Χθες, Κυριακή του Θωμά πάντα γίνεται, έγιναν οι τελετές για την επέτειο του Ολοκαυτώματος της Νάουσας. Επειδή έχω φίλους εκεί, είμαι αρκετά συνδεδεμένος μ’εκείνη την πόλη. Το ολοκαύτωμα λοιπόν έγινε εκεί την Κυριακή του Θωμά του 1822, ύστερα από επανάσταση του λαού της περιοχής στο γενικότερο πλαίσιο του 1821. Παράξενο ωστόσο μου φαίνεται γιατί έγινε επανάσταση, μιας και η πόλη αυτή είχε δυνατή οικονομία και ιδιαίτερα προνόμια απ’την Οθωμανική Αυτοκρατορία εκείνη την εποχή. Οι Τούρκοι λοιπόν σφάγιασαν περίπου 1200 άτομα, ενώ πολλοί άλλοι πιάστηκαν αιχμάλωτοι ή διασκορπίστηκαν. Σημαντικό γεγονός έμεινε η ομαδική αυτοκτονία ή αυτοθυσία 13 περίπου γυναικών στον ποταμό Αράπιτσα της πόλης, οι οποίες για να μην πιαστούν απ’τους Τούρκους έπεσαν μέσα, μαζί με τα παιδιά τους. Στο σημείο της θυσιας σήμερα στέκεται μνημείο. Λόγω των γεγονότων η πόλη ανακηρύχθηκε ηρωική. Περισσότερα
εδώ.
Ο φίλος μου λοιπόν μου μετέφερε τα φετινά γεγονότα, τα οποία ήταν πολλά και με μεγάλη συμμετοχή. Οι εκδηλώσεις ξεκινούν από το Σάββατο και τελειώνουν την επομένη. Αρχικά έγινε ο “Δρόμος Θυσίας”, αγώνας δρόμου 6 χιλιομέτρων έξω από την πόλη προς τιμήν των θυσιασθέντων, ο δέκατος φέτος, όπου ο φίλος μου συμμετείχε. Σε προηγούμενα άρθρα για τη Νάουσα ανέφερα πως έχω δύο φίλους εκεί, δεινούς παίκτες της χειροσφαίρισης (χάντμπολ). Δεν είναι η ακριβής πραγματικότητα ωστόσο αυτό, γιατί ο ένας μόνο είναι, παίζοντας στην τοπική ομάδα του Ζαφυράκη, η καλύτερη στους νέους της πανελληνίως, ο αδερφός του όμως ο άλλος είναι περισσότερο του πνεύματος σαν εμένα, και στους αγώνες παίζει ρόλο αναπληρωματικού. Μου φάνηκε λοιπόν παράξενο πως έτρεξε, όμως, όπως μου είπε, σχεδόν κόντεψε να πέσει στο τέλος και δε θα το ξαναδοκίμαζε. Εγώ δύσκολα νά’κανα κάτι τέτοιο. Βγήκε παρόλα αυτά 9ος στους 50! Κι επίσης, όπως μου είπε, συμμετείχαν άτομα ακόμα και από το εξωτερικό.
Έπειτα έγινε μεγαλοπρεπής λιτανεία της εικόνας των 1200 Μαρτύρων (η εκκλησία αναγόρευσε τους σφαγιασθέντες σε μάρτυρες, γι’αυτό και η όλη επέτειος έχει εκκλησιαστικό προσανατολισμό) με τις φιλαρμονικές της Νάουσας και της Λαμίας, συνοδεία στρατιωτικών αρχών, και με μεγάλη γενική συμμετοχή. Στο τέλος έγινε τρισάγιο στο πάρκο (Κιόσκι το συγκεκριμένο μέρος),, στον τόπο της σφαγής, όπου σήμερα βρίσκονται τα μηνημεία των πεσόντων.
Το θέμα των επισήμων είναι ιδιαίτερα προβληματικό στη Νάουσα. Η πόλη αυτή γενικά διαχέεται από επαναστατικό προς κομουνιστικό συναίσθημα και δεν αντιμετωπίζει τους πολιτικούς με τον καλύτερο τρόπο, ο γνωστός δηλαδή χαιρετισμός με τα γεώμηλα, τα τομάτια και τα γιαούρτια. Η δυσαρέσκεια επιδεινώθηκε ιδιαίτερα πριν περίπου 20 χρόνια, όταν έκλεισαν σχεδόν όλα τα κλωστήρια της πόλης στα οποία εργαζόταν μεγάλο μέρος του πληθυσμού, και μεταφέρθηκαν σε πιο φτινές χώρες, αφήνοντας την πόλη να πέσει σε ανεργία και οικονομικό μαρασμό. Από τότε ο κόσμος δεν έχει και την καλύτερη γνώμη για το παρόν κράτος, που άφησε μια άλλοτε ακμάζουσα και ηρωική επιπλέον πόλη να πέσει σ’αυτήν την κατάσταση. Ωστόσο πάλι δεν είναι τόπος παραμελημένος. Δε συμμετείχαν γι’αυτό πολλοί αυτής της ομάδας, παρεβρέθηκαν ωστόσο κάποια σχετικά “ακίνδυνα” μέλη: ο δήμαρχος της Νάουσας, αυτός της Βέρροιας κι αυτός της Αλεξάνδριας, τέσσερις βουλευτές το νομού Ημαθείας, οι τρεις από το ΠαΣοΚ και ο ένας της Νέας δημοκρατίας, και φυσικά οι νέοι υποψήφιοι, ο γενικός γραμματέας του Υπουργείου Ανάπτυξης, και λίγοι ακόμα. Από εκκλησιαστικούς εκπροσώπους παρέστησαν φυσικά ο μητροπολιτης Ναούσης, Βερροίας και Καμπανίας, εδώ να πω πως η μητρόπολή τους είναι ιδιαίτερα δραστήρια, αυτός της Αιτωλίας και Ακαρνανίας τιμητικά λόγω της παρόμοιας ιστορικής θέσης τυ Μεσολογγίου, κι αυτός του Σισανίου και Σιατίστης (η Σιάτιστα της Κοζάνης σε καθαρεύουσα, το Σισάνιο δεν το ξέρω). Όλοι οι παραπάνω παρέμειναν και για την επόμενη μέρα.
Το βράδυ έγινε παράσταση από το Λύκειο Ελληνίδων (γυναικείος αρχικά πολιτιστικός σύλλογος της πόλης ιδρυθής το 1911) με θέμα συνοπτικά την ιστορία της πόλης, με τίτλο “Και αλέκτωρ δεν ελάλησε”, από το ομώνυμο δημοτικό τραγούδι που θέλησε να δείξει το μέγεθος της καταστροφής, με το υπερβολικό σχήμα ότι δηλαδή τόσο μεγάλη ήταν η σφαγή, ώστε ούτε κόκορας δεν ελάλησε την επόμενη μέρα.
Ανήμερα της επετείου, την Κυριακή, έγινε συλλειτουργία και των τριών αρχιερέων στο ναό της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος, κι έπειτα τρισάγιο στο Χώρο Θυσίας. Στο Πλακόστρωτο του Πάρκου, κοντά στο Κιόσκι, έγινε η παρουσίαση του εμβατηρίου του ολοκαυτώματος της Νάουσας με τη συμμετοχή των δύο φιλαρμονικών. Στην πραγματικότητα η μουσική του εμβατηρίου γράφτηκε από τη φιλαρμονική της Λαμίας.
Και τέλος έγινε η ετήσια μεγάλη παρέλαση, όπου παρέλασαν και οι φίλοι μου μαζί με τα σχολεία τους.
Ακούστε το εμβατήριο
Τα γεγονότα καλύφθηκαν από την ΕΤ3 και το εκκλησιαστικό κανάλι 4Ε.
