Τα γεγονότα για το Ολοκαύτωμα της Νάουσας το 2012

Χθες, Κυριακή του Θωμά πάντα γίνεται, έγιναν οι τελετές για την επέτειο του Ολοκαυτώματος της Νάουσας. Επειδή έχω φίλους εκεί, είμαι αρκετά συνδεδεμένος μ’εκείνη την πόλη. Το ολοκαύτωμα λοιπόν έγινε εκεί την Κυριακή του Θωμά του 1822, ύστερα από επανάσταση του λαού της περιοχής στο γενικότερο πλαίσιο του 1821. Παράξενο ωστόσο μου φαίνεται γιατί έγινε επανάσταση, μιας και η πόλη αυτή είχε δυνατή οικονομία και ιδιαίτερα προνόμια απ’την Οθωμανική Αυτοκρατορία εκείνη την εποχή. Οι Τούρκοι λοιπόν σφάγιασαν περίπου 1200 άτομα, ενώ πολλοί άλλοι πιάστηκαν αιχμάλωτοι ή διασκορπίστηκαν. Σημαντικό γεγονός έμεινε η ομαδική αυτοκτονία ή αυτοθυσία 13 περίπου γυναικών στον ποταμό Αράπιτσα της πόλης, οι οποίες για να μην πιαστούν απ’τους Τούρκους έπεσαν μέσα, μαζί με τα παιδιά τους. Στο σημείο της θυσιας σήμερα στέκεται μνημείο. Λόγω των γεγονότων η πόλη ανακηρύχθηκε ηρωική. Περισσότερα
εδώ.

Ο φίλος μου λοιπόν μου μετέφερε τα φετινά γεγονότα, τα οποία ήταν πολλά και με μεγάλη συμμετοχή. Οι εκδηλώσεις ξεκινούν από το Σάββατο και τελειώνουν την επομένη. Αρχικά έγινε ο “Δρόμος Θυσίας”, αγώνας δρόμου 6 χιλιομέτρων έξω από την πόλη προς τιμήν των θυσιασθέντων, ο δέκατος φέτος, όπου ο φίλος μου συμμετείχε. Σε προηγούμενα άρθρα για τη Νάουσα ανέφερα πως έχω δύο φίλους εκεί, δεινούς παίκτες της χειροσφαίρισης (χάντμπολ). Δεν είναι η ακριβής πραγματικότητα ωστόσο αυτό, γιατί ο ένας μόνο είναι, παίζοντας στην τοπική ομάδα του Ζαφυράκη, η καλύτερη στους νέους της πανελληνίως, ο αδερφός του όμως ο άλλος είναι περισσότερο του πνεύματος σαν εμένα, και στους αγώνες παίζει ρόλο αναπληρωματικού. Μου φάνηκε λοιπόν παράξενο πως έτρεξε, όμως, όπως μου είπε, σχεδόν κόντεψε να πέσει στο τέλος και δε θα το ξαναδοκίμαζε. Εγώ δύσκολα νά’κανα κάτι τέτοιο. Βγήκε παρόλα αυτά 9ος στους 50! Κι επίσης, όπως μου είπε, συμμετείχαν άτομα ακόμα και από το εξωτερικό.
Έπειτα έγινε μεγαλοπρεπής λιτανεία της εικόνας των 1200 Μαρτύρων (η εκκλησία αναγόρευσε τους σφαγιασθέντες σε μάρτυρες, γι’αυτό και η όλη επέτειος έχει εκκλησιαστικό προσανατολισμό) με τις φιλαρμονικές της Νάουσας και της Λαμίας, συνοδεία στρατιωτικών αρχών, και με μεγάλη γενική συμμετοχή. Στο τέλος έγινε τρισάγιο στο πάρκο (Κιόσκι το συγκεκριμένο μέρος),, στον τόπο της σφαγής, όπου σήμερα βρίσκονται τα μηνημεία των πεσόντων.

Το θέμα των επισήμων είναι ιδιαίτερα προβληματικό στη Νάουσα. Η πόλη αυτή γενικά διαχέεται από επαναστατικό προς κομουνιστικό συναίσθημα και δεν αντιμετωπίζει τους πολιτικούς με τον καλύτερο τρόπο, ο γνωστός δηλαδή χαιρετισμός με τα γεώμηλα, τα τομάτια και τα γιαούρτια. Η δυσαρέσκεια επιδεινώθηκε ιδιαίτερα πριν περίπου 20 χρόνια, όταν έκλεισαν σχεδόν όλα τα κλωστήρια της πόλης στα οποία εργαζόταν μεγάλο μέρος του πληθυσμού, και μεταφέρθηκαν σε πιο φτινές χώρες, αφήνοντας την πόλη να πέσει σε ανεργία και οικονομικό μαρασμό. Από τότε ο κόσμος δεν έχει και την καλύτερη γνώμη για το παρόν κράτος, που άφησε μια άλλοτε ακμάζουσα και ηρωική επιπλέον πόλη να πέσει σ’αυτήν την κατάσταση. Ωστόσο πάλι δεν είναι τόπος παραμελημένος. Δε συμμετείχαν γι’αυτό πολλοί αυτής της ομάδας, παρεβρέθηκαν ωστόσο κάποια σχετικά “ακίνδυνα” μέλη: ο δήμαρχος της Νάουσας, αυτός της Βέρροιας κι αυτός της Αλεξάνδριας, τέσσερις βουλευτές το νομού Ημαθείας, οι τρεις από το ΠαΣοΚ και ο ένας της Νέας δημοκρατίας, και φυσικά οι νέοι υποψήφιοι, ο γενικός γραμματέας του Υπουργείου Ανάπτυξης, και λίγοι ακόμα. Από εκκλησιαστικούς εκπροσώπους παρέστησαν φυσικά ο μητροπολιτης Ναούσης, Βερροίας και Καμπανίας, εδώ να πω πως η μητρόπολή τους είναι ιδιαίτερα δραστήρια, αυτός της Αιτωλίας και Ακαρνανίας τιμητικά λόγω της παρόμοιας ιστορικής θέσης τυ Μεσολογγίου, κι αυτός του Σισανίου και Σιατίστης (η Σιάτιστα της Κοζάνης σε καθαρεύουσα, το Σισάνιο δεν το ξέρω). Όλοι οι παραπάνω παρέμειναν και για την επόμενη μέρα.
Το βράδυ έγινε παράσταση από το Λύκειο Ελληνίδων (γυναικείος αρχικά πολιτιστικός σύλλογος της πόλης ιδρυθής το 1911) με θέμα συνοπτικά την ιστορία της πόλης, με τίτλο “Και αλέκτωρ δεν ελάλησε”, από το ομώνυμο δημοτικό τραγούδι που θέλησε να δείξει το μέγεθος της καταστροφής, με το υπερβολικό σχήμα ότι δηλαδή τόσο μεγάλη ήταν η σφαγή, ώστε ούτε κόκορας δεν ελάλησε την επόμενη μέρα.

Ανήμερα της επετείου, την Κυριακή, έγινε συλλειτουργία και των τριών αρχιερέων στο ναό της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος, κι έπειτα τρισάγιο στο Χώρο Θυσίας. Στο Πλακόστρωτο του Πάρκου, κοντά στο Κιόσκι, έγινε η παρουσίαση του εμβατηρίου του ολοκαυτώματος της Νάουσας με τη συμμετοχή των δύο φιλαρμονικών. Στην πραγματικότητα η μουσική του εμβατηρίου γράφτηκε από τη φιλαρμονική της Λαμίας.

Και τέλος έγινε η ετήσια μεγάλη παρέλαση, όπου παρέλασαν και οι φίλοι μου μαζί με τα σχολεία τους.

Ακούστε το εμβατήριο

Τα γεγονότα καλύφθηκαν από την ΕΤ3 και το εκκλησιαστικό κανάλι 4Ε.

το μυστικό της μακριάς γαΪδούρας

Ένα άρθρο που κατέπληξε εμένα και σίγουρα εσάς που θα το διαβάσετε από
την εφημερίδα της Ίου (iospress.gr)

ΕΘΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΠΟΚΑΛΥΨΕΙΣ

Το μυστικό της μακριάς γαϊδούρας

Μια εθνολογική μελέτη ανατρέπει όλες τις γνωστές θεωρίες για την προέλευση του παιχνιδιού της μακριάς γαϊδούρας. Και ταυτόχρονα δίνει μια νέα διάσταση στην αγάπη των νεοελλήνων προς τα ζώα.

Η κρυφή γοητεία της γαϊδούρας

Πού οφείλεται η ιδιαίτερη αγάπη των παιδιών στο παραδοσιακό παιχνίδι της “μακριάς γαϊδούρας”; Πώς εξηγείται η διάδοσή του σε ολόκληρο τον ελλαδικό χώρο, με διάφορες παραλλαγές και ονόματα; Πόσο βαθιές είναι οι ρίζες του;
Απαντήσεις σ’ αυτά τα καίρια ερωτήματα έρχεται να δώσει μια πρόσφατη μελέτη της γαλλίδας εθνολόγου Marie-Christine Anest. Η εργασία της κυκλοφόρησε πρόσφατα σε βιβλίο, με τον πολλά υποσχόμενο τίτλο “Zoophilie, homosexualite, rites de passage et initiation masculine dans la Grece contemporaine” (Κτηνοβασία, ομοφυλοφιλία, διαβατήριες τελετές και ανδρική μύηση στη σύγχρονη Ελλάδα, εκδόσεις L’ Harmattan, Παρίσι 1994). Το εξώφυλλο του βιβλίου κοσμείται από μια κλασική σκηνή του παιχνιδιού μακριά γαϊδούρα.
Σύμφωνα με τη θεωρία της κυρίας Anest, το παιχνίδι αυτό δεν είναι παρά η επιβίωση (ή το συμπλήρωμα) των παραδοσιακών τελετών που συνοδεύουν την ενηλικίωση των ελληνόπουλων και περιλαμβάνουν σημαντικά στοιχεία ομαδικής κτηνοβασίας και ομοφυλοφιλίας. Η γαλλίδα εθνολόγος δεν ασχολείται με τις ατομικές πράξεις κτηνοβασίας και ομοφυλοφιλίας, οι οποίες είναι αντικείμενο άλλων επιστημών. Στη μελέτη της, ως εθνολόγος, περιορίζεται στις συλλογικές πρακτικές που παρατήρησε στον ελληνικό χώρο, κατά τη διάρκεια πολύχρονων επισκέψεων. Το συμπέρασμά της είναι ότι η σεξουαλική ωρίμανση των αγοριών συνοδεύεται από αυτές τις τελετές (παιχνίδια, ανταγωνισμοί), οι οποίες μέχρι σήμερα δεν έχουν αναλυθεί, εφόσον καλύπτονται από ένα πανίσχυρο κοινωνικό ταμπού.
“Στην Κρήτη καθώς και στην Κύπρο, και σ’ ολόκληρη την Ελλάδα, τα νέα αγόρια σχηματίζουν ‘παρέες’ θυμίζοντάς μας κατά παράδοξο τρόπο τις αρχαίες ‘αγέλες’ που αναφέρει ο Στράβων. Οπου παρατηρούνται ομοφυλοφιλικές και κτηνοβατικές σχέσεις, οργανώνονται με τελετουργικό τρόπο στο εσωτερικό αυτών των ομάδων.” Πρέπει βεβαίως να γίνει διάκριση από τις ανάλογες αρχαίες μορφές ομάδων, διότι κανείς ενήλικος δεν παρεμβαίνει σ’ αυτές τις σχέσεις. Αντίθετα απ’ ό,τι συνέβαινε στις αρχαίες αγέλες, οι παρέες που περιγράφει η Marie-Christine Anest περιορίζονται σε παιδιά και εφήβους. Οι ενήλικοι αποκλείονται εντελώς. Οι “μυητικές” πράξεις τελούνται με απόλυτη μυστικότητα. “Οι σύγχρονες ‘παρέες’ αποτελούνται από πέντε ως δέκα αγόρια ηλικίας 5 ως 17 ετών. Στο εσωτερικό αυτών των ομάδων συγκροτείται μια σαφής ιεραρχία.” Στη συνέχεια η ερευνήτρια αναλύει τα κριτήρια αυτής της ιεραρχίας που δεν είναι άλλα από το βαθμό επίδοσης των μελών της παρέας στις διερευνητικές αυτές σεξουαλικές δραστηριότητες.
Μια κυπριακή παραλλαγή της μακριάς γαϊδούρας, την “αλυσίδα”, περιγράφει η συγγραφέας ως κορύφωση μιας σειράς ανταγωνισμών της παρέας που περιλαμβάνουν σύγκριση των μελών τους σε στύση και ομαδική εκσπερμάτωση, όπου νικάει όποιος εκσφενδονίσει μακρύτερα το σπέρμα του. Μαρτυρίες αυτής της πρακτικής έχει συλλέξει η Anest και στην Κέρκυρα, την Ηπειρο, τη Θεσσαλία, την περιοχή της Αθήνας, την Κρήτη. “Το αγόρι που αποδείχθηκε λιγότερο δυνατό στον ανταγωνισμό ανδρισμού πρέπει να καθήσει όρθιο με το πρόσωπο γυρισμένο στον τοίχο. Πίσω απ’ αυτόν στέκεται ο προτελευταίος σε επιδόσεις, και με τη σειρά όλα τα αγόρια μέχρι το νικητή, ο οποίος στέκεται στο άλλο άκρο. Η ομάδα συγκροτεί έτσι ένα “αλυσιδωτό” ζευγάρωμα. Πρέπει να παρατηρήσουμε ότι ο “λιγότερο ανδροπρεπής” δεν εισδύει σε κανέναν, ενώ ο “πλέον ανδροπρεπής” δεν υφίσταται είσδυση.” Παρόμοιες πρακτικές συνάντησε η Anest και στην περιοχή της Αθήνας, όπου το παιχνίδι ονομάζεται “τρενάκι”. Στην Κύπρο, και ειδικά στην περιοχή του Λιθροδόντα, συνάντησε την “κατακόρυφη αλυσίδα”: το αγόρι με τις χαμηλότερες επιδόσεις ξαπλώνει στο έδαφος και οι φίλοι του (μέχρι έξι) ξαπλώνουν από πάνω του κατά σειρά προτεραιότητας.
Σε σχέση με την “αλυσίδα” ή το “τρενάκι”, που εμφανίζονται απλώς ως τελετουργική επικύρωση της σεξουαλικής κατάταξης στην παρέα, η σύγχρονη “μακριά γαϊδούρα” έχει το στοιχείο του αυτόνομου παιχνιδιού, και η επιλογή της “μάνας” αλλά και της σειράς που πηδούν οι παίκτες, έχει σχέση κυρίως με την επίδοσή τους στα άλματα και την ισορροπία. Ωστόσο οι διάφορες παραλλαγές που περιγράφουμε σε διπλανές στήλες εύκολα ερμηνεύονται αν ακολουθήσουμε το νήμα της σκέψης της κυρίας Anest.
Η γαλλίδα εθνολόγος διαπιστώνει ότι ακόμα και σήμερα, το ζώο που προτιμούν οι νέοι γι’ αυτή την διαβατήρια τελετή είναι η γαϊδούρα, “το πλησιέστερο ζώο προς τον Διόνυσο”. Οσο για την τεχνική που ακολουθείται για τη συνουσία με τη γαϊδούρα, η Anest παρατηρεί ότι ακολουθείται ο ίδιος τρόπος στην Κύπρο και την Κρήτη: “Διαλέγουν ένα κατωφερές επίπεδο (με κλίση περίπου 30%) και σωρεύουν μεγάλες πέτρες. Οταν το βουναλάκι με τις πέτρες φθάσει στο απαραίτητο ύψος (περίπου 30 εκ.), ακινητοποιούν το ζώο μπροστά σ’ αυτό το σκαλοπάτι εισόδου. Δένουν τα τέσσερα πόδια της γαϊδούρας με ένα σκοινί, έτσι ώστε το ζώο να μην μπορεί να μετακινηθεί ούτε να κουνήσει. Ενα από τα αγόρια της ομάδας κρατά τη γαϊδούρα από το σκοινί στο λαιμό της και ένα δεύτερο της σηκώνει την ουρά. Το ύψος του σωρού με τις πέτρες αυξομειώνεται με πρόσθεση ή αφαίρεση, ανάλογα με το ύψος του αγοριού που συνουσιάζεται με το ζώο.”
Οταν όλα τα αγόρια της ομάδας τελειώσουν την πράξη τους, ακολουθούν συζητήσεις και σχόλια για τον τρόπο που ακολούθησε καθένας και τις εντυπώσεις του. Το ενδιαφέρον είναι ότι παρά τη μυστικότητα που συνοδεύει αυτές τις δραστηριότητες, διαπιστώνουμε μια σιωπηλή συνενοχή μεταξύ των αγοριών και των ενήλικων ανδρών του χωριού. Τα αγόρια σκοπίμως αποφεύγουν να διαλύσουν το βουναλάκι με τις πέτρες, έτσι ώστε να μείνει ως τεκμήριο της σεξουαλικής “μύησής” τους.
Οι ερμηνείες για την ιδιαίτερη προτίμηση στη γαϊδούρα ποικίλλουν. Υπάρχει μια προφορική παράδοση, σύμφωνα με την οποία η συνουσία με γαϊδούρα δυναμώνει και μεγαλώνει το πέος, το κάνει να μοιάζει μ’ αυτό του γαϊδάρου. “Υποστηρίζουν ακόμα ότι η γαίδούρα είναι το ιδανικό ζώο γι’ αυτού του είδους την εμπειρία, επειδή ο κόλπος της είναι ζεστός και υγρός. Τα μεγαλύτερα αγόρια εξηγούν στα νεότερα ότι η συνουσία μ’ ένα τέτοιο ζώο είναι μια πράξη υπέρτατου ανδρισμού. Υποστηρίζουν επίσης ότι αυτή η εμπειρία σού επιτρέπει να ξεπεράσεις κάθε σεξουαλικό πρόβλημα που μπορεί να συναντήσεις με τις γυναίκες: ακόμα και η πιο γριά και άσκημη γυναίκα θα είναι πάντα περισσότερο ελκυστική από το ζώο. Η γαϊδούρα είναι ‘η πρώτη γυναίκα’ του άνδρα, εξηγούν τα νεαρά αγόρια.”
Αυτές οι πρακτικές της ομαδικής κτηνοβασίας και της ομοφυλοφιλίας εμφανίζονται κατά τη διάρκεια των διακοπών του σχολείου, τους ζεστούς μήνες του καλοκαιριού και εξαφανίζονται με τις πρώτες βροχές. Οριστικά σταματά η κτηνοβατική πρακτική με το πέρασμα στη ζωή του ενήλικου. Η μόνη προβλεπόμενη παλινδρόμηση παρατηρείται κατά τη διάρκεια της θητείας. Αλλά τότε μιλάμε μόνο για περιπτώσεις ατομικής κτηνοβασίας που πρέπει να αποδοθούν στην απομόνωση και τη στέρηση.
Οσο περνούν τα χρόνια, και αστικοποιείται η ύπαιθρος, η πράξη της ομαδικής κτηνοβασίας σπανίζει, οι τελετές αυτές παραμένουν ως συμβολικές μορφές και στο τέλος καταλήγουν παιχνίδια σαν όλα τα άλλα, απογυμνωμένα από την πρώτη τους σημασία. Θα μείνουν μόνο κάποιες “ακατανόητες” λεπτομέρειες σ’ αυτά τα παιχνίδια, να μας θυμίζουν την προέλευσή τους.

Ο έρως πόδια δεν κοιτά

Η μελέτη της Marie-Christine Anest επισημαίνει ότι η γαϊδούρα είναι το ζώο που χρησιμοποιείται πιο συχνά από όλα τα άλλα στις κτηνοβατικές τελετές των παιδιών κατά τη σεξουαλική μύηση. Είναι, άλλωστε, γνωστή η σχέση του ζώου με τις αποκριάτικες παραδόσεις. Ομως και άλλα ζώα κινδυνεύουν να δεχθούν ανάλογη μεταχείριση από τις παρέες των παιδιών της μεσογειακής υπαίθρου. Η συγγραφέας εντόπισε περιοχές της Κύπρου, ιδιαίτερα κοντά στην Πάφο, όπου προτιμάται η γουρούνα.
“Η συνουσία με μια γουρούνα είναι ένα εγχείρημα ιδιαιτέρως δύσκολο και καμιά φορά επικίνδυνο. Αυτή η πράξη απαιτεί την εκμάθηση μιας πολύ λεπτής τεχνικής: ένας κακός χειρισμός ή μια παράβαση των τεχνικών αυτών κανόνων βάζει το αγόρι σε κίνδυνο, πολλές φορές θανάσιμο. Ακολουθείται η εξής τεχνική. Η ομάδα των αγοριών πρέπει να προμηθευθεί μεγάλη ποσότητα αλεύρι (ένα προϊόν, το οποίο διατίθεται εύκολα στις αγροτικές περιοχές, όπου κάθε σπίτι έχει το δικό του απόθεμα, για την παρασκευή του ψωμιού). Εφοδιασμένη με ένα μεγάλο τσουβάλι αλεύρι, βάρους τριάντα κιλών, η παρέα μπαίνει το βράδυ στο χοιροστάσιο. Πρώτα πρώτα εντοπίζουν μια γουρούνα που φαίνεται ότι θα αποδεχθεί την πράξη. Γι’ αυτό το σκοπό η παρέα θέτει τις γουρούνες σε δοκιμασία: ένα αγόρι παρασκευάζει ζύμη, βρέχοντας με νερό το αλεύρι, και το δίνει στη γουρούνα που υφίσταται τη δοκιμασία. Ταυτόχρονα, ένα άλλο αγόρι αγγίζει το ζώο στα γεννητικά του όργανα: αν το ζώο αποδέχεται το χάιδεμα, συνεχίζουν να το ταϊζουν με το ζυμάρι και τα αγόρια περνούν διαδοχικά στη δράση. Αν η γουρούνα αντιδράσει, δοκιμάζουν με την επόμενη.”
Τα παιδιά πρέπει να προσέχουν να μην έχουν στην πλάτη τους τοίχο, διότι καμιά φορά το ζώο αρχίζει να συμμετέχει δραστήρια στην πράξη, και σπρώχνει προς τα πίσω. Αυτή η αντίδραση μπορεί να έχει μοιραίες συνέπειες, διότι το ζώο κατά μέσο όρο ζυγίζει εκατόν πενήντα κιλά. Την τελετουργική σημασία της πράξης διαπίστωσε η ερευνήτρια στην Πάφο, όπου τα αγόρια δεν πλένονται μετά την πράξη και πηγαίνουν αμέσως στο καφενείο του χωριού. Η έντονη μυρωδιά προκαλεί όπως είναι φυσικό την αντίδραση των μεγαλύτερων θαμώνων: “Τι συμβαίνει σήμερα στο καφενείο; Μυρίζει γουρουνίλα!”, λέει κάποιος ενήλικος. Επισφραγίζεται έτσι έμμεσα η διάβαση των αγοριών στο χώρο των μεγάλων, χωρίς να γίνει καμιά αναφορά στην κτηνοβατική πράξη.
Το τρίτο ζώο που επιλέγεται στις ομαδικές αυτές τελετές είναι η αγελάδα. Αντίθετα η κατσίκα και η προβατίνα χρησιμοποιούνται κυρίως σε ατομικές πράξεις κτηνοβασίας. Η συνουσία με την κατσίκα θεωρείται πολύ δύσκολη, εξαιτίας ανατομικών λεπτομερειών. “Μόλις αισθανθεί επαφή με το σεξουαλικό όργανο του αγοριού, η κατσίκα τεντώνεται και συστέλλεται ‘κάνοντας γέφυρα’, σε μια στάση αντίθετη από τη λόρδωση. Οι μεγαλύτεροι συμβουλεύουν τους νεότερους με ποιο τρόπο θα αποφύγουν τη δυσκολία, αλλά το εγχείρημα εξακολουθεί να είναι πολύ λεπτό και απαιτεί εμπειρία.” Παραμένει ωστόσο η κατσίκα το κοντινότερο ανατομικά ζώο προς τον άνθρωπο. Η αποφυγή της επαφής με την κατσίκα οφείλεται εν μέρει και στον λανθάνοντα φόβο ότι μπορεί να μείνει έγκυος και να γεννηθεί κάποιο τέρας. Η Marie-Christine Anest αναφέρει κάποιο επεισόδιο με ένα αγόρι που πείσθηκε από τους φίλους του ότι η κατσίκα με την οποία είχε μόλις έρθει σε επαφή θα γεννήσει ένα κατσίκι με ανθρώπινο κεφάλι, το οποίο μάλιστα θα του μοιάζει! Πανικόβλητο το παιδί δηλητηρίασε την κατσίκα για να προλάβει το σκάνδαλο.
Στην περιοχή της Σολιάς (κοντά στη Λευκωσία), η Anest διαπίστωσε ότι υπάρχει διαδεδομένη άποψη ότι πρέπει κανείς να δοκιμάσει με όλα τα δυνατά ζώα, αγελάδες, γαϊδούρες, κατσίκες, γάτες, ακόμα και με πουλερικά. “Τα παιδιά του χωριού είχαν μαζευτεί στο μαγαζί ενός νεαρού ράφτη και αντάλλασσαν κτηνοβατικές εμπειρίες. Ο οικοδεσπότης συνειδητοποίησε ότι είχε φτάσει σε ηλικία 18 ετών και δεν είχε ακόμα συνουσιαστεί με κότα. Απέναντι από το ραφτάδικο υπήρχε την εποχή εκείνη ένα μαγαζί που πουλούσε ζωντανές κότες. Ενα από τα αγόρια πήγε αμέσως και του αγόρασε την μεγαλύτερη κότα. Ο ράφτης, αφού έκανε την πράξη ενώπιον όλων των αγοριών, θυσίασε το ζώο και το σούβλισε για να το φάει η παρέα. Είναι ενδιαφέρον να σημειώσουμε ότι πρόκειται για το μοναδικό είδος που σκοτώνεται μετά τη συνουσία.”
Οσο για τη γάτα, κι αυτή έχει ιδιαίτερες δυσκολίες. “Στην Κρήτη τα παιδιά παίρνουν μια μπότα από δέρμα και σπρώχνουν τη γάτα στο βάθος, μέχρι που να μένουν έξω μόνο τα οπίσθια και η ουρά της.”
Η γαλλίδα εθνολόγος θυμίζει ότι η ερωτική σμίξη του ανθρώπου με τα ζώα είναι συστατικό στοιχείο της αρχαίας ελληνικής μυθολογίας. Ο Ζευς ταύρος, Η Λητώ λύκαινα, ο Μινώταυρος, οι Κένταυροι, κλπ. Η λατρεία του Διονύσου στηρίζεται στην ύπαρξη αυτών των όντων που είναι μισά άνθρωποι και μισά ζώα. “Ο Διόνυσος εμφανιζόταν στις καλλιεργημένες πεδιάδες, κάτι ανάμεσα στην αγριότητα και τον πολιτισμό, και εισέβαλλε στα χωράφια με το σιτάρι της Δήμητρας. Με τρόπο αρκετά ανάλογο, τα αγόρια των περιοχών που μελετήσαμε, αφήνουν ελεύθερη τη γαϊδούρα με την οποία έχουν συνουσιαστεί, με σκοπό να προκαλέσουν αταξία και να υποδηλώσουν με κάποιο τρόπο την πράξη τους.”

Πώς συγχωρείται το αμάρτημα της κτηνοβασίας

Μια έμμεση επιβεβαίωση των θεωριών της Marie-Christine Anest ότι η ομαδική κτηνοβασία συμπεριλαμβάνεται στις παραδοσιακές ελληνικές τελετές μύησης του αγοριού στον κόσμο των αντρών έχουμε και από τους κανόνες της εκκλησίας μας. Ο Κανών ΙΣΤ’ της Εν Αγκύρα Τοπικής Συνόδου, η οποία συνήλθε το έτος 315, διακρίνει σαφώς τους ανήλικους από τους ενήλικους κτηνοβάτες. Τους πρώτους τους αντιμετωπίζει με σχετική επιείκια, ενώ τους δεύτερους με αυστηρότητα. “Οσοι έπεσαν ή πίπτουν εις αμαρτίαν με τα άλογα ζώα, και έπραξαν την λεγομένην κτηνοβατίαν, προστάζει ο παρών Κανών να μη κανονίζονται όλοι παρόμοια, αλλ’ εκείνοι μεν οπού ήμαρτον με αυτά μερικές φορές, προ του να γένουν είκοσι χρόνων, και χωρίς να έχουν γυναίκας, ούτοι δεκαπέντε χρόνους να κάμουν εις τον τόπον των υποπιπτόντων, και πέντε χρόνους να στέκονται μαζύ με τους πιστούς εν τη Εκκλησία συμπροσευχόμενοι, και μετά ταύτα να μεταλαμβάνουσι. Πρέπει δε να εξετάζεται και η εν τη μετανοία ζωή αυτών, και ει μεν με θερμότητα μετανοούν, να κανονίζονται συγκαταβατικότερα, ει δε αμελώς, να μη λαμβάνουσι καμίαν συγκατάβασιν. Εάν δε ούτοι πολλότατες φορές και με υπερβολήν έπεσαν εις την άλογον ταύτην αμαρτίαν της κτηνοβατίας, ας κάμνουν εις τους υποπίπτοντας χρόνον μακρόν. Και ούτοι μεν έτσι συγκαταβατικά να κανονίζονται, και διά την νεαράν ηλικίαν των, κατά την οποίαν ανάπτει η της επιθυμίας φλοξ, και δια την αφροσύνην αυτών. Εκείνοι δε οπού, και υπέρ τους είκοσι χρόνους της ηλικίας όντες, και γυναίκες έχοντες, εις το μιαρόν αυτό αμάρτημα έπεσαν, εικοσιπέντε χρόνους μεν ας υποπίπτουν, και πέντε χρόνους δε ας συμπροσεύχονται με τους πιστούς, και ούτω μετά τους τριάκοντα χρόνους αυτούς ας μεταλαμβάνουν. Εκείνοι δε οπού υπέρ τους πεντήκοντα χρόνους όντες, και γυναίκας έχοντες, εις κτηνοβατίαν έπεσαν, μόνον εις τον θάνατόν τους ας μεταλαμβάνουν, και όχι άλλην φοράν. Ουδεμίαν γαρ αιτίαν έχουσιν ούτοι να προφασισθούν ως οι ανωτέρω, ούτε το νεαρόν της ηλικίας, ούτε το αστήρικτον του φρονήματος.” (“Πηδάλιον. Απαντες οι Ιεροί και Θείοι Κανόνες.” εκδ. Αστήρ, Αθήναι 1957)

Ερωτικά παρατράγουδα

Ερμα γαϊδούρια. Η σποραδική παρουσία τους στην προφορική παράδοση έχει να μαρτυρήσει πολλά για τον πρωτεύοντα ρόλο που τους ανέθεταν οι παραδοσιακές κτηνοβατικές πρακτικές ή/και φαντασιώσεις. Στη Θεσσαλία, για παράδειγμα, η Marie-Christine Anest παρατήρησε ότι οι σχετικές αναφορές των ερωτικών δημοτικών τραγουδιών παραπέμπουν σε αλλοτινές ομαδικές κτηνοβατικές δραστηριότητες, οι οποίες μάλιστα αποδίδονται σε ιερωμένους:
Τρεις παπάδες τρία αγγούρια
κυνηγούσαν μια γαϊδούρα.
Δω την έχουν κει την έχουν
μες στο ρέμα την κατέχουν.
Στέκα βρε ευλογημένη
που είναι η πούτσα καυλωμένη
άμα παρ’ και ξεφουσκώσει
ποιος αδειάζ’ να στο χώσει;
Γνωστό σε ευρύτερη περιοχή, το τραγούδι συναντάται και στην Εύβοια. Στην παραλλαγή αυτή, διώκτης του δύσμοιρου ζώου εμφανίζεται ο τούρκος κατακτητής:
‘Νας πασάς από του Τάρα
κυνηγάει μια γαϊδάρα.
Δω την έχει, κει την έχει
μες στο ρέμα την παντέχει.
Στάσου, στάσου γαϊδουρίτσα
να σου βάλω κουμπουρίτσα.
(“Γαμοτράγουδα δημοτικά. Ανθολογία”, εκδόσεις “Κείμενα”, Αθήνα 1981).
Η εκμετάλλευση του καρτερικού τετράποδου δεν εξαντλείται πάντως στην άμεση σεξουαλική κακοποίησή του. Τα γαϊδούρια προσφέρονται, όπως φαίνεται, και σε (λιγότερο ή περισσότερο) μεταφορικές χρήσεις, οι οποίες κατά έναν παράδοξο τρόπο δεν χάνουν ποτέ τις σεξουαλικές τους συνδηλώσεις. Χαρακτηριστικά τα δύο παραδείγματα που ακολουθούν, το πρώτο από την Ηπειρο, το δεύτερο από την Πελοπόννησο:
Γάιδαρος επέρασε
και δεν εκαλημέρισε
έπεσε η μαχαίρα του
γαμώ τη θυγατέρα του.
Επίσης:
Του Μηνά το γαϊδουράκι
βρίσκεται στο βουναλάκι.
Πάει ο Μηνάς ψάχνοντας
κ’ η Μηνού και κλαίγοντας.
-Σώπα, Μηνού, μην κλαίς
τόπαθαν κι άλλες πολλές
κ’ αν ψόφ’σε το γαϊδούρι
για δικό σου το χουζούρι
κάνεις την προβιά του γούνα
και τ’ αρχίδια του κουδούνα
και την πούτσα του σουραύλι
να την παίζεις κάθε βράδυ.
Η παραδοσιακή αυτή σχέση με τα γαϊδούρια πρέπει να υπήρξε ιδιαίτερα έντονη, καθώς απηχήσεις της συναντώνται ακόμη σήμερα. Ενδεικτικοί είναι οι σατιρικοί στίχοι που αποθησαύρισε η Μαίρη Κουκουλέ στη Λέσβο το 1985:
Καμπόσ’ πάλι που δεν μπορούν για να πληρώσουν κούρες.
πηγαίν’ στον περίπατο και πιάν’ ν’ πα’ στις γαϊδούρες!
——
Από κάτ’ ‘πο την καμάρα
μαγκώ τ’ μουλάρ’, μαγκώ τ’ γαϊδάρα
γαμώ τ’ μλαρ…
(“Νεοελληνική Αθυροστομία”, εκδόσεις Νεφέλη, Αθήνα 1988)
Στον πρώτο τόμο του ίδιου έργου, η Κουκουλέ περιλαμβάνει και το ακόλουθο δημοτικό από την Κρήτη:
Ο παπάς, ο Παπαντώνης, τη γαϊδάρα του ζυγώνει
στ’ ανεβόλεμα την πιάνει και στο χύμα της τη βάνει
κι η γαϊδούρα τζοπατεί κι ο παπάς καλά κρατεί
ψ… ψ… παντέρμη κι η ψωλή μου παραπαίρνει.
Αλλά και σε μια πασίγνωστη νεοελληνική έκφραση η επιλογή του (θηλυκού) ζώου δεν είναι συμπτωματική, ενώ και πάλι η μεταφορική χρήση δεν αναιρεί την άκρως προβληματική προέλευση του “αστεϊσμού”. Τι λέγεται για κάποιον που επιμένει πολύ να επιτύχει κάτι, αδιαφορώντας αν γίνεται φορτικός στους γύρω του; Μα είναι απλό και αναμενόμενο: “Αυτός γκαστρώνει γαϊδούρα στον ανήφορο!”.

ΟΙ ΜΕΝ ΚΑΙ ΟΙ ΔΕ

ΜΑΚΡΙΑ ΓΑΙΔΟΥΡΑ. Σκοπός: Οι παίχτες της κάθε ομάδας προσπαθούν να μείνουν όσο το δυνατόν περισσότερο στην πλάτη της άλλης ομάδας. Πώς παίζεται: Οι παίχτες χωρίζονται σε δύο ομάδες. Ο αρχηγός της πρώτης ομάδας στέκεται με την πλάτη στον τοίχο και κρατάει από τους ώμους έναν παίχτη της ομάδας του, ο οποίος είναι σκυμμένος με το πρόσωπο προς τον αρχηγό. Οι υπόλοιποι παίχτες της ομάδας κάθονται σκυμμένοι ο ένας πίσω από τον άλλο, πίσω από τον πρώτο παίχτη, και κρατιούνται γερά από τη μέση. Ο αρχηγός της άλλης ομάδας παίρνει φόρα και πηδάει καβαλικευτά όλη την ομάδα, προσπαθώντας να κάτσει όσο το δυνατόν πιο κοντά στον αρχηγό, έτσι ώστε να υπάρχει χώρος για όλους τους παίχτες της ομάδας του. Οι υπόλοιποι παίχτες κάνουν το ίδιο. Αν χωρέσουν όλοι και κανένας δεν ακουμπήσει το πόδι του κάτω, όσο είναι καθισμένοι στην πλάτη της άλλης ομάδας, τότε κερδίζουν. Μετά το παιχνίδι επαναλαμβάνεται με την άλλη ομάδα να κάνει τη “γαϊδούρα”. (Μάρως Καλογέρη “Το αλφαβητάρι των παιχνιδιών”, εκδ. Δίαυλος, Αθήνα 1996)

ΞΥΛΟΓΑΙΔΑΡΑ. Το παίζουν στην Κρήτη πολλά παιδιά. Πρέπει πρώτα να μοιραστούν σε δυο ομάδες. Επειτα φτιάχνει η πρώτη ομάδα έναν κύκλο με πιασμένα τα χέρια από τους ώμους, το πρόσωπο προς το κέντρο όλα τα παιδιά και με το κεφάλι λίγο σκυμμένο. Ενα παιδί από την ομάδα κρατεί από τη μια άκρη ένα σχοινί δυο μέτρα μακρύ. Την άλλη άκρη την κρατεί ο φύλακας, ένα ελεύθερο, έξω από τον κύκλο παιδί (“να φυλάει από πήδους”). Γυρίζει ο φύλακας ολόγυρα στον κύκλο, προσέχει και προσπαθεί να αγγίξει κανένα παιδί της άλλης ομάδας που και αυτή πάλι κάνει ό,τι μπορεί για να καβαλικέψει τα σκυμμένα παιδιά του κύκλου. Αμα ο φύλακας κατορθώσει να αγγίξει κάνενα, πριν κατορθώσει να καβαλικέψει, χάνει η δεύτερη ομάδα και κάνει αυτή τώρα τον κύκλο. Είναι όμως σπάνιο να προλάβει ο φύλακας. Δεν είναι εντελώς ελεύθερος στις κινήσεις του. Δεν μπορεί να ξεμακρύνει περισσότερο από το μάκρος του σχοινιού. Γι’ αυτό πηδούν σιγά σιγά τα παιδιά της δεύτερης ομάδας στις πλάτες των σκυμμένων παιδιών της πρώτης. Μα και τώρα δε χάνεται κάθε ελπίδα. Οσοι είναι καβάλα, κάποτε κουράζονται και ξεσέρνουν κάτω. Πατούν λοιπόν στη γή και τότε έχει ευκαιρία να τους “χτυπήσει” ο φύλακας και ν’ απαλλάξει τους συντρόφους του. Επίσης κάνουν πολλές φορές τον παλικαρά και πηδούν κάτω για να ξανακαβαλικέψουν. Και τότε βρίσκει την ευκαιρία να τους “χτυπήσει” ο φύλακας. (Δημ.Λουκόπουλου “Ποια παιγνίδια παίζουν τα ελληνόπουλα”.)

ΧΑΜΟΥΚΑΚΙ. Με αυτό το όνομα παίζεται στο Δομοκό το ίδιο παιχνίδι, με μόνη διαφορά, πως ο φύλακας δεν κρατεί σχοινί (στο ίδιο).

ΟΡΘΟΠΟΥΛΙΑ. Στην Τοπόλια της Παρνασσίδας παίζεται μ’ αυτό το όνομα. Εδώ, αν μείνουν σύμφωνοι, καβαλικεύεται και η “μάνα”. Κι αυτή προσπαθεί με το ποδάρι να “κάψει” τα παιδιά, που περιτριγυρίζουν στον κύκλο να καβαλικέψουν. (στο ίδιο)

ΑΠΑΝ’ ΚΑΒΑΛΑ. Είναι το όνομα του ίδιου παιχνιδιού στην Ακαρνανία. “Θα μπει από κάτω”, λένε για την ομάδα που κάνει τον κύκλο και σκύβει. “Θα τα σκύψει”, λένε για την ίδια ενέργεια στην Τοπόλια. (στο ίδιο)

ΓΚΑΜΗΛΑ. Τα παιδιά (αγόρια πάντα) χωρίζονται σε δυο ομάδες. Η “μάνα” της ομάδας που “τα φυλάει”, κάθεται σε ένα σκαλοπάτι. Τα παιδιά της ομάδας της με το μέτωπο προς τη “μάνα” μπαίνουν το ένα πίσω από το άλλο και πιάνονται γερά περνώντας τα μπράτσα τους ολόγυρα στη μέση του μπροστινού τους. Το πρώτο παιδί της αράδας ακουμπάει τα χέρια του στα γόνατα της “μάνας” όπου και στηρίζεται, ενώ όλα τα παιδιά πίσω του σκύβουν ακουμπώντας το στήθος τους στις πλάτες του μπροστινού τους, έτσι που να σχηματίζουν μια γέφυρα.
Μόλις δοθεί το σύνθημα, τα παιδιά της αντίπαλης ομάδας έχοντας μπροστά τον πιο επιδέξιο και ευκίνητο παίχτη, αρχίζουν να πηδάνε στις πλάτες των σκυμμένων παιδιών. Από τη στιγμή που τα παιδιά σκαρφαλώσουν, η καθισμένη “μάνα” αρχίζει και μετράει. “Ενα, δύο, τρία, τέσσερα …δέκα τάλια”. Στο διάστημα αυτό, αν κάποιο από τα σκαρφαλωμένα παιδιά ακουμπήσει χάμω το πόδι του “καίγεται” και μαζί του “καίγεται” και η ομάδα του. Οπότε αλλάζουν ρόλους. (Παιχνίδι στο Καστράκι Καλαμπάκας, από το “Ας παίξουμε πάλι”, των Μαρούλας Κλιάφα και Ζωής Βαλάση.)

ΚΑΜΗΛΙΤΣΑ. Παραλλαγή της ξυλογαϊδάρας στην Καστοριά και τα Γρεβενά. Η “μάνα” ή “καμηλίτσα” βγαίνει με “λαχμό”. (Δημ Λουκόπουλου, ό.π.)

ΚΑΛΑ ΚΑΡΓΙΑ. Το παιχνίδι αυτό παίζεται με οκτώ παιδιά που χωρίζονται σε δυο ομάδες, από τέσσερα στην κάθε μια. Ενα παιδί στέκεται όρθιο με την πλάτη του στον τοίχο, ένα άλλο με το κεφάλι ακουμπισμένο πάνω στην κοιλιά του άλλου που στέκεται όρθιο, κάνει κλίση. Οι άλλοι δυο της ομάδας κάνουν το ίδιο σχεδόν, ο ένας πίσω από τον άλλο. Δηλαδή με το κεφάλι τους ακουμπούν στους γλουτούς του μπροστινού παιδιού. Οι άλλοι τέσσερις πηδούν πάνω στις πλάτες των άλλων όσο πιο δυνατά μπορούν για να φτάσουν το πρώτο παιδί, μέχρι να πηδήσουν όλοι. Οταν κατορθώσουν και καθήσουν όλοι, μέχρι να λυγίσουν τα παιδιά, χωρίς τα πόδια κανενός απ’ αυτούς που είναι πάνω ν’ ακουμπήσουν στο χώμα, η ομάδα των άλλων παιδιών φωνάζει: “Καλά καργιά!” Στην περίπτωση αυτή, η ομάδα που έστηνε παραμένει στη θέση της, τ’ άλλα παιδιά πηδούν πάλι και το παιχνίδι συνεχίζεται. (Πέπης Δαράκη “Ομαδικά παιχνίδια των παιδιών μας”, εκδ. Gutenberg, Αθήνα 1994)

ΓΟΥΜΑΡ ΛΟΥΓΚΟΥΡ. (Μακρύ γαϊδούρι) Η φλωρινιώτικη παραλλαγή του παιχνιδιού. Εσκυβαν δύο παίκτες και από πάνω πηδούσαν οι υπόλοιποι φτιάχνοντας ένα μακρύ γαϊδούρι. (Αντιγόνης Τσάμη “Λαογραφικά Μελετήματα”, Πρέσπες 1994)

ΔΙΑΒΑΣΤΕ

Δημητρίου Λουκόπουλου “Ποια παιχνίδια παίζουν τα Ελληνόπουλα” (εκδόσεις Α. Ράλλης και Σία, Αθήνα, 1926). Η κλασική πλέον συλλογή των νεοελληνικών παιχνιδιών περιλαμβάνει και περιγράφει δυο παραλλαγές της μακριάς γαϊδούρας.

Μαίρης Κουκουλέ “Νεοελληνική αθυροστομία” (εκδόσεις Νεφέλη, Αθήνα 1984, 1986, 1988). Τρίτομη αποθησαύριση της αισχρολογίας στην πεζή και έμμετρη λαϊκή εκδοχή της. Ενδιαφέρουσες αναφορές στην παραδοσιακή κτηνοβασία.

Κωνσταντίνας Μπάδα “Το παιχνίδι στην παραδοσιακή ελληνική κοινωνία” (Στο συλλογικό “Παιδικό παιχνίδι”, Εθνογραφικά τόμος 9, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ιδρυμα, Ναύπλιο 1993). Μια πρώτη προσέγγιση του παιδικού παιχνιδιού στην Ελλάδα ως ιστορικού και κοινωνικού φαινομένου. Η εμπλοκή του κόσμου των ενηλίκων.

Γεωργίου Ρήγα “Σκιάθου λαϊκός πολιτισμός” (τεύχος δ’, παράρτημα περιοδικού “Ελληνικά”, Θεσσαλονίκη 1970). Μεγάλο κεφάλαιο για τα παραδοσιακά παιδικά παιχνίδια στη Σκιάθο. Περιλαμβάνει εκτενή περιγραφή της τοπικής παραλλαγής της μακριάς γαϊδούρας που ονομάζεται “Αψ’λές Καμήλις”: “Η μάνα της πρώτης ομάδας κυνηγά τρέχοντας τα παιδιά που κρύφτηκαν, με σκοπό να πιάσει κάποιο, να “μαϊνάρ’ κανένα”. Τα παιδιά πάλι που κρύφτηκαν προσπαθούν να βρουν ευκαιρία να πλησιάσουν τα παιδιά της πρώτης ομάδος που στέκονται όρθια στη σειρά και να τα καβαλικέψουν, να τα “μπήξ’νι καβάλα”".

Κ.Κερένυι “Η μυθολογία των Ελλήνων” (μετάφραση Δημήτρη Σταθόπουλου, εκδ. Εστίας, Αθήνα 1984). Πλούσιες αναφορές στις ερωτικές συναντήσεις θεών και ηρώων με όντα του ζωικού βασιλείου.

ΔΕΙΤΕ

Πατέρας αφέντης (Padre padrone) των Πάολο & Βιτόριο Ταβιάνι (1976). Η κλασική ανατομία των εσωτερικών σχέσεων μιας πατριαρχικής οικογένειας του ιταλικού νότου περιέχει και ορισμένες σαφείς αναφορές στην παραδοσιακή μεσογειακή κτηνοβασία.

Τα πάντα γύρω από το σέξ (Everything you always wanted to know about sex) του Γούντι Αλεν (1972). Ανεπανάληπτη κινηματογραφική σάτιρα της σεξολογίας, με επτά διαδοχικά σκετσάκια από τα οποία το ένα είναι αφιερωμένο στην κτηνοβασία. Στο ρόλο του (“αρμένιου”) κτηνοβάτη, ο δικός μας Τίτος Βανδής.

(Ελευθεροτυπία, 12/10/1997)

Πραγματικά έπαθα πολιτισμικό σοκ διαβάζοντας αυτό το άρθρο για τις άκρως πρωτόγονες πρακτικές των προγόνων μας. Εγώ το μόνο που ήξερα ως τώρα ήταν ο ομαδικός αυνανισμός που γινόταν παλιά στις παρέες των αγοριών με νικητή αυτόν που θα το πετούσε πιο μακριά, και το μέτρημα των πεών στις παρέες. Αξιόλογη η έρευνα πάντως. Αν δεν ήταν κι αυτοί από το εξωτερικό εμείς θα κάναμε άραγε τίποτα τέτοιο;

Εκδρομή στη λίμνη Κερκίνη

Ένα απ’αυτά που θα μου μείνει από την τελευταία χρονιά της σχολικής μου ζωής θα είναι ότι δεν αξιωθήκαμε να πάμε ούτε μία εκδρομή. Και δη φέτος, που είναι τρίτη λυκείου και τελευταία χρονιά, όμως ή δεν υπήρχαν τα χρήματα, ή δε μπορέσαμε να πάμε πουθενά, ούτε καν τριήμερη μές στην Ελλάδα, λόγω κακής οργάνωσης. Αρχικά λέγαμε να πηγαίναμε πενθήμερη Βουδαπέστη, με κόστος τα 300 ευρώ το άτομο, με αεροπορική αναχώρηση και οδική επιστροφή. Πολύ λίγα άτομα μαζεύτηκαν, ανάμεσά τους κι εγώ φυσικά, ωστόσο ο απαιτούμενος αριθμός δε συμπληρώθηκε. Δε μπορώ να καταλάβω το σκεπτικό όλων αυτών που δεν επέλεξαν να πάνε. Εξαιρώντας αυτούς των οποίων οι οικογένειες ίσως πράγματι δεν είχαν την απαιτούμενη οικονομική άνεση, ή είχαν άλλα προβλήματα ή δουλειές τις οποίες θά’πρεπε οπωσδήποτε να έκαναν, οι υπόλοιποι, ακόμα κι αν δεν είχαν τόσα χρήματα, δε θά’θελαν τελευταία τους σχολική χρονιά να πάνε μια αξιοπρεπή εκδρομή στο εξωτερικό, να γνωρίσουν μια νέα χώρα και να περάσουν καλά; Δεν ξέρω. Πάντως δεν ήταν η μόνη χρονιά που έγινε αυτό, τη χρονιά πριν έρθω πάλι δυστυχώς δε μαζεύτηκαν τ’απαιτούμενα άτομα για να πάνε στο εξωτερικό, όμως πάλι έκαναν την εκδρομή τους κάπου στην Ελλάδα.
Μέρος της ευθύνης επιρρίπτω και στο φετινό νέο διευθυντή, ο οποίος, προσκολλημένος στις τυπικότητες και θέλοντας νά’χει το κεφάλι του ήσυχο με τους μαθητές, διατηρούσε παθητική στάση μην προσπαθώντας για εκδρομή, και ίσως προέτρεψε και το δεκαπενταμελές να υιοθετήσει αρνητική στάση, γιατί η στάση του ήταν πλήρως αρνητική μετά από κάποιο διάστημα που φαινόταν ότι δε θα μαζεύονταν τα άτομα, με τη χαρακτηριστική φράση ενός: “Ε, παιδιά, τώ ρα τι θέλετε να πάμε στο εξωτερικό, τι να κάνουμε σε ξένη χώρα τώρα να γυρίζουμε συνέχεια, ας κάνουμε καμία εκδρομή στην Ελλάδα, έτσι κι αλιώς να περάσουμε καλά θέλουμε.” Εάν πραγματικά ενδιαφερόταν για την εκδρομή, θα μπορούσε να το κανονίσει ώστε να φαίνεται πως μας κάλεσε σχολείο άλλης χώρας και να πάμε, όπως γίνεται σε πολλά άλλα σχολεία. Όμως δεν ήθελε.

Κι έτσι λοιπόν δεν πήγαμε στη Βουδαπέστη. Έπειτα κανονίστηκε να γίνει μια τριήμερη στην Κωνσταντινούπολη, ή τουλάχιστον σε κάποιο μέρος της Ελλάδας. Πλέον ο διευθυντής δε δεχόταν εκδρομή που να περιείχε μετακίνηση με αεροπλάνο ή πλοίο, μάλλον για να μην ανακατεύεται με πολλές υπεύθυνες δηλώσεις και τις απαραίτητες τυπικές διαδικασίες, κι έτσι περιοριζόμασταν μόνο σε τόπους που θα μπορούσαμε να φτάσουμε διά ξηράς, άρα Κρήτη, άλλα νησιά του Αιγαίου και του Ιονίου ήταν έξω απ’τις δυνατές επιλογές μας. Από τη μία λοιπόν είχαμε την Κωνσταντινούπολη με 200 ευρώ, κι αργότερα βρέθηκε φθινότερο εισιτήριο με 180, κι από την άλλη είχαμε το Βόλο, τα Γιάννενα, τη Θράκη κι άλλα μέρη με 120 περίπου. Εγώ βεβαίως διάλεξα το εξωτερικό, όμως είχα και τα Γιάννενα στο μυαλό μου. Τελικά από Ελλάδα επιλέχθηκε από περισσότερους ο Βόλος και τα Γιάννενα, και τα υπόλοιπα διαγράφηκαν γρήγορα.

Και πάλι οι δημαγωγοί του δεκαπενταμελούς βάλθηκαν να πείσουν τους μαθητές ότι μία εκδρομή στην Κωνσταντινούπολη θα ήταν άχρηστη. “Ε, τώρα τι θέλετε να πάμε Κωνσταντινούπολη που δε θα περάσουμε τόσο καλά και θα είμαστε όλο μέσα, αντί να πάμε κάπου στην Ελλάδα και να πληρώσουμε λιγότερο;” Και φυσικά οι ήδη αμφιταλαντευόμενοι μαθητές επέλεξαν το δεύτερο.

Κατάλαβα με λύπηση ότι για τους περισσότερους το κριτήριο επιλογής τόπου για εκδρομή ήταν καθαρά ηδονικό, να περάσουν καλά, παρά να μάθουν ή να γνωρίσουν κάποιο άγνωστο και νέο μέρος, την ιστορία του και τα ιδιαίτερά του στοιχεία.

Τελικά επιλέχθηκαν τα Γιάννενα, με προθεσμία να μαζευτούν τα απαιτούμενα άτομα σ’ένα μήνα. Μαζεύτκε μόνο το 1/3, και φυσικά η εκδρομή για φέτος ακυρώθηκε. Δε μπορώ πραγματικά να καταλάβω το επίπεδο των ατόμων αυτών που προτίμησαν να μείνουν εδώ και να περάσουν καλά, παρά να πάνε μια εκδρομή κάπου, και ας πλήρωναν και λίγο παραπάνω, δε θά’κανε κακό.

Και με τους περιπάτους όμως, τις μικρές ημερήσιες εκδρομούλες συνήθως σε πάρκα ή σε καφετέριες, τα πράγματα δεν είναι καλύτερα. Λόγω του ότι το σχολείο μας έκανε κατάληψη για δέκα μέρες περίπου, ο διευθυντής σύμφωνα με την προβλεπόμενη μαζική τιμωρία μας έκοψε τους περιπάτους. Μετά από τρεις μέρες κατάληψης γίνεται να κοπεί κάποιος περίπατος για αναπλήρωση των χαμένων σχολικών ωρών. Με τον προηγούμενο διευθυντή, ακόμα κι αν η κατάληψη διαρκούσε πολύ, πάλι τα κατάφερνε ώστε να πάμε κάπου μια βόλτα και όχι μόνο για μία φορά. Εννοείται πως εγώ δε συμμετείχα στην κατάληψη. Εάν ήταν να συμμετέχω, θα συμμετείχα μόνο εφ’όσοντο θέμα ήταν πραγματικά σοβαρό ή έπληττε σοβαρά το συμφέρον μου. Δεν έχω τώρα την όρεξη να κάθομαι εκεί χωρίς να κάνω ουσιαστικά τίποτα, χωρίς Λίμπο και υπολογιστή, ώρες ατέλειωτες για κάπια δήθεν αιτήματα συγκεκριμένων ατόμων. Τελικά έναν περίπατο τον κάναμε στη Νέα Παραλία πριν ένα μήνα, με πολύ κακό καιρό και ισχυρότατο αέρα.

Η συγκεκριμένη εκδρομή που κάναμε την Τετάρτη τέσσερις του μηνός ήταν, ή θεωρούταν όπως θα δείξω παρακάτω, εκπαιδευτική εκδρομή στα πλαίσια της βιολογίας, με συμμετοχή μόνο της τρίτης τάξης.

Πρώτα όμως να παραθέσω κάποιες γενικές πληροφορίες για τη λίμνη. Η λίμνη Κερκίνη είναι μια καθαρά τεχνητή λίμνη σχηματισμένη από το φράγμα του Στρυμώνα. Πλησίον της βρίσκεται το όρος Κερκίνη ή Μπέλες, απ’όπου πήρε και τ’όνομά της. Εκεί βρίσκεται και το
Οχυρό Ρούπελ,
το οποίο είχα επισκεφθεί κάποιους μήνες πριν. Η λίμνη δημιουργήθηκε το 1932, ώστε να κατακρατηθούν τα νερά του ποταμού ο οποίος πλημμύριζε περιοδικά τις γύρω πεδιάδες και να υπάρχει ένας ταμιευτήρας νερού για άρδευση. Το 1982, επειδή η λίμνη συρρικνώθηκε με προσχώσεις, έγινε επέκταση του φράγματος. Αρχικά το σχέδιο ήταν να σκαφτεί όλο το χώμα απ’τη λίμνη, όμως ήταν τρομερά δύσκολο εγχείρημα κι εγκαταλείφθηκε. Η λίμνη έχει έκταση 54.250 έως 72.110 στρέμματα, ανάλογα με την εποχή. Το χειμώνα συρρικνώνεται, ενώ την άνοιξη, με την αύξηση των υδάτων του Στρυμώνα, γεμίζει.

Στην Κερκίνη έχει αναπτυχθεί ένα πλούσιο οικοσύστημα υγροτόπου με τεράστια βιοποικιλότητα. Εκεί κατοικούν περίπου 300 είδη πουλιών από τα περίπου 400 που ζουν σ’όλη την Ελλάδα, στην πλειονότητά τους μεταναστευτικά, όπως ο σπάνιος αργυροπελεκάνος, κορμοράνοι, εροδιοί κ.ά. Στην περιοχή επίσης μπορούν να βρεθούν κι αρπακτικά όπως ο θαλασσαετός με άνοιγμα φτερών τα 2,2 μέτρα και ο πετρίτης, που είναι το γρηγορότερο πουλί, με ταχύτητα επίθεσης τα 400 χιλιόμετρα την ώρα. Στη λίμνη ζουν 30 είδη ψαριών, 20 είδη ερπετών, και 10 είδη αμφιβίων. Η λίμνη φιλοξενεί πολλά νούφαρα και καλαμιές, τα οποία δυστυχώς συρρικνώθηκαν μετά την ανάπλασή της το ’82, ενώ γύρω της εκτείνονται πλούσια δάση με πολλά ζώα όπως ασβούς, αλεπούδες, λύκους, αγριόγατες, λαγούς κι άλλα. Η λίμνη προστατεύεται από τη συνθήκη Ραμσάρ και η ανάπτυξη γίνεται με κάποια όρια. Το κυνήγι απαγορεύεται, και μόνο το ψάρεμα επιτρέπεται. Κοντά στη λίμνη επίσης εκτρέφονται νεροβούβαλοι, που σήμερα αριθμούν περί τους 500. Σύμφωνα με την ξενάγηση που δεχθήκαμε, πριν το 1981 μπορεί και να υπήρχαν πάνω από 220000 ζώα, όμως η ΕυρωπαΪκή Ένωση επιδοτούσε βόδια για εκείνη την περιοχή και ο πληθυσμός αναγκάστηκε ν’αφήσει τα βουβάλια. Πρόσφατα αναδείχθηκε η αξία τους και άρχισαν να ξαναεκτρέφονται περισσότερο. Ως σπάνιο είδος, το κράτος επιδοτεί όσους τα εκτρέφουν. Υποτίθεται πως ήρθαν στην περιοχή από την περσική κατάληψη της Μακεδονίας.

Λόγω του ότι ο Στρυμώνας είναι διεθνής ποταμός που πηγάζει από τη Βουλγαρία, δεν είμαστε σίγουροι με τι ουσίες μπορούν να το μολύνουν οι Βούλγαροι, επειδή έχουν και χαλαρότερη νομοθεσία, γι’αυτό έχουν εγκατασταθείε διάφοροι μετρητές. Υπήρχε φόβος για ραδιενεργά απόβλητα απ’τους αντιδραστήρες τους, αλλ’ακόμα δεν έχει εντοπιστεί καμία ανησυχητική ποσότητα.

Εμείς το μόνο που κάναμε ήταν να πάμε λίγο σ’έναν απαράδεκτα επικίνδυνο δρόμο κοντά στη λίμνη, μετά να πάμε στο χωριό της Κερκίνης, όπου μας δώθηκε μια μικρή πληροφόρηση, μετά να περπατήσουμε ένα δρόμο κοντά 500 μέτρα για να φτάσουμε σ’ένα άθλιο μέρος κοντά στη λίμνη με λίγα παγκάκια, τουαλέτες και πολλές μύγες, και τέλος να ξαναγυρίσουμε και να πάμε σε ταβέρνα να φάμε. Φάγαμε σουτζουκάκια βουβαλιού. Κανονικά υπάρχουν καταστήματα απ’όπου μπορείς ν’αγοράσεις διάφορα προϊόντα από βουβάλι, όπως κρέας και γιαούρτι και γλυκά απ’το γάλα του κ.ά., αλλ’εκεί δεν πήγαμε ή δεν το βρήκαμε. Θα μπορούσαμε να ψάξουμε περισσότερο το χωριό αλλ’ο χρόνος ήταν λιγοστός.

Στην Κερκίνη πήγα άλλες δυο φορές, και ομολογώ ότι ήταν καλύτερα. Τη μία είχα πάει πολύ παλιά, το 2002 ή 2004, όπου έκανα βόλτα με βαρκούλα στη λίμνη μ’έναν ξεναγό που μας εξηγούσε αναλυτικά για το φυσικό περιβάλλον και τα πουλιά της περιοχής. Τη δεύτερη, που ήταν πρόπερσι, πήγα μια ωραία βόλτα με άλογο, και μετά πήρα προϊόντα βουβαλιού. Και τις δύο προηγούμενες φορές όμως ο χρόνος ήταν περισσότερος.

Η τωρινή εκδρομή καμία σχέση με βιολογία δεν είχε. Εγώ περίμενα να επισκεπτόμασταν κανένα μουσείο φυσικής ιστορίας με μακέτες, ταριχευμένα και λοιπά, ή να μετρούσαμε κάτι στη λίμνη, να καταγράφαμε οργανισμούς κ.ά. Αλλ’αυτό που κάναμε ήταν μια απλή σύντομη εκδρομή. Τι να πεις… Ή μήπως η βιολογία λειτούργησε ως κάλυμμα για να εγκριθεί η εκδρομή απ’το διευθυντή ευκολότερα;

Έχω να δώσω και κάποιες επιπλέον σελίδες για την Κερκίνη:
το αντίστοιχο άρθρο της βικιπαίδειας
και
Φορέας Διαχείρησης Λίμνης Κερκίνης.

Επίσημη πρόταση για ν’αγοράσει η Apple την Ελλάδα

Πηγή:
Defence Net

Αpple: “Nα αγοράσουμε την Ελλάδα με 97 δισ. δολ.; Δεν αξίζει τόσα”!
23-02-2012 10:20:41

Σύμφωνα με
το πρακτορείο Bloomberg,
στην σημερινή ετήσια συνέλευση των μετόχων της εταιρείας Apple, προτάθηκε επίσημα από πλευρά των μετόχων το τεράστιο αποθεματικό κεφάλαιο της εταιρείας που ανέρχεται στα 97 δισεκατομμμύρια ευρώ να διατεθούν για την … αγορά της Ελλάδας! Και όταν λέμε της Ελλάδας, εννοούμε ολόκληρης της Ελλάδας, ως χώρα με τους κατοίκους μαζί.

Η πρόταση ήταν πολύ συγκεκριμένη με αναλυτικά οικονομικά στοιχεία και οι μέτοχοι που την κατέθεσαν υποστήριξαν ότι «Με τα λεφτά που έθεσε η Γερμανία υπό τον έλεγχό της την Ελλάδα, δηλαδή με 30 δις. ευρώ, μπορούμε να προχωρήσουμε ένα βήμα παραπάνω και με τα 97 δις δολάρια (περίπου 70 δις. ευρώ) να αποκτήσουμε τον συνολικό έλεγχο της χώρας, ερχόμενοι σε μία συμφωνία με την ελληνική κυβέρνηση”.

Σύμφωνα με την εκτίμηση του ίδιου του Διευθύνοντα Συμβούλου της, Tim Cook, «Τα μετρητά διαθέσιμα, είναι κατά πολύ περισσότερα απ’ όσα χρειάζονται για να λειτουργήσει και να επεκταθεί η εταιρεία και σε λίγο καιρό θα είναι πολύ περισσότερα»!

Όταν τέθηκε στο θέμα στην ετήσια γενική συνέλευση της εταιρείας στην Ετήσια Γενική Συνέλευση της εταιρείας, στα κεντρικά γραφεία της στο Cupertino της Καλιφόρνια, ο διευθύνων σύμβουλος απάντησε ότι «Δεν είναι κακή η ιδέα, αλλά δεν την έχουμε εξετάσει. Δεν ξέρουμε κατά πόσο μπορεί να υλοποιηθεί. Ίσως είναι πολλά τα 97 δις. για να αγοραστεί η Ελλάδα”.

Εν τέλει όπως μεταδίδει το Bloomberg η πρόταση δεν εγκρίθηκε στην γενική συνέλευση.

Κρίμα! Αν πρότειναν σε κάθε νεοέλληνα ένα IPhone ή ένα IPad, δώρο, μπορεί και να δεχόμασταν σε ένα πιθανό δημοψήφισμα. Οι νεοέλληνες αποδεικνύουν καθημερινά ότι είναι απόλυτα αλλοτριωμένοι και φοβισμένοι.
Το μόνο βέβαιο είναι ότι θα έχουμε καλύτερη διαχείριση από τους απίθανους «οικονομολόγους» και «συνταγματολόγους-οικονομολόγους» που μας κυβερνούν…

Tμήμα ειδήσεων defencenet.gr

Η δικαίωση κάθε συνωμοσιολόγου. Οι Εβραίοι/σιονιστές/μασόνοι θέλουν να μας αγοράσουν, άρα το μέλλον μας θα εξαρτάται απ’αυτούς. Δεν πιστεύω ότι αυτό μπορεί να γίνει στην πραγματικότητα. Εάν γινόταν, θά’μασταν το πρώτο κράτος-εταιρεία στην ιστορία, και ίσως η έναρξη κι άλλων τε΄τοιων αγορών. Τι θα γινόταν μετά; Θα δουλεύαμε για την Apple; Θα μπορούσε η εταιρεια να μας διαχειριστεί όπως θέλει, σαν σε καθεστώς δικτατορίας; Γιατί ο συγγραφέας ελπίζει ότι θα τύχουμε καλύτερης διαχείρησης από την εξουσία; Δε μπορώ να το καταλάβω. Τι θα μπορούσαμε να κερδίσουμε απ’αυτήν την αλλαγή;

100 παροιμίες

Από:
εδώ.

Δεν είναι φυσικά εξαντλητικός κατάλογος όλων.

1. θρέφε φίδι το χειμώνα να σε φάει το καλοκαίρι .

2. αν δεν πάθεις δεν θα μάθεις .

3. τι είναι ο κόκορας , τι το ζουμί του .

4. κάλλιο γαϊδουρόδενε , παρά γαϊδουρογύρευε .

5. όποιος νύχτα περπατεί , λάσπες και σκατά πατεί .

6. κάνανε οι μύγες κώλο κι έχεσαν τον κόσμο όλο .( σύγχρονο )

7. από ρόδο βγαίνει αγκάθι κι απ αγκάθι βγαίνει ρόδο .

8. σπεύδε βραδέως ( αρχαίο ) .

9. όπου γάμος και χαρά , η Βασίλω πρώτη .

10. η αρχή είναι το ήμισυ του παντός ( αρχαίο ) .

11. κάθε αρχή και δύσκολη .

12. ο πνιγμένος απ τα μαλλιά του πιάνεται .

13. δώσε θάρρος στο χωριάτη να σ ανέβει στο κρεβάτι .

14. άλλαξε ο μανωλιός κι έβαλε τα ρούχα αλλιώς .

15. ο λύκος κι αν εγέρασε κι άσπρισε το μαλλί του , μηδέ τη γνώση άλλαξε μηδέ την κεφαλή του .

16. από μικρό κι από τρελό μαθαίνεις την αλήθεια .

17. τι έχεις Γιάννη , τι είχα πάντα .

18. εκεί που είσαι ήμουνα κι εκεί που είμαι θάσαι .

19. θα γυρίσει ο τροχός , θα γ—σει κι ο φτωχός . ( σύγχρονο )

20. η γλώσσα κόκαλα δεν έχει και κόκαλα τσακίζει .

21. στερνή μου γνώση να σ’είχα πρώτα

22. κάλλιο αργά παρά ποτέ .

23. μη κοιτάς το δάχτυλο που δείχνει το φεγγάρι .

24. όσα ξέρει ο νοικοκύρης , δε τα ξέρει μουσαφίρης .

25. η φτήνεια φέρνει τον παρά .

26. χίλιες φορές στη βρύση το σταμνί , μα μία για να σπάσει .

27. κάλλιο πέντε και στο χέρι , παρά δέκα και καρτέρει .

28. η τιμή , τιμή δεν έχει και χαρά στόν που την έχει .

29. όπου ακούς πολλά σταφύλια , παίρνε μικρό καλάθι .

30. μεγάλη μπουκιά φάε , μεγάλο λόγο μην πείς .

31. ανεμομαζώματα , ανεμοσκορπίσματα .

32. δουλειά δεν είχε ο διάβολος , γα—σε τα παιδιά του .

33. όποιος σπέρνει θύελες , θερίζει καταιγίδες .

34. λέγε , λέγε το κοπέλι , κάνει την κυρά και θέλει .

35. η παπάς παπάς , ή ζευγάς ζευγάς .

36. τα ράσα κάνουν τον παπά .

37. κάνε Γιάννη τη δουλειά σου , κι ύστερα είμαι πάλι θειά σου .

38. δάσκαλε που δίδασκες και λόγο δεν εκράτεις .

39. σοφόν το σαφές ( αρχαίο ) .

40. γηράσκω αεί διδασκόμενος ( αρχαίο )

41. είδε ο τρελός τον μεθυσμένο και φοβήθηκε .

42. και ο άγιος φοβέρα θέλει .

43. ψηλό μ—ί καμαρωτό γ—σι .( σύγχρονο )

44. ντούρος νάναι κι ότι νάναι . (σύγχρονο )

45. τα σάβανα δεν έχουν τσέπες .

46. όσα δε φτάνει η αλεπού τα κάνει κρεμαστάρια .

47. όσα δε φτάνει η αλεπού , πηδάει και τα πιάνει . ( σύγχρονη εκδοχή των αναρχικών )

48. όχι στα ναρκωτικά . δεν φτάνουν για όλους . ( σύνθημα στα Πατήσια )

49. στο σπίτι του κρεμασμένου δε μιλάνε για σχοινί .

50. όποιου του μέλλει να πνιγεί , ποτέ του δεν πεθαίνει .

51. το πεπρωμένο φυγείν αδύνατον . ( αρχαίο )

52. το πεπρωμένο φαγείν αδύνατον . ( Βασιλειάδου )

53. είπε ο γάϊδαρος τον πετεινό κεφάλα .

54. πές μου τους φίλους σου , να σου πω ποιος είσαι .

55. το πολύ το κυριελέησον το βαριέται κι ο Θεός .

56. σύν Αθηνά και χείρα κίνει .

57. πέτρα που κυλάει δεν πιάνει χόρτο .

58. φασούλι το φασούλι , γεμίζει το σακούλι .

59. καποιανού του χαρίζανε γάϊδαρο κι αυτός τον κοίταγε στα δόντια .

60. όλοι οι καλοί χωράνε .

61. τον καλό , τον λένε και μα-κα . ( σύγχρονη )

62. κάνε το καλό και ρίξτο στο γυαλό .

63. το έξυπνο πουλί , από τη μύτη πιάνεται .

64. το καλό το παληκάρι ξέρει κι άλλο μονοπάτι .

65. το καλό το μονοπάτι ξέρει κι άλλο παληκάρι . ( σύγχρονο αναρχικό )

66. των φρονίμων τα παιδιά , πρίν πεινάσουν μαγειρεύουν .

67. ήτανε στραβό το κλίμα , τόφαγε κι ο γάϊδαρος .

68. ή μικρός μικρός παντρέψου ή μικρός καλογερέψου .

69. η περιέργεια σκότωσε τη γάτα .

70. όταν δεν πάει το βουνό στον Μωάμεθ , πάει ο Μωάμεθ στο βουνό .

71. ο ύπνος θρέφει το παιδί κι ο ήλιος το μοσχάρι , κι ο γέροντας θέλει κρασί να γίνει παληκάρι .

72. τώρα που η θάλασσα έγινε γιαούρτι , εμείς δεν έχουμε κουτάλια .

73. νάτανε η ζήλεια ψώρα και θα γέμιζε όλη η χώρα .

74. το χρήμα πολλοί εμίσησαν , την δόξα ουδείς . ( αρχαίο )

75. την μα—ία πολλοί αγάπησαν , τον μα-κα κανείς . ( σύγχρονο )

76. η δουλειά δεν είναι ντροπή .

77. η δουλειά δεν είναι ντροπή , είναι μα—ία . ( αναρχικό )

78. η πολλή δουλειά τρώει τον αφέντη .

79. η καλή νοικοκυρά είναι δούλα και κυρά .

80. τον αράπη κι αν τον πλένεις , το σαπούνι σου χαλάς .

81. άγιος που δεν θαυματουργεί , μήτε δοξολογιέται .

82. δε με θλίβει που πεθαίνω , μα που όσο ζώ μαθαίνω .

83. όποιος αγοράζει περιττά πουλεί τα αναγκαία .

84. το αίμα νερό δε γίνεται κι αν γίνεται δεν πίνεται .

85. μήτε στ’αντρόγυνο χολή , μήτε στ’αδέρφια μάχη .

86. καθαρός ουρανός , αστραπές δε φοβάται .

87. δεν υπάρχει καπνός χωρίς φωτιά .

88. φωνάζει ο κλέφτης να φοβηθεί ο νοικοκύρης .

89. όποιος σκάβει το λάκκο του αλλουνού πέφτει ο ίδιος μέσα .

90. γάτα που κοιμάται , ποντικό δεν πιάνει .

91. το πρωινό πουλί πιάνει το σκουλίκι .

92. ακριβός στα πίτουρα και φτηνός στ’αλεύρι .

93. πίσω έχει η αχλάδα την ουρά .

94. ήρθα εδώ να ξανασάνω κι εύρηκα μαλλί να ξάνω .

95. άλλος έχει το όνομα κι άλλος εχει τη χάρη .

96. άλλος πάει και κλαδεύει , κι άλλος πίνει μεθάει .

97. άλλος γα-ει κι άλλος πληρώνει . ( σύγχρονο )

98. κάλλιο να σου βγεί το μάτι παρά το όνομα .

99. στους τυφλούς βασιλεύει ο μονόφθαλμος .

100. αλλού το όνειρο κι αλλού το θαύμα .

Μερομήνια: η αρχαία τέχνη της πρόβλεψης του καιρού

Πηγή:
meteo-news.gr

Τα Μερομήνια!

Αρχαία Μαντική πρόβλεψη του καιρού.Είναι κατάλοιπο παλαιών αστρολογικών αντιλήψεων.Πίστευαν ότι μπορούσαν να μαντέψουν τον καιρό που θα έχει κάθε μήνας αν εξέταζαν τις πρώτες τρεις ή εξη ή δώδεκα μέρες των μηνών Ιουλίου ή Αυγούστου ή Ιανουαρίου.Τα Μερομήνια (Μήνας+ημέρα) είναι γνωστά και ως Μηναλλάγια (Μήνας+αλλαγή).Σε άλλες περιοχές της χώρας μας είναι γνωστά ως: Μεραμήνια, Μηνολόγια, Καταμήνια, Νερομήνια, Κεφαλομήνια, Καταμηνάτα,Αλλαξομήνια, Δρίμες, Δρίματα.

Έτσι λέγονται ορισμένες μέρες Ιουλίου ή Αυγούστου ή Ιανουαρίου. Τις ημέρες αυτές παρατηρούν εμπειρικά τον καιρό οι λαϊκοί μετεωρολόγοι.

Σπουδή των Μερομήνιων ( παλαιά γκραβούρα )

Βάσει των παρατηρήσεων που κάνουν αποφαίνονται ότι:

Οποιο καιρό θα κάνει τη πρώτη μέρα της παρατήρησης τον ίδιο καιρό θα κάνει το πρώτο μήνα του χρόνου. Ο υπολογισμός των μηνών για τις καιρικές προβλέψεις αρχίζει από τον Αύγουστο. Στην Ηλεία (Πελοπόννησος) ο καιρός της πρώτης Αυγούστου αντιστοιχεί για τον καιρό που θα κάνει το μήνα Αυγουστο. Η δεύτερη μέρα του Αυγούστου αντιστοιχεί για το Σεπτέμβριο και ούτω καθεξής. Στη Λέσβο αρχίζουν τις παρατηρήσεις και προβλέψεις του καιρού από τις 26 Ιουλίου ως τις 6 Αυγούστου.Στα Κύθηρα αρχίζουν από τις 20 Ιουλίου γιορτή του Προφήτη Ηλία.

Ο Προφήτης Ηλίας ήταν εξαιρετικά δραστήριος και δυναμικός. Έζησε το 1000 πΧ. Το εβραϊκό του όνομα ήταν Ελιγιαχού= Ο Θεός μου είναι ο Ιεχωβά. Ο Ηλίας με τη προσευχή του κατέβασε τρεις φορές φωτιά από τον ουρανό. Με τη γλώσσα του εμπόδισε τη βροχή και δεν έβρεξε επί τριάμισι χρόνια. Ανάστησε το γιο της χήρας στα Σερεπτά. Είδε το Θεό στο όρος Χωρήβ. Εσχισε τον Ιορδάνη με τη μηλωτή του.Ανελήφθη στον ουρανό πάνω σε πύρινη άμαξα. Στη Μεταμόρφωση του Ιησού στο όρος Θαβώρ στάθηκε δίπλα του με τον Μωυσή. Στον Πόντο μετρούν τις πρώτες ημέρες του Γενάρη. Οι παρατηρήσεις του καιρού της 1ης Γενάρη αφορούν τη πρόβλεψη του Γενάρη και ούτω καθεξής. Σε άλλα μέρη της χώρας αρχίζει σε άλλες ημερομηνίες Σε πολλούς λαούς υπάρχει η πίστη ότι οι μέρες αυτές είναι αποφράδες όπως οι δρίμες. Κατά συνέπεια τις ημέρες των Μερομήνιων απαγορεύονται οι εργασίες. Πίστευαν ότι αν τις ημέρες εκείνες ο ξυλουργός έκοβε ξύλα, η ξυλεία θα σάπιζε. Αν οι νοικοκυρές έπλυναν τα ρούχα τότε αυτά θα φθειρόταν πολύ γρήγορα. Πρόσεχαν πολύ τη κάθε εκδήλωση τους. Δεν έκαναν γάμους και προξενιά τις ημέρες των Μερομήνιων διότι πίστευαν ότι οι γάμοι θα διαλυόταν και τα προξενιά θα χαλούσαν. Τα Μερομήνια βασίζονται σε παμπάλαιες αντιλήψεις των αρχαίων που πίστευαν ότι τα ουράνια σώματα επηρεάζουν την ατμόσφαιρα της γης. Ειδικά εκείνοι που μετρούσαν τα Μερομήνια από τις 20 Ιουλίου πίστευαν ότι τότε γίνεται η εμφάνιση του Αστερισμού του Κυνός.

Η ουράνια σφαίρα. Με το βέλος σημειώνεται ο αστερισμός του Κυνός Ο Αστερισμός αυτός ήταν προσφιλής στους Αστρολόγους και στους Μάγους για μαντικές παρατηρήσεις. Ταυτίζεται η αρχή των Μερομήνιων με τη γιορτή του Προφήτη Ηλία διότι πίστευαν ότι ο Προφήτης Ηλίας ήταν κύριος της βροχής και των μετεωρολογικών φαινομένων. Σε άλλα μέρη της χώρας μετρούν τις πρώτες 6 ημέρες με αφετηρία την 20η Ιουλίου. Πιστεύουν ότι ο καιρός της 20ης Ιουλίου (από το πρωί ως το μεσημέρι) αφορά το μήνα Ιούλιο.Από το μεσημέρι ως το βράδυ αφορά το μήνα Αύγουστο. Και ούτω καθεξής. Από απλή περιέργεια και μόνο, χωρίς να πιστεύω σε αστρολόγους και μάντεις κράτησα στο ημερολόγιο μου κάποιες σημειώσεις σχετικά με τον καιρό τις επίμαχες ημέρες. Συγκεκριμένα άρχισα τη καταγραφή του καιρού την 20η Ιουλίου που υποτίθεται ότι ότι καιρό θα έκανε εκείνη την ημέρα,θα έκανε και όλο το μήνα Ιούλιο. Η 20η Ιουλίου ήταν στο Σκαλοχώρι ήταν ημέρα καλοκαιριάτικια ζεστή χωρίς τίποτα το απρόοπτο. Πράγματι και ο μήνας Ιούλιος κύλησε ομαλά. Την 21η Ιουλίου ο καιρός στην αρχή συνέχισε να είναι καλός.Αργότερα σηκώθηκε αγέρας που όλο και δυνάμωνε. Σας θυμίζω ότι σύμφωνα με τις «μαντικές» προβλέψεις των Μερομήνιων η 21η Ιουλίου αντιστοιχεί στο καιρό του Αυγούστου. Εδώ διαπίστωσα ότι η πρόβλεψη ήταν εν μέρει επιτυχής καθόσον ο Αυγουστος κύλησε άστατος. Την 22α Ιουλίου σημείωσα τον καιρό της ημέρας.Ο καιρός ήταν αίθριος με δυνατούς αγέρηδες. Η ημέρα αυτή αντιστοιχούσε στη πρόβλεψη καιρού του μηνός Σεπτέμβρη.Ηρθε ο μήνας Σεπτέμβρης. Κύλησε άστατος . Οι πρώτες μέρες του ήταν ζεστές καλοκαιρινές. Μετά οι επόμενες μέρες κύλησαν με αγέρηδες και πτώση της θερμοκρασίας.

Κρύωσε για λίγο ο καιρός. Έφερε πολλές συννεφιές, ομίχλες και δυνατές βροχές από τις 8 έως τις 15 Σεπτέμβρη. Μετά έστρωσε και πάλι. Η 23η Ιουλίου ήταν ημέρα ζεστή,καλοκαιρινή με αγέρα. Η ημέρα αυτή αντιστοιχεί στο μήνα Οκτώβριο, Ο μήνας αυτός κύλησε άστατος με βροχές,αγέρηδες,αλλά και με καλοκαιρία. Η 24η Ιουλίου ήταν μέρα καλοκαιρινή ζεστή. Αντιστοιχεί στο μήνα Νοέμβριο. Και ο Νοέμβριος κύλησε με πολλές μέρες καλοκαιρίας αλλά και με καιρό βροχερό.Φθάσαμε αισίως στο μήνα πρώτο μήνα του Χειμώνα το Δεκέμβριο. Ο καιρός μέχρι τώρα ήταν πολύ καλός. Ηπιος.Χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα. Το πώς θα κυλήσουν οι επόμενες μέρες ο Θεός ξέρει. Πάντως η μαντική πρόβλεψη των Μερομήνιων εμένα προσωπικά δεν με έπεισε. Συγκρίνετε και εσείς τις δικές σας προβλέψεις και μετά τα ξανάλεμε. Ως τότε μπορεί να παρακολουθούμε τα Δελτία Πρόγνωσης Καιρού της ΕΜΥ, αλλά για καλό και για κακό ας συμβουλευόμαστε και τα σημάδια της Φύσης.

Ευχαριστούμε τον κο Αντώνη Τενέδιο από το Σκαλοχώρι

Εκδρομή στο Ρούπελ

Σήμερα ήμουν σε μια εκδρομή οργανωμένη από τον Πανελλήνιο Σύνδεσμο Τυφλών στο γνωστό οχυρό του Ρούπελ. Χάρη στο Σύνδεσμο έχω επισκεφθεί πολλά μέρη της Ελλάδας ιδιαίτερης σημασίας. Από παρέα είχα άλλους 4 συμμαθητές, ενώ όλη η ομάδα ήταν περίπου 40 άτομα. Στο Ρούπελ είχα ξαναπάει ακόμα άλλες δύο φορές, αλλά τώρα πήγα και για την παρέα επίσης.

Η εκδρομή στην περιοχή ήταν αρχικά κανονισμένο να είναι διήμερη και θα περιελάμβανε κι άλλα μέρη, αλλ’επειδή κόστιζε αρκετά και δε μαζεύτηκε κόσμος έγινε ημερήσια. Το πρόγραμμά μας είχε ως εξής: επίσκεψη στο Ρούπελ, μετά στα Λουτρά (όσοι ήθελαν έμπαιναν μέσα, εμείς και πολλοί άλλοι μείναμε για καφέ), μετά για φαγητό, και τέλος στο μεγάλο εμπορικό κέντρο στα ελληνοβουλγαρικά σύνορα.

Θα πω λίγα λόγια συνοπτικά για το οχυρό του Ρούπελ, το μέρος για το οποίο άλλωστε πήγαμε κυρίως.
Το οχυρό λοιπόν αυτό αποτελεί μέρος της “Γραμμής Μεταξά”, μιας γραμμής οχυρών κατά μήκος των ελληνοβουλγαρικών συνόρων. Η κατασκευή του ξεκίνησε το 1935, αλλά δεν πρόλαβε να ολοκληρωθεί πλήρως έως την έναρξη του 2ου Παγκοσμίου Πολέμου. Η λέξη “Ρούπελ” προέρχεται από το βυζαντινό “ρουπέλιον” ή “ρωπέλιον”, ένα δάσος δηλαδή ευλύγιστων δέντρων όπως πουρνάνια, όπως μας είπαν.
Το οχυρό είναι χτισμένο στο όρος Τσιγκέλι, κι έλεγχε την Στενωπό Ρούπελ μαζί με το γειτονικό οχυρό “Παλιουριώνες” μεταξύ του όρους Τσιγκέλι, που είναι στα νοτιοδυτικά του όρους Όρβηλος και Σουλτανίτσα, το ανατολικό μέρος της οροσειράς Κερκύνη ή Μπέλες. Η στενωπός έχει κατεύθυνση βορρά-νότου στενεύοντας στα νότια, μέσ’από την οποία περνά ο ποταμός Στρυμώνας.
Το οχυρό αποτελούταν από συγκροτήματα και μεμονωμένες κατασκευές με συνολική έκταση 250 μ., ενώ το υπόγειο μέρος των αποθκών, των καταφυγίων και των λοιπών χώρων είχαν ανάπτυγμα 1849 μ., με συνολικό μήκος στωών 6 χλμ. Υπάρχουν τρεις όροφοι: ένας σχεδόν εισόγιεος και δύο υπόγειοι. Επισκέψιμα είναι μόνο η εξωτερική περιοχή και 500 μέτρα του πρώτου ορόφου, τα υπόλοιπα είναι στρατιωτικό μυστικό, όπως άλλωστε κι όλη η Γραμμή Μεταξά, και η διείσδυση απαγορεύεται. Γι’αυτο το λόγο επίσης απαγορεύεται η φωτογράφιση, προφανώς σύμφωνα με το νόμο περί κατασκοπίας. Οι ξεναγοί είναι στρατιώτες.
Το οχυρό έπαιξε σπουδαίο ρόλο στην αντίσταση κατά των Γερμανών κατά το 2ο Παγκόσμιο Πόλεμο. Την περίοδο που αναμενόταν γερμανική επίθεση, ήταν επανδρωμένο με 1000 περίπου άνδρες υπό 27 αξιωματικών. Η επίθεση έγινε στις 6 Απριλίου του 1941 στις 5-15 το πρωί από γερμανικές και βουλγαρικές δυνάμεις 2000 αβδρών με 120 πυροβολικά, αλλά και αεροπορία την οποία εμείς δεν είχαμε, από την απέναντι βουλγαρική Πεδιάδα της Μαρινούπολης. Η επίθεση ξεκίνησε με σφοδρότατο πυροβολικό και συνεχείς αεροπορικούς βομβαρδισμούς. Εντούτοις η καλά προστατευμένη θέση του οχυρού δυσχέρεινε σημαντικά την επιχείρηση του εχθρού. Ταυτόχρονα στάλθηκαν και τμήματα πεζικού για να χτυπήσουν γειτονικά οχυρά, ενώ κάποια τμήματα πάνω σε λαστιχιένιες λέμβους κατέπλεαν το Στρυμώνα. Η δράση τους ωστόσο είχε προβλεφθεί, και οι προσπάθειες αυτές ανακόπηκαν αμέσως, ενώ οι βάρκες εμποδίστηκαν με υποβρύχιο συρματόπλεγμα το ποίο τις ανέτρεψε πνίγοντας τους στρατιώτες. Γενικά οι επιθέσεις συνεχίζονταν έως τη νύχτα της 7ης Απριλίου χωρίς νά’χουν κάποιο αποτέλεσμα, παρόλες τις προσπάθειες του εχθρού. Από το απόγευμα της 7ης Απριλίου όμως το Ρούπελ άρχιζε να προσβάλλεται από τα πυρά της αεροπορίας, χωρίς όμως σημαντικές βλάβες. Η επιθέσεις συνεχίστηκαν έως τις 3 το απόγευμα της 9ης του μήνα. Λίγο αργότερα Γερμανοί κύρηκες πλησίασαν στα οχυρά αναγγέλοντας τη συνθήκη που υπογράφηκε από τη Στρατιά της Κεντρικής Μακεδονίας ζητώντας την παράδοση του οχηρού. Την πρόταση απέρριψε αμέσως ο διοικητής του οχηρού ταγματάρχης Γεώργιος Δουράτσος δίνοντας την ηρωική απάντηση “Τα οχηρά δεν παραδίδονται, καταλαμβάνονται.” Τελικά η παράδοση έγινε τη 10η Απριλίου, οπότε ο διοικητής έλαβε διαταγή κατάπαυσης πυρός. Τα γερμανικά στρατεύματα κατέβηκαν τελικά από τα σύνορα με την τότε Γιουγκοσλαβία.
Ο Γερμανός συνταγματάρχης που κατέλαβε το Ρούπελ έδωσε συγχαρητήρια στοον πρώην διοικητή του και οι στρατιώτες δε φονεύθηκαν, σε αντίθεση με την τύχη πολλών σε γειτονικά οχυρά. Έπειτά οι εχθροί κατέστρεψαν τα εναπομείναντα οπλικά συστήματα, γι’αυτό και όλα τα πυροβόλα είναι πλέον κατεστραμμένα, όχι όλα λόγω της μάχης. Οι απώλειες των ελλήνων ανέρχονται στους 40 νεκρούς και 150 τραυματίες, ενώ αυτές των εχθρών ήταν πολλαπλάσιες. Στην είσοδο της περιοχής του οχυρού υπάρχουν τιμητικές στήλες προς τιμήν των πεσόντων.

Το μέρος αυτό είχε και παλαιότερη ιστορία. Ήδη από τους βυζαντινούς χρόνους αποτελούσε στρατηγική σημασίας τόπος όπου δόθηκαν πολλές αποφασιστικές μάχες εναντίον των Βουλγάρων. Αργότερα χρησιμοποιήθηκε και κατά τους Βαλκανικούς Πολέμους. Πριν τον 1ο Παγκόσμιο Πόλεμο στη θέση αυτήν είχε χτιστεί ένα οχυρό, το οποίο όμως παραδόθηκε με διαταγή του υπουργείου στρατιωτικών πριν καν την έναρξη του πολέμου!

Πηγαίνοντας εκεί ένιωσα θαυμασμό για το πώς πόρεσε να χτιστεί αυτό το πολύπλοκο δαιδαλώδες σύστημα και μάλιστα υπογείως με τόση ακρίβεια και μυστικότητα, και ακόμα περισσότερο για την σθεναρή άμυνα που επέδειξαν οι Έλληνες παρόλη την αριθμητική και τεχνολογική υπεροχή του εχθρού. Η τοποθεσία είναι μία ώρα και λίγο από τη Θεσσαλονίκη και προτείνω όσοι σχεδιάζεται να πάτε κάποια εκδρομή προς τα εκεί, να πάτε να το επισκεφθείται, αξίζει τον κόπο.

Κάποιες επιπλέον σελίδες για το οχυρό αλλά και πηγές, αφού ήταν αδύνατο να θυμάμαι ακριβώς ό,τι μας είπαν εκεί:
επίσημη ιστοσελίδα του Ρούπελ
άρθρο της βικιπαίδειας
τουριστικός οδηγός Σερρών – Ρούπελ

Εκδρομή στο Βόλο

Σήμερα ήμουν ημερήσια εκδρομή στο Βόλο οργανωμένη από τον Πανελλήνιο |Σύνδεσμο Τυφλών. Ήμασταν στο λεωφορείο 35 άτομα, από συμμαθητές μου άλλοι 3 κι από περισσότερο γνωστούς 5.
Συνοπτικά ξεκινήσαμε το πρωί κι αφού φτάσαμε στο Βόλο πήγαμε για καφέ. Μετά πήγαμε στο μουσείο πλινθοκεραμοποιίας, πρώην εργοστάσιο το οποίο λειτούργησε από το 1918 έως το 1975, όπου μας έδειξαν πώς επεξεργάζονταν τον πηλό για να κατασκευάσουν τούβλα και κεραμίδια με τις ράγες και τα βαγονάκια μεταφοράς τους, το φούρνο, τα ξηραντήρια, τις ατμομηχανές που παρείχαν ρεύμα και θερμότητα για τα ξηραντήρια, και λοιπές δομές. Μετά όσοι ήθελαν μπορούσαν να κάνουν κατασκευές με πηλό. Άσχετο με το θέμα του μουσείου ήταν η έκθεση του τάφου της Μύρτιδος που φιλοξενούταν εκεί. Η Μύρτις ήταν ένα κοριτσάκι της Αρχαίας Αθήνας που πέθανε 11 χρονών από το Λοιμό του Πελοποννησιακού Πολέμου και τάφηκε σ’έναν ομαδικό τάφο μαζί με περίπου 50 άλλα πτώματα. Ο λόγος που η περίπτωση είναι γνωστή είναι γιατί από τον πολφό του δοντιού του συγκεκριμένου σκελετού οι επιστήμονες κατάφεραν να βρουν στοιχεία του βακτηρίου που προκάλεσε το Λοιμό, της σαλμονέλας του τύφου. Εκεί υπήρχε μακέτα του τάφου, διάφορα αρχαιολογικά εργαλεία και λοιπά στοιχεία έρευνας και η διαδικασία σύγχρονης ανάπλασης του προσώπου του κοριτσιού.
Ύστερα από την ξενάγηση περάσαμε από το κέντρο του σωματίου των τυφλών και αμβλυώπων του Βόλου, καθώς κι από το γυμναστήριο της ομάδας τους, των Πειρατών. Έχω να σημειώσω ότι σε σχέση μ’αυτό του Πυρσού της Θεσσαλονίκης, όπου πηγαίνω κι εγώ καθημερινά για εκγύμναση, αλλού είναι καλύτερο κι αλλού χειρότερο. Στο χώρο, στο δάπεδο και στην άνεση υπερτερεί, αλλά αυτό του Πυρσού έχει καλύτερα αποδυτήρια, σάουνα, και μεγαλύτερο αριθμό διαδρόμων τρεξίματος και καλών οργάνων.
Αμέσως μετά πήγαμε για φαγητό και το απόγευμα επιστρέψαμε.
Επειδή ήμουν με φίλους μου κι επειδή γνώρισα εκεί ένα άλλο παιδί που έχει συμμετάσχει σε κατασκηνώσεις και δραστηριότητες όπου έτυχε να μην είμαι, ο χρόνος πέρασε γρήγορα και καλά. Αλλιώς μπορεί να μη μου ήταν και πολύ ενδιαφέρουσα.
Στο Βόλο έχω πάει πολλές άλλες φορές, διότι εκεί μένει ο θείος μου με τα δύο μικρά παιδάκια του. Επίσης πρόπερσι τον Αύγουστο είχα πάει με την οικογένειά μου για εκδρομή κυρίως σε μερικά χωριά του Πηλείου.

Βόλτα στους Αγίους Αναργύρους

Όπως έχω πει και σε προηγούμενες αναρτήσεις, αυτό το διάστημα είμαι στο χωριό μου, στους Πύργους της Κοζάνης. Εδώ έχουν επίσης έρθει και δύο μικρά μου ξαδερφάκια από το Βόλο, η Ευγενούλα 4 κι ο Γιωργάκης 3 χρονών. Σήμερα πήγαμε λοιπόν με τα παιδάκια στους Αγίους Αναργύρους, μια θέση στο όρος Βέρμιο όπου βρίσκεται η ομώνυμη εκκλησία, κι εκεί ψήσαμε και φάγαμε. Είναι γενικά τόπος συγκέντρωσης, και πολλές οικογένειες πηγαίνουν εκεί για να ψήσουν. Στη γιορτή των Αγ. αναργύρων γίνεται πανηγύρι. Το μέρος δεν έχει αξιόλογη ιστορία. Βρίσκεται κοντά στο χωριό Μεσόβουνο, ένα χωριό ψηλότερα στις πλαγιές του Βερμίου 350 περίπου κατοίκων, που απέκτησε υπόσταση μετά την άφιξη των προσφύγων το 1922. Το χωριό δέχτηκε τη σκληρότητα της επίθεσης καταστολής της Αντίστασης από τους Γερμανούς
όπως και οι Πύργοι
και γειτονικές περιοχές το 1944. Εκατοντάδες άμαχοι φονεύθηκαν.

Η ιστορία των Αγίων Αναργύρων έχει ως εξής: κατά τη ΡωμαΪκή περίοδο ζούσαν δύο γιατροί, ο Κοσμάς και ο Δαμιανός, οι οποίοι θεράπευαν τους ασθενείς χωρίς αμοιβή, εξού και Ανάργυροι, με μόνο αντάλλαγμα την πίστη στο Χριστό. Κάποτε κάποιος προδότης τους συκοφάντησε λέγοντας στον αυτοκράτορα Καρίνο ότι χρησιμοποιούν μαγεία για τις θεραπείες τους. Μεταφέρθηκαν στον αυτοκράτορα για ανάκριση. Την ώρα που ο αυτοκράτορας τους ανέκρινε, το πρόσωπό του μετατοπίστηκε προς τη ράχη του και οι δύο γιατροί το θεράπευσαν με την προσευχή τους. Έτσι ο ίδιος ο αυτοκράτορας και όλοι οι παρεβρισκόμενοι πίστεψαν αμέσως στο Χριστό. Μετά από χρόνια, όταν ο δάσκαλός τους τους φθονούσε για την επιτυχία τους, τους κάλεσε σ’ένα βουνό δήθεν για να μαζέψουν βότανα, όπου τους λιθοβόλησε μέχρι θανάτου. Από τότε η εκκλησία τους τιμά κάθε χρόνο στις 1 Ιουλίου και 1 Νοεμβρίου.

Παρακάτω οι φωτογραφίες:

Η πλάκα των πεσόντων του Μεσόβουνου από τους Γερμανούς, κοντά στην περιοχή.

Ο πανύψηλος σταυρός ορόσημο της περιοχής.

Ο ναός των Αγίων Αναργύρων απ’έξω. Εδώ κάθε χρόνο 1 Ιουλίου στη γιορτή τους γίνεται λειτουργία.

Ο προθάλαμος.

Το εσωτερικό του ναού.

το εσωτερικό

Η εικόνα των δύο Αναργύρων: Κοσμά και Δαμιανού.

Η πηγή του αγιάσματος της περιοχής. Στην πραγματικότητα πρόκειται για μία από τις πηγές του ρυακιού που συνεχίζοντας παρακάτω περνά απ’τους Πύργους. Το νερό είναι πόσιμο.

Μικρό εκκλησάκι δίπλα στην πηγη του αγιάσματος. Έχει μια μικρή καμπανούλα, παρόλο που δε λειτουργείται.

Από αυτό το βράχο ύψους περίπου 40 μέτρων στην κοιλάδα που περνά το ποταμάκι φέρεται πως κάποιος κάποτε έπεσε και σώθηκε χάρη υποτίθεται στη βοήθεια των Αγίων Αναργύρων.

Τέτοιες φτέρες του κοινού είδους Pteridium aquilinum, καλύπτουν σχεδόν όλη την περιοχή. Προσπάθησα να κόψω ένα κομμάτι ριζώματος για να φυτέψω, το οποίο όμως δεν έπιασε μάλλον λόγω μικρού μεγέθους.

Και τέλος: ένα πανόραμα της περιοχής.

Το μνημόσυνο των πεσόντων στους Πύργους Κοζάνης

Μνημείο των Ηρώων των Πύργων

Στις 15 Μαίου, δηλαδή 5 μέρες πριν, έγινε στους Πύργους Κοζάνης, το χωριό της μητέρας μου, το μνημόσυνο προς τιμήν των πεσόντων της σφαγής του 1944. Θα έκανα τη σχετική δημοσίευση ανήμερα, αλλά δεν είχα επαρκή στοιχεία για το τι έγινε, ποιοι παρεβρέθηκαν κ.ά. Τώρα έχω βρει το βίντεο το οποίο έχω στο τέλος.
Το μνημόσυνο αυτό γίνεται την άνοιξη κάθε χρόνο, χωρίς σταθερή ημερομηνία.
Στις 24 Απριλίου του 1944 έγινε η δεύτερη μεγαλύτερη σφαγή από τους Γερμανούς κατακτητές στην Ελλάδα, μετά απ’αυτήν των Καλαβρύτων. Οι Γερμανοί προέβησαν σ’αυτήν την ειδεχθή πράξη, όταν πληροφορήθηκαν ότι οι Πύργοι και η ευρύτερη περιοχή ήταν κέντρο δράσης αντιστασιακών οργανώσεων. Συνολικά 318 άνθρωποι: άντρες, γυναίκες, παιδιά και ηλικιωμένοι εκτελέστηκαν ή κάηκαν ζωντανοί σε αχυρώνες από τους σκληρούς Γερμανούς και Έλληνες συνεργάτες τους. Πολλοί που σώθηκαν διέφυγαν σε γειτονικά χωριά και πόλεις. Αν κι αυτό το ολοκάυτωμα ήταν το δεύτερο μεγαλύτερο μετά από αυτό των Καλαβρύτων, δεν έιναι και τόσο ευραίως γνωστό όπως θά’πρεπε και κακώς.

Το μνημόσυνο ξεκινά με θεια λειτουργία και μνημόσυνο σε μία εκκλησία, και μετά εκδήλωση στο Μνημείο των Ηρώων με ομιλία, αναφορά των ονομάτων των πεσόντων, κατάθεση στεφάνου, ενός λεπτού σιγή και Εθνικό Ύμνο. Στεφάνι καταθέτη και η Γερμανία ως, ας πούμε, ένδειξη συγγνώμης. Συνήθως γίνεται παρουσία εκπροσώπων της κυβέρνησης, της τοπικης αυτοδιοίκησης και της εκκλησίας.
Φέτος δεν παρεβρισκόμουν, αλλά άλλες χρονιές έχω πάει.

Μετά την καταστροφή αυτή το χωριό ποτέ δεν ανέκαμψε στην πρότερή του κατάσταση. Παλαιότερα ήταν κεφαλοχώρι της περιοχής, με πληθυσμό 2500 κατοίκους, ενώ σήμερα είναι ένα αρκετά παρηκμασμένο χωριό με πληθυσμο 870. Πολλοί από τους πρώην κατοίκους του σήμερα ζουν, εργάζονται κι έχουν κάνει οικογένειες σε άλλες πόλεις κι επισκέπτονται το μέρος στις διακοπές.