά ανέλυσε και τα ποσοστά ανάλογα με τον κλάδο των φοιτητών. Στο Ουελσλυ το ποσοστό των φοιτητών καλλιτεχνικών σχολών που δεν είχαν συνουσιαστεί ήταν το 0% (όλοι τους είχαν κάνει σεξ), ενώ στο τμήμα βιολογίας ήταν 72%, και στη βιοχημεία και τα μαθηματικά το 83%. Στο ΜΙΤ το 20% των ανθρωπιστικών επιστημών, ενώ στη βιολογία το 73%. Μια παρόμοια μεγαλύτερη μελέτη βρήκε τα ίδια, ότι δηλαδή στις σχολές με μεγαλύτερη ανάγκη καταβολής νοητικών δυνάμεων τα ποσοστά των φοιτητών που είχαν συνουσιαστεί ήταν χαμηλότερα, με απόκλιση μόνο 0,60 από την έρευνα για τους φοιτητές του Ουέλσλυ.

Παρακάτω ο συγγραφέας συνεχίζει προτείνοντας διάφορες πιθανές ερμηνείες για το φαινόμενο, και ακόμα παρακάτω δίνει μελέτες που υποστηρίζουν ή διαψεύδουν τις υποθέσεις του. Ο ένας λόγος είναι ότι οι εξυπνότεροι προτιμούν να το αναβάλουν γι’αργότερα, που θα έχουν πετύχει, διότι προτιμούν να ξοδεύουν το χρόνο τους στις ασχολίες τους παρά κάνοντας σεξ ή ψάχνοντας ή διατηρώντας μια σχέση. Και ως παράδειγμα μας δίνει τα λόγια του Τζέιμς Γουάτσον, ενός από τους δύο που ανακάλυψαν του dna, ο οποίος έλεγε ότι αν παντρευοταν νωρίς, ίσως δε θα είχε το χρόνο να κάνει τη σπουδαιότατή του ανακάλυψη. Αυτό ίσως ταιριάζει με την υποτιθέμενη ρήση του Aldus Huxley ότι διανοούμενος είναι κάποιος που έχει βρει κάτι πιο ενδιαφέρον από το σεξ.
άλλος πιθανός λόγος είναι ότι οι εξυπνότεροι έχουν μεγαλύτερη αίσθηση του κινδύνου, αποφεύγοντας το σεξ για να αποτρέψουν πιθανές πρώιμες εγκυμοσύνες ή τη μετάδοση σεξουαλικώς μεταδιδομένων νοσημάτων. Ένας άλλος πιθανός λόγος είναι ότι οι άνθρωποι αυτοί υποστηρίζουν εντονότερα θρησκευτικές ή ηθικές αξίες, και περιμένουν το γάμο παρά ψάχνουν συντρόφους από πριν. Ένας ακόμα λόγος ειναι ότι δυσκολεύονται να βρουν συντρόφους, τουλάχιστον οι άντρες, επειδή θεωρούνται λιγότερο ελκυστικοί ή ανεπιθύμητοι, και τέλος ίσως επειδή έχουν χαμηλότερη σεξουαλική ορμή.

Παρακάτω ο αρθρογράφος ψάχνει τις διάφορες μελέτες κι ερμηνείες, με πολλά στοιχεία από το ιστολόγιο
μισό σίγμα,
(Half Sigma) το οποίο ασχολείται με παρόμοια θέματα και ίσως το έχει σχετικός ερευνητής.

Βρέθηκε λοιπόν ότι αυτό το φαινόμενο συνεχίζεται και στην ενηλικίωση, κι ότι οι εξυπνότεροι τείνουν νά’χουν λιγότερους προγαμιαίους συντρόφους. Αν κι αυτό ταιριάζει με την ιδέα ότι οι εξυπνότεροι είναι πιο θρήσκοι ή «ηθικοί», δεν αντιστοιχεί στην πραγματικότητα, αφού η θρησκευτικότητα συσχετίζεται με χαμηλότερο δείκτη νοημοσύνης σε διάφορες μελέτες, που γι’αυτό θα αναφέρω παρακάτω. Επίσης αναφέρεται στην ίδια δημοσίευση του Μισού Σίγμα ότι οι εξυπνότεροι έτειναν λιγότερο να θεωρούν το προγαμιαίο σεξ «ανήθικο», πράγμα που ταιριάζει με τα ευρήματα ότι ο υψηλότερος δείκτης νοημοσύνης σχετίζεται με το φιλελευθερισμό και παρόμοιες ανοιχτές ιδέες (θα παραθέσω σχετικά στο τέλος).

Επίσης η ίδια δημοσίευση του Μισού Σίγμα έδειξε ότι η υψηλότερη νοημοσύνη συσχετίζεται και με λιγότερο σεξ μέσα στο γάμο για την ίδια ηλικιακή ομάδα. Αυτό ίσως εξηγείται λόγω της μεγαλύτερης αίσθησης των εξυπνότερων γαι τον κίνδυνο της εγκυμοσύνης, αλλά η χαμηλότερη λιμπιντο ίσως το εξηγεί καλύτερα. Το τελευταίο υποστηρίζεται από εύρημα του Counterpoint ότι παρόλο που το 95% των Αμερικανώνα αντρών και το 70% των γυναικών αυνανίζεται, μόνο το αντιστοιχο 68% και 20% αυνανίζεται στο ΜΙΤ.

Η ιδέα επίσης ότι τ’άτομα υψηλής νοημοσύνης δεν έχουν χρόνο ν’ασχοληθού νε το άλλο φύλο ίσως δεν ευσταθεί, επειδή μελέτη έχει δείξει ότοι τα άτομα αυτά περνούν μεγαλύτερο χρόνο με τους φίλους τους και δεν μένουν συνέχεια απομονωμένοι, όπως πιστεύεται κοινώς.

Αλλά ούτε η χαμηλότερη λίμπιντο ούτε και το άγχος για τις επιπτώσεις της συνουσίας δεν εξηγεί το θέμα λεπαρκώς. Το Μισό Σίγμα έδειξε επίσης σύμφωνα με τη μεγάλη κοινωνική μελέτη΄, ότι άντρες με υψηλη νοημοσύνη πάνω από 120 ήταν πιθανότερο να επισκεφθούν μια πόρνη. Αυτό αντιβαίνει στην ιδέα ότι αυτοί οι άνθρωποι είναι υπερβολικά προσεκτικοί, αλλά μάλλον μας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι δε μπορούν να βρουν τόσο εύκολα σύντροφο. Σε μια εργασία που μας παραθέτει από κάτω, αναφέρεται η παρατήρηση ότι οι εξυπνότεροι τείνουν νά’ναι λιγότερο γυμνασμένοι, κι ότι οι λιγότερο γυμνασμένοι άντρες και γυναίκες έχουν λιγότερους συντρόφους. Από την άλλη οι περισσότερο γυμνασμένοι έχουν περισσότερους, αφού θεωρούνται αρενωπότεροι και άρα ελκυστικότεροι στις γυναίκες, και η πιθανότητα να επισκεφθούν πόρνη είναι μικρότερη.

Και με την τελευταία διαπίστωση ο συγγραφέας μας καταλήγει σ’ένα συμπέρασμα, το οποίο στηρίζει με δύο μελέτες. Λέει ότι η ορμόνη υπεύθυνη για τη σεξουαλική ορμή και τον αρενωπό σωματότυπο είναι η τεστοστερόνη, και σύμφωνα με δύο μελέτες η ορμόνη αυτή επίσης κατεβάζει το δείκτη νοημοσύνης. Η μία μελέτη βρήκε ότι το επίπεδο τεστοστερόνης στο σάλιο εφήβων με δείκτη νοημοσύνης κάτω από 70 και πάνω από 130 είναι χαμηλότερος, ενώ η άλλη ότι ένα γονίδιο που είναι υπεύθυνο για την ευαισθησία στα ανδρογόνα και υψηλούς δείκτες σπέρματος ίσως επηρεάζει αρνητικά τη νοημοσύνη.

Η αξιοπιστία ωστόσο των παραπάνω διαπιστώσεων μου φαίνεται αμφίβολη. Εάν το πρόβλημα το προκαλούσε η τεστοστερόνη, τότε οι γυναίκες, που έχουν εκ φύσεως χαμηλότερα ποσοστά απ’τους άντρες, θά’πρεπε να ήταν κατά πολύ εξυπνότερες, παρόλα αυτά δεν είναι. Οι σχετικές έρευνες που προσπάθησαν να κάνουν σύγκριση μεταξύ των
νοητικών ικανοτήτων ανδρών και γυναικών
δεν εντόπισαν σημαντικές διαφορές, αν και κάποια ευρήματα παραμένουν σχετικά σταθερά. Οι γυναίκες τείνουν να τα πάνε καλύτερα στις λεκτικές ικανότητες, ενώ οι άντρες στις χωρικές και μαθηματικές. Επίσης βρέθηκε ότι ήταν πολύ πιθανότρο για τους άντρες να βρίσκονται είτε στο υψηλότρο είτε στο χαμηλότερο όριο της κλίμακας, παρά για τις γυναίκες. Επιπλέον η έλλειψη τεστοστερόνης στους άντρες αποδεδειγμένα προκαλεί διάφορα προβλήματα. Αυτό το συμπέρασμα, ότι δηλαδή η τεστοστερόνη επηρεάζει αρνητικά τη νοημοσύνη, είναι πολύ βιαστικό και θεωρώ ότι θα πρέπει να γίνουν συστηματικές έρευνες σε άτομα και πειραματόζωα για να μπορέσουμε να πούμε ότι φτάσαμε σε κάποιο ασφαλές συμπέρασμα γι’αυτό.

Δεν ξέχασα όμως ν’αναφέρω τους συσχετισμούς μεταξύ
θρησκευτικότητας και ιδεολογίας με τη νοημοσύνη,
για τα οποία υποσχέθηκα παραπάνω. Έχουν γίνει καποιες ενδιαφέρουσες μελέτες και πάνω σ’αυτό το θέμα. Αξιοσημείωτη είναι η μελέτη του Δανού Helmuth Nyborg το 2008, ο οποίος εξέταση τη σχέση νοημοσύνης με το θρήσκευμα και το εισόδημα. Τ’αποτελέσματα της μελέτης, που δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό Intelligence, έδειξαν ότι οι άθεοι βρίσκονται κατά 1,95 βαθμούς της κλίμακας της μέτρησης της νοημοσύνης ψηλότερα από τους αγνωστικιστές, 3,82 βαθμούς από τους φιλελεύθερους πιστούς, και 5,89 από τους δογματικούς πιστούς. Ο ίδιος ερευνητής σύντομα έκανε μια ακόμα μελέτη μαζί με το Richard Lynn που συνέκρινε το ποσοστο πιστών σε κάθε χώρα με το μέσο όρο νοημοσύνης της. Πράγματι, τα κράτη με υψηλότερο μέσο όρο νοημοσύνης, π.χ. η Σουηδία, η Δανία, η Ιαπωνία, η Αυστραλία είχαν μεγάλο ποσοστό αθέων. Επίσης μπορείτε να παρατηρήσετε εύκολα ότι τα παραπάνω κράτη κι άλλα παρόμοια είναι τα πλέον ανεπτυγμένα του κόσμου, κι αυτό θα πρέπει να μας θέτει αμφιβολίες για το μέσο όρο νοημοσύνης της Ελλάδας.

Διάφορες ερμηνείες έχουν προταθεί γι’αυτό το φαινόμενο, για τον αντιστρόφως ανάλογο συσχετισμό δηλαδή της νοημοσύνης με τη θρησκευτικότητα, κι από τους κοινότερα αποδεκτούς είναι ότι γενικότερα οι εξυπνότεροι αμφισβητούν περισσότερο τα παραδεδομένα κι αναζητούν, ενώ οι λιγότερο ευφυείς δέχονται ευκολότερα έτοιμες λύσεις για τ’αναπάντητα ερωτήματα της ζωής. Το μορφωτικό επίπεδο ίσως επίσης παίζει σημαντικό ρόλο στη θρησκευτικότητα ενός ατόμου, και η υψηλή νοημοσύνη σχετίζεται με υψηλό μορφωτικό επίπεδο, όχι όμως όλες τις φορές, εάν π.χ. ένας πολύ έξυπνος λόγω προβληματικού περιβάλλοντος δεν καταφέρει να τελειώσει τη βασική ή καθόλου εκπαίδευση.

Ενδιαφέρουσα είναι τέλος η πρόσφατη έρευνα του Ιάπωνα Satoshi Kanazawa, δημοσιευμένη στο περιοδικό Social Psychology Quarterly το Μάρτιο του 2010, στην οποία βρέθηκε ότι οι φιλελεύθερες απόψεις και ο αθεϊσμός σχετίζονται με υψηλότερη νοημοσύνη. Η θεωρία του Kanazawa γι’αυτο είαι ότι οι εξυπνότεροι υιοθετούν ευκολότερα καινοτόμες απόψεις και ιδέες αμφισβητώντας τις παλαιές και παραδοσιακές. Στην ίδια μελέτη βρέθηκε ακόμα ότι η υψηλότερη νοημοσύνη σχετίζεται με αποκλειστικότητα στη σχέση στους άντρες, που ίσως προτείενι ο Kanazawa είναι κι αυτό μια νέα ανθρώπινη κατάσταση που υιοθέτησαν περισσότερο οι εξυπνότεροι, αφού οι άντρες ιστορικά συνήθιζαν νά’χουν πάνω από μια γυναίκες. Αυτό ίσως εξηγεί και το εύρημα παραπάνω, ότι δηλαδή οι ευφυέστεροι τείνουν νά’χουν λιγότερους ερωτικούς συντρόφους.
Πιθανόν όμως οι άντρες το κάνουν αυτό με τον υποσυνείδητο σκοπό να ισχυροποιήσουν τη σχέση τους ώστε να καταφέρουν να περάσουν τα καλά γονίδιά τους στην επόμενη γενιά κι επίσης να βρίσκονται εκεί για να στηρίξουν τους απογόνους τους, με την ελπίδα ότι θα συνεχίσουν το δρόμο των γονέων τους. Στις γυναίκες ωστόσο δεν εντοπίστηκε παρόμοιο φαινόμενο.
Ίσως όμως απλά οι εξυπνότεροι άντρες τείνουν να διστάζουν περισσότερο να παραδεχτούν τις απιστείες τους ακόμα και σε ανώνυμα ερωτηματολόγια.

Ο
Satoshi Kanazawa
είναι Ιάπωνας επιστήμονας κάτοικος της Βρετανίας με ειδίκευση στην εξελικτική ψυχολογία και στη νοημοσύνη. Σπούδασε οικονομικά και διοίκηση επιχειρήσεων στο Πανεπιστήμιο του Λονδίνου, αλλ’εξαιτίας των μελετών του έγινε επίτιμος ερευνητής στο ψυχολογικό τμήμα του ίδιου πανεπηστιμίου. Περισσότερο γνωστός έγινε για τις ψυχομετρικές και στατιστικές του μελέτες. Πέρα απ’τα παραπάνω έχει συσχετίσει τη νοημοσύνη με νυχτερινή δραστηριότητα, ελκυστικότητα κ.ά. Η συσχέτιση όμως της νοημοσύνης με ελκυστικότητα δεν υποστηρίζεται στα παραπάνω ευρήματα του Μισού Σίγμα, γι’αυτό και θα πρέπει να γίνουν περισσότερες κι εντατικότερες μελέτες πάνω σ’αυτόά τα θέματα. έτοιες μελέτες όμως δε γίνονται, πιστεύω γιατί η νοημοσύνη είναι ένα πολύ λεπτό θέμα που τ’αποτελέσματα της έρευνάς του θα ενοχλούσαν πολλούς σήμερα για ευνόητους λόγους. Ο ίδιος ο Kanazawa μισεί τη λεγόμενη πολιτική ορθότητα (political correctness) την εναρμόνιση δηλαδή της συμπεριφοράς μας ώστε να μην προσβάλουμε κανέναν ή καμί κοινωνική ομάδα. Στην
προσωπική του ιστοσελίδα
γράφει καθαρά ότι τον ενδιαφέρει πάνω απ’όλα η αλήθεια, όχι η προσπάθεια να μην προσβάλλει κάποιον. Κάποιες απ’τις μελέτες του θεωρήθηκαν ρατσιστικού η σεξιστικού περιεχομένου κι εξαίτίας αυτού έχει πάρει ποινές για τη δημοσίευσή τους, ωστόσο ο τρόπος θεώρησης μας γι’αυτά τα πράγματα θα πρέπει ν’αλλάξει, να γίνει πιο επιστημονική και λιγότερο συναισθηματική. Έχει γράψει μερικά καλά βιβλία, τα οποία θα ψάξω για να κατεβάσω.

Η αρχική διαισθητική μου άποψη ότι οι άνθρωποι με χαμηλότερη νοημοσύνη έχουν περισσότερο στο μυαλό τους την αναπαραγωγική διαδικασία τελικά κάπως επαληθεύεται.