Τις προάλλες διάβαζα ένα άρθρο του Zyklon b στο fridge.gr, μπορείτε να το διαβάσετε
εδώ,
με θέμα τα νοοτρόπα φάρμακα ή smart drugs, φάρμακα δηλαδή που μπορούν να επηρεάσουν θετικά τις ανώτερες νοητικές λειτουργίες (μνήμη, ευφυία, μάθηση κ.ά.). Αυτά τα φάρμακα είναι υπαρκτότατα κι έχουν δοκιμαστεί. Το ενδιαφέρον είναι ότι οι περισσότερες αυτών των ουσιών δε φαίνεται ως τώρα να έχουν έντονες παρενέργειες, αν και πιστεύω ότι θα πρέπει να γίνουν περισσότερες μελέτες μέχρι ν’αρχίζουν να χορηγούνται μαζικά. Μέσα λοιπόν το άρθρο ανέφερε και την ουσία υδεργίνη (hydergine), μια νοοτροπική ουσία, η οποία έχει επιπλέον μεγάλη νευροπροστατευτική δράση, προστατεύει δηλαδή τα νευρικά κύτταρα από τοξικές ουσίες, οξείδωση κ.ά. Εδώ βρήκα και το τρομακτικό. Προστατεύει ακόμα κι από ένα φάρμακο που μόνο μια δόση του μπορεί να φέρει την καταστροφή στο νευρικό σύστημα. Ο Zyklon b έβαλε
σύνδεσμο
στ’αγγλικά γι’αυτό το φάρμακο, κι εγώ εδώ το μεταφράζω. Είναι μια ουσία πολύ λίγο γνωστή, αλλά πολύ καταστροφική. Είναι άρθρο του περιοδικού Time. Παρακάτω το κείμενο:

Μετάφραση: Bolko

Εκπληκτικό στοιχείο για τη νόσο Πάρκινσον

Της Claudia Wallis
Κυριακή, 24 Ιουνίου, 2001

Όταν ο George Carillo έφτασε στο ιατρικό κέντρο της Κοιλάδας Santa Clara του San Jose (Σαν Χοσέ) σε μια ζεστή μέρα του Ιουλίου του 1982, έμοιαζε περισσότερο με μανεκέν παρά με άντρα. Ο 42άχρονος ηρωινοεξαρτημένος ήταν σκυμμένος και διπλωμένος, με σάλια να τρέχουν και ανίκανος να μιλήσει, σχεδόν κάθε μυς ήταν ακινητοποιημένος. Κανείς δεν ήξερε τι να κάνει για την κατάστασή του, έτσι κλήθηκε ο Dr. J. William Langston, ο προϊστάμενος νευρολόγος του νοσοκομείου. Ο Langston πήρε μια ματιά κι έμεινε έκπληκτος. Τα συμπτώματα του Carillo έδειχναν ότι έπασχε για τουλάχιστον μια δεκαετία από τη νόσο του Πάρκινσον, μια διαταραχή του νευρικού συστήματος που προκαλεί τρόμο (τρέμουλο) και βαθμιαία απώλεια της κινητικότητας. Αλλ’αυτό δύσκολα φαινόταν πιθανό. Η νόσος του Πάρκινσον σπάνια χτυπά κάποιον κάτω απ’την ηλικία των 50.

Χρησιμοποιώντας άκαμπτα δάχτυλα για να κακογράψει απαντήσεις στις ερωτήσεις των γιατρών, ο Carillo κατάφερε να δώσει λίγα στοιχεία. Τα συμπτώματα είχαν έρθει ξαφνικά αφού αυτός και η κοπέλα του, η Juanita Lopez, 3l, είχαν δοκιμάσει μια νέα συνθετική ηρωίνη. Αν και το ναρκωτικό προκάλεσε μια παράξενη αίσθηση καψίματος όταν ενέθηκε και παραισθήσεις, συνέχιζαν να το χρησιμοποιούν για τρεις μέρες, δύο μέρες μετά και οι δύο είχαν παγώσει σε ζωντανά αγάλματα.

Με τη βοήθεια συνεργατών από το Πανεπιστήμιο Stanford, όπου διδάσκει, ο Langston εντόπισε τη Lopez και την εισήγαγε στο νοσοκομείο. Λίγη βοήθεια από ένα νευρολόγο του Watsonville, 30 μίλια μακριά, τον οδήγησε σε ακόμα δυο περιπτώσεις. Δύο αδερφοί, και οι δύο μέσα στα 20 τους, με προχωρημένα συμπτώματα του Πάρκινσον. Τώρα ο Langston είχε θορυβηθεί. Κάλεσε μια συνέντευξη τύπου για ν’ανακοινώσει ότι κακή ηρωίνη κυκλοφορούσε στους δρόμους, παρότρυνε οποιονδήποτε πάσχοντα από ακαμψία και τρόμο να προσέλθει. Η έκκληση ανακάλυψε τρεις ακόμα περιπτώσεις.

Οι επτά περιπτώσεις στη Santa Clara ήλξαν την προσοχή των τοπικών υπαλλήλων της αστυνομίας κατά των ναρκωτικών και των ερευνητών του Πάρκινσον του εθνικού ινστιτούτου νοητικής υγείας (NIMH), οι οποίοι ξεκίνησαν το κυνήγι για την ταυτοποίηση του θανατηφόρου συστατικού του ναρκωτικού που πάρθηκε απ’την αστυνομία. Το καθήκον τους έγινε ευκολότερα μ’έναν πανέτοιμο τοξικολόγο στο εγκληματολογικό εργαστήριο της κομητίας, ο οποίος θυμήθηκε την περίπτωση του 1977 ενός απόφοιτου μαθητή από το Μέριλαντ που είχε αναπτύξει συμπτώματα Πάρκινσον αφού αυτοενέθηκε μ’ένα οπιοειδές παρασκευασμένο απ’τον ίδιο. Ο μαθητής προσπαθούσε να παραγάγει MPPP, μια ουσία παρόμοια με το παυσίπονο Δεμερόλη, αλλά κατά λάθος δημιούργησε ένα συγγενικό χημικό που λέγεται MPTP. Ο Langston ζήτησε από το χημικό του Πανεπιστημίου του Stanford Ian Irwin να ελέγξει τα δείγματα για την ουσία. Τελικά, υπήρχε MPTP.

Ενώ οι φορείς της δημόσιας υγείας ανησύχησαν για επιπλέον περιπτώσεις Πάρκινσον προκαλούμενο από ναρκωτικά και η αστυνομία αναλογιζόταν πώς να σταματήσει την πώληση ενός ναρκωτικού που δεν ήταν παράνομο (δες πίνακα), οι γιατροί ερευνητές μόλις και μετά βίας μπορούσαν να κρατήσουν τον ενθουσιασμό τους. Το τραγικό ξέσπασμα στην Καλιφόρνια θα μπορούσε να κρατά το κλειδί για την κατανόηση και θεραπεία της νόσου του Πάρκινσον, η οποία πληττει περίπου 350000 Αμερικανούς.

Οι επιστήμονες γρήγορα γύρισαν στη δουλειά. Για χρόνια η έρευνα πάνω στο Πάρκινσον ήταν περιορισμένη λόγω της απουσίας ενός μοντέλου ζώου πάνω στο οποίο θα δοκιμάζονταν νέα φάρμακα και θεραπείες. Θα μπορούσε το MPTP να προκαλέσει Πάρκινσον στα ζώα; Η απάντηση, που σύντομα ανακάλυψαν οι ερευνητές του NIMH Sanford Markey και R. Stanley Burns ήταν όχι στους αρουραίους αλλά ναι στους πιθήκους. Λέει ο Markey: «Αυτό ήταν πιθανόν το μεγαλύτερο εύρημα στην όλη ιστορία.»

Το επόμενο βήμα ήταν να βρουν πώς ακριβώς έβλαπτε το MPTP. Οι γιατροί γνώριζαν απ’τή δεκαετία του 1930 ότι το Πάρκινσον εμφανίζεται ως αποτέλεσμα της αλλοίωσης μιας μικρής, σκούρα χρωματισμένης περιοχής του εγκεφάλου που λέγεται μελανή ουσία. Αυτή η περιοχή παρέχει το μεγαλύτερο ποσοστό της ντοπαμίνης του εγκεφάλου, ένα ζωτικό χημικό για τη μετάδοση των νευρικών σημάτων (νευροδιαβιβαστής). Φυσιολογικά, οι άνθρωποι χάνουν 5
% με 8 % των κυττάρων αυτής της περιοχής κάθε δεκαετία της ζωής τους και δεν υποφέρουν από συνέπειες. Αλλά για λόγους που είναι ασαφής, η απώλεια είναι ταχύτερη στα θύματα του Πάρκινσον, μόλις περίπου το 80% των κυττάρων αυτών καταστραφεί, εμφανίζονται τα συμπτώματα. Η συνήθης θεραπεία είναι ένα φάρμακο που λέγεται L-dopa (Levodopa), το οποίο μετατρέπεται σε ντοπαμίνη στον εγκέφαλο, αλλά η αποτελεσματικότητα του φαρμάκου μπορεί να μειωθεί μετά από χρόνια χρήσης.

Ο ρόλος του MPTP σύντομα έγινε σαφής. Οι ερευνητές έμαθαν ότι μόλις το MPTP μπει στην κυκλοφορία του αίματος, μετατρέπεται σ’ένα άλλο μόριο (που λέγεται MPP+) που φαίνεται να επιτίθεται στη μελανή ουσία σαν κατευθυνόμενος πύραυλος, προκαλώντας τον τύπο της βλάβης ευρισκόμενη σ’όλα τα θύματα του Πάρκινσον. Μετέπειτα πειράματα έδειξαν ότι αν η μετατροπη του MPTP σε MPP+ εμποδιζόταν με χημικούς αναστολείς, ένα εργαστηριακό ζώο δε θ’ανέπτυσσε παρκινσονικά συμπτώματα ακόμα κι αν του χορηγούνταν μεγάλες δόσεις MPTP. Θ’ανταποκρίνονταν ανθρώπινα θύματα σε μια τέτοια θεραπεία; Τουλάχιστον ένα φάρμακο που εμποδίζει το μεταβολισμό του MPTP, η Δεπρενύλη, χρησιμοποιείται ήδη στην Ευρώπη για τη θεραπεία της νόσου του Πάρκινσον στα τελικά της στάδια. Ο Langston υποψιάζεται ότι αν η Δεπρενύλη€ χρησιμοποιούταν πολύ νωρίτερα, η Δεπρενύλη θα μπορούσε πράγματι να καθυστερήσει την πρόοδο της νόσου. Έχει αιτηθεί για άδεια από το FDA (Επιτροπή Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ) για να δοκιμάσει τη θεωρία του σε θύματα του Πάρκινσον.

Οι περιπτώσεις του MPTP έχουν οδηγήσει κάποιους επιστήμονες να υποψιάζονται ότι η νόσος του Πάρκινσον κυρίως προκαλούνται από έκθεση σε τοξικές ουσίες παρόμοιες με το MPTP. Οι ερευνητές ψάχνουν για ένοχα χημικά σε μια αγροτική περιοχή του Καναδά, όπου η συχνότητα του Πάρκινσον είναι πέντε φορές υψηλότερη από άλλες περιοχές, και στη νήσο Γκουάμ, όπου, μέχρι το 1965, ένας στου πέντε θανάτους ήταν λόγω κάποιας μορφής του Πάρκινσον. Εντωμεταξύ το ενωμένο ίδρυμα για το Πάρκινσον στο Σικάγο έχει αποστείλει ερωτηματολόγια σε 36000 πάσχοντες από Πάρκινσον σ’όλη τη χώρα, ρωτώντας τους να ονομάσουν οποιαδήποτε πόλη στην οποία έχουν μείνει, τις πηγές πόσιμου νερού τους και βιομηχανίες ευρισκόμενες έως σε ακτίνα 24 τετραγωνικών μιλίων από το σπίτι τους. Εξηγεί ο ο εκτελεστικός διευθυντής Judy Rosner: «Θέλουμε να κατανοήσουμε τις περιβαλλοντικές επιροές.»

Οι υπάλληλοι της δημόσιας υγείας της Καλιφόρνιας αντιμετωπίζουν το αμεσότερο πρόβλημα για το τι να κάνουν για την έκθεση MPTP σε τοξικομανείς. Ο Langston και μια ομάδα ερευνητών από το κέντρο ελέγχου νοσημάτων στην Ατλάντα έχουν υπολογίσει ότι περισσότεροι από 300 άνθρωποι στην πολιτεία έχουν χρησιμοποιήσει το φάρμακο κι ότι ακόμα πωλείται στο δρόμο. Το CDC (το γνωστό κέντρο ελέγχου και πρόληψης νοσημάτων των ΗΠΑ) τώρα δουλεύει με φορείς της πολιτείας για να βρει την πηγή της παλίρροιας του MPTP και να τη σταματήσει να εξαπλώνεται πέρα από την Καλιφόρνια.

Αλλά κανείς δεν ξέρει τι θα γίνει μ’όλους αυτούς που εκτέθηκαν ήδη. Από 150 χρήστες MPTP εξετασμένους από ερευνητές του CDC, περίπου οι μισοί ειίχαν ελαφρά συμπτώματα Πάρκινσον. Λέει ο Langston: «Μπορεί να υπάρχει ένας μεγάλος αριθμός ανθρώπων εκεί έξω με τα μισά απ’τα νευρικά κύτταρα που υποτίθεται ότι θα είχε.» Σε δέκα ή 15 χρόνια, προβλέπει όσο αυτοί οι τοξικομανείς συνεχίζουν να χάνουν κύτταρα της μελανής ουσίας ως μέρος της φυσιολογικής διαδικασίας της γήρανσης, η Καλιφόρνια μπορεί να γίνει το σκηνικό μιας επιδημίας Πάρκινσον.

Σημείωση: Ό,τι βρίσκεται εντός παρενθέσεων είναι δική μου σημείωση.

Το πρόβλημα των σχεδιασμένων ναρκωτικών ή
designer drugs
είναι ιδιαίτερα έντονο στην Αμερική. Παρασκευάζονται συγγενικές με τις παράνομες ουσίες, οι οποίες δεν καλύπτονται απ’το νόμο, κι έτσι η πώλησή τους μπορεί να συνεχιστεί μέχρι να συμπεριληφθούν κι αυτές. Συχνά δεν έχουν ελεγχθεί για τυχόν αρνητικές συνέπειες, με αποτέλεσμα να γίνονται διάφορα στους χρήστες όπως η παραπάνω περιπτώσεις. Η συγκεκριμένη περίπτωση όμως είναι από τις χειρότερες. Τα κανονικά ναρκωτικά σε σχέση μ’αυτά είναι πολύ ασφαλέστερα, όχι ότι δεν έχουν κι εκείνα αρνητικές συνέπειες ή δεν είναι εθιστικά, αλλά τουλάχιστον οι συνέπειές τους είναι γνωστές.

Advertisements