Τα κουνέλια σκάβουν καλά!

»λαγούμι

Χθες που πήρα στο σπίτι του πατέρα μου ανακάλυψα κάτι τρομακτικό βγαίνοντας στο μπαλκόνι. Σε μια μεγάλη άδεια ζαρντινιέρα υπήρχε μια τρύπα σε σχήμα τέλειου τούνελ προς τη μία άκρη, σίγουρα όχι σκαμμένη από άνθρωπο. Προφανώς την άνοιξε το κουνελάκι του τις ώρες που το άφηνε έξω χωρίς παρακολούθηση.
Η τρύπα έχει βάθος περίπου 25 εκ. και κατεβαίνει κατηφορικά προς το τίχωμα της ζαρντινιέρας, και μόλις το βρίσκει στρίβει δεξιά και τελειώνει κάπου στη γωνία. Μεγάλη εντύπωση μου προκάλεσαν τα εντελώς στερεά και λεία τοιχώματα και οροφή. Στοιχηματίζω ότι άνθρωπος δε θα πορούσε να φτιάξει μια τόσο καλά στηριγμένη κατασκευή σε τόσο μαλακό χώμα. Μέσα στην τρύπα και προς το τέλος υπήρχαν και λίγα κόπρανα κουνελιού.
Παρόμοιες τρύπες είχε ανοίξει και σ’άλλες δύο ζαρντινιέρες, αν και πολύ μικρότερες και πιθανόν μετά τις εγκατέλειψε.
Για να κάνει όμως ένα κουνέλι τρύπα πιθανόν χρειάζεται σταθερότητα στο περιβάλλον του. Αν όλα μεταβάλλονται συνέχεια ποιος ο λόγος να κουράζεται να κάνει φωλιά αφού ανά πάσα στιγμή μπορεί να φύγει από εκεί; Γι’αυτό κι αυτό δε γίνεται απ’την αρχή, αλλά παίρνει χρόνο μέχρι το ζώο να προσαρμοστεί. Το συγκεκριμένο κουνέλι ήταν στην κατοχή του πατέρα μου από τις αρχές του φθινοπώρου, αλλά μόλις τώρα έκανε τρύπα. Ένας άλλος λόγος που υποθέτω ότι οδηγήθηκε στο σκάψιμο της τρύπας ήταν η έλλειψη ασφάλειας στο κλουβί του. Το κλουβί του είναι ανοιχτό από παντού κι επίσης ο μικρός μου αδερφός, ο Σάββας, το πειράζει συνέχεια. Αντίθετα τα δικά μου κουνέλια, αν κι έχουν συνηθίσει το περιβάλλον τους το διάστημα που τ’άφηνα χωρίς επιτήρηση δε δοκίμασαν ποτέ να σκάψουν λαγούμι ούτε σε γλάστρες ούτε στο χώμα επειδή ξέρουν ότι τα κλουβιά είνια οι φωλιές τους όπου μπορούν να μπουν όταν δε νιώθουν ασφαλή έξω, χωρίς να τα ενοχλεί κανείς. Εντούτοις από τότε που μου κατέφαγαν τα φυτά δεν τα εμπιστεύομαι ούτε στο μπαλκόνι πόσο μάλλον κάτω στο χώμα, και πάντα τα βγάζω υπό επιτήρηση.
Το σκάψιμο είναι ένστικτο που έχουν όλα τα κουνέλια, αφού η φυσική τους κατοικία είναι συστήματα υπόγειων στοών που φτιάχνουν συνήθως από μονα τους και εκεί μέσα ζουν κατά αποικίες, ενώ οι θηλυκιές, όταν είναι να γεννήσουν, σκάβουν για φωλιά ένα ξεχωριστό από την αποικία λαγούμι. Από την πρώτη μέρα τους τά’χω παρατηρήσει να σκάβουν με τα μπροστινά τους άκρα για να μπούν βαθύτερα στη φωλιά, και μαζί με το θηλασμό ίσως είναι οι μόνες ικανότητες που έχουν καλά ανεπτυγμένες απ’την αρχή. Τα μεγάλα κουνέλια μπορεί να σκάψουν ελαφρά στο υπόστρωμά τους για ν’απασχοληθούν ή ενίοτε να καθαρίσουν ένα μέρος να ξαπλώσουν, ενώ οι μάνες κουνέλες σκάβουν, ακόμα και σε στερεή επιφάνεια, για να κάνουν τη φωλιά τους. Τα κουνέλια σκάβουν χρησιμοποιώντας τα μπροστινά τους άκρα εναλλάξ και γρήγορα. Επίσης με το σκάψιμο μπορούν ν’αποδράσουν εύκολα από εξωτερικές περιφράξεις στο χώμα, αν ο φράκτης δεν είναι θαμμένος αρκετές δεκάδες εκατοστών κάτω. Αντίθετα οι λαγοί δε σκάβουν και τείνουν να ζουν μοναχικά.
Στην περίπτωση των γλαστρών ή των πυκνά φυτεμμένων περιοχών, τα κουνέλια με τη σκαπτική τους συμπεριφορά μπορούν να καταστρέψουν τις ρίζες των φυτών είτε τρώγοντας είτε κόβοντάς τες. Έχουν την τάση να κόβουν όσες ρίζες παρεμβάλλονται στο δρόμο τους σκάβοντας ή σε στενά μέρη, γι’αυτό και θα κόψουν και τα καλώδια στα σπίτια, όταν ενοχλούν στο δρόμο τους.
Το επιστημονικό όνομα του γένους τους “ορυκτολαγός” δεν τους δόθηκε τυχαία. Προσέχετε τα κουνέλια σας λοιπόν! Καλύτερα να προλάβετε κάτι πριν γίνει παρά να προσπαθείτε να το διορθώσετε αφού έγινε.

Το κουνέλι του πατέρα μου είναι θηλυκό, το λένε Τσίκο και προέρχεται από τη
δεύτερη γέννα της κουνελίτσας μου.
Ως τώρα η Λίμπο η κουνέλα μου έχει γεννήσει τέσσερις φορές.

Πρόβλημα με τη δημοσίευση των άρθρων

Σήμερα εντόπισα κάτι πολύ ανησυχητικό στη λειτουργία του ιστολογίου που λίγο έλειψε να με οδηγήσει σε πλήρη νευρική αποδιοργάνωση. Στην κεφαλίδα “δημοσίευση” στις ρυθμίσεις των άρθρων δεν εμφανίζονταν οι επιλογές, κι όλα τα θέματα ήταν παγωμένα, δε μπορούσα δηλαδή να τα επεξεργαστώ ή να βάλω άλλα. Τελικά το πρόβλημα λύθηκε και όλα πάλι καλά. Υπήρχε ένα βελάκι στην κεφαλίδα της δημοσίευσης το οποίο έπρεπε να κατεβάσεις για να βγουν οι επιλογές.

Παράξενο “καρποφόρο” φύλλο άγνωστου φυτού, τι να είναι;

Σημείωση: Το φύλλο αναγνωρίστηκε ως βράκτιο φλαμουριάς (Tilia).

»πάνω

»κάτω

Τέτοια φύλλα βρίσκω πολύ συχνά στη Σχολή Τυφλών αυτήν την εποχή. Τα πρόσεξα πρώτη φορά φέτος, αφού από φέτος το φθινώπορο άρχισα να μαζεύω χόρτα για τα κουνέλια από τις περιοχές που έπεφταν αυτά τα φύλλα. Δεν ξέρω από ποιο δέντρο προέρχονται, πάντως είναι παράξενη περίπτωση. Δε Γνωρίζω κανένα αγγειόσπερμο φυτό που νά’χει αναπαραγωγικές δομές σ’αυτήν τη θέση. Το φύλλο της φωτογραφίας έχει σπασμένη την κορυφή και λίγο από τη μία πλευρά. Θα κάνω και μια μικρή περιγραφή ως συμπλήρωμα στις φωτογραφίες από πάνω για διευκόλυνση.
Αν και δεν τα έχω μετρήσει, στο περίπου υπολογίζω αυτά τα φύλλα στα 8-10 εκ. σε μήκος και 2-4 εκ. σε πλάτος, μολονότι σπάνια έχω βρει και πολύ μικρότερα, κοντά στα 4 εκ. Το φύλλο δεν είναι ίσιο, αλλά κοντά στη μέση όπου διακλαδίζεται ο αναπαραγωγικός βλαστός κάμπτεται προς τα πίσω. Είναι κιτρινοκαφέ, λεπτό κι εύθραυστο, κάπως οδοντωτό προς ακανόνιστο στην περιφέρεια, με στρογγυλεμένη άκρη, έντονο κεντρικό νεύρω και μικρο ή σχεδόν ανύπαρκτο σε μερικά μίσχο. Από το κεντρικό νεύρο φεύγουν πολλά και πυκνά νεύρα κι απ’τις δύο πλευρές προς την περιφέρεια, προφανώς με δευτερεύοντα που θα τα συνδέουν δικτυωτά, τα οποία όμως δεν έχω διακρίνει έως τώρα καλά. το ενδιαφέρον όμως βρίσκεται στον “καρπό”. Το κεντρικό νεύρο του φύλλου διακλαδίζεται κάπου στη μέση του, και το κλαδί που προέρχεται από εκεί φέρει τους “καρπούς”. Έχει γωνία περίπου 45 μοίρες από το φύλλο, είναι λεπτό, και προς το τέλος του έχει συχνά σημάδια διακλαδώσεως, αλλ’ακόμα δεν έχω βρει κανένα φύλλο με κάτι σ’εκείνη τη θέση. Στην άκρη φέρει τους “καρπούς”, τον καθένα στην άκρη μιας μικρής διακλάδωσης η οποία διευρύνεται λίγο στο σημείο ένωσης με το καρποειδές στοιχείο. Συνήθως είναι 2-3, αλλ’αποκολλώνται πολύ εύκολα από τις άκρες των διακλαδώσεων με αποτέλεσμα να βρίσκω πολλά με λιγότερους ή μόνο έναν, όπως αυτό της φωτογραφίας. Οι “καρποί” ή οι σπόροι” έχουν το μέγεθος μπιζελιού, είναι σφαιρικοί, καφέ, αδροί, πολύ σκληροί (δεν κατόρθωσα να τους ξύσω ή να τους σπάσω με το νύχι ή και με το πόδι), κι απέναντι από το σημείο ένωσης με το βλαστό φέρουν ένα μικρό εξογκωμα. Αυτό που δεν κατάλαβα είναι αν ο αναπαραγωγικός βλαστός βγαίνει από την πάνω ή την κάτω μεριά του φύλλου. Το κεντρικό νεύρο είναι πολύ έντονο και από’τις δύο πλευρές, ώστε να μη μπορώ να διακρίνω εύκολα την πάνω απ’την κάτω. Όπως όμως έχω συμπεράνει από τα περισσότερα βγαίνει στην κάτω μεριά, γι’αυτό και το έγραψα έτσι στις φφωτογραφίες.
Στην περίπτωση που βγαίνει από πάνω, μπορεί να έχω ένα βράκτιο φύλλο που μέχρι τη μέση του είναι συνενωμένο με το βλαστό της ταξιανθίας κι επομένως όχι κάτι τόσο περίεργο. Εάν όμως είναι από κάτω, τότε πραγματικά δε μπορώ να ξέρω τι είναι. Κανένα ανθοφόρο φυτό δε βγάζει καρπούς σε βλαστούς στην κάτω πλευρά του φύλλου, κι όσα γυμνόσπερμα το κάνουν ή το έκαναν, συνήθως έχουν το σπόρο τους απευθείας πάνω στο φύλλο χωρίς κάποιον βλαστό και μάλιστα τόσο μεγάλο. Τι να είναι άραγε; Όποιος φιλοτιμείται να βοηθήσει.

Το ταγκό των Χριστουγέννων

Χθες το απόγευμα πήγα στο Οντεόν για να δω την ταινία που παίζεται αυτό το διάστημα, το Ταγκό των Χριστουγέννων. Η ταινία σκηνοθετήθηκε από το Νίκο Κουτελιδάκη και βασίζεται στο ομώνυμο βιβλίο του Γιάννη Ξανθούλη.
Το έργο διαδραματίζεται σ’ένα στρατόπεδο του Έβρου το 1970, στην εποχή της Χούντας. Οι φωτογραφίες του Παπαδόπουλου τονίζουν αυτό το στοιχείο. Εκεί, κατά την προετοιμασία για τη γιορτή των Χριστουγέννων, ο υπολοχαγός Στέφανος Καραμανίδης ζητάει να μάθει να χορεύει ταγκό για να χορέψει με τον κρυφό του έρωτα, τη Ζωή, τη γυναίκα του συνταγματάρχη Μανώλη Λόγγου. Ένας φαντάρος, ο Λάζαρος Λαζάρου, αναλαμβάνει να του μάθει χορό. Τελικά η γιορτή γίνεται κι ο υπολοχαγός κατάφερε να χορέψει με το αντικείμενο του πόθου του. Έπειτα η πλοκή εξελίσσεται πολύ γρήγορα, και φτάνει μετά από πολλά χρόνια όπου ο Λάζαρος εντελώς τυχαία συνάντησε σ’ένα φαρμακείο ένα νεαρό και μια κοπέλα, που ήταν αδέρφια κι έψαχναν φάρμακα για την ηλικιωμένη μάνα τους. Ο Λάζαρος τότε συνειδητοποίησε ότι ο νεαρός έμοιαζε με τον Καραμανίδη και τον ρώτησε γι’αυτό, αλλ’εκείνος του απάντησε πώς τον έλεγαν Λόγγο. Λίγο αργότερα τελειώνει η ιστορία. Προφανώς ο Καραμανίδης άφησε τη γυναίκα του Λόγγου έγκυο, και μετά, επειδή η οικογένεια Λόγγου πήρε μετάθεση στην Αθήνα, δεν ξανασυναντήθηκαν ποτέ.
Το έργο έχει καλές κριτικές, αν και οι περισσότερες το ψέγουν ως βιαστικό προς το τέλος, που πράγματι είναι, αλλά πώς αλλιώς θα έφτανε ο χρόνος;
Είναι μια ποιοτική ελληνική ταινία που θά’ταν καλό να πάτε να τη δείτε.

Και όπως είναι λογικό, πολλοί συγκινήθηκαν μ’αυτήν την ταινία, ακόμα κι εγώ που δεν επηρεάζομαι εύκολα ένιωσα κάπως προς το τέλος. Μετά όμως σκέφτηκα ότι το απόσταγμα είναι ένα: ότι αν εφαρμοζόταν αντισύλληψη δε θα υπήρχε και υπόθεση, δηλαδή ούτε το βιβλίο δε θα γραφόταν. Μόνο το δικό μου μυαλό θα μπορούσε να σκεφτεί έτσι.

Γάτα στην παιδική ηλικία προστατεύει από αλλεργία

Πηγή:
medicalnews.gr

Γάτα στην παιδική ηλικία προστατεύει από… αλλεργίες!
Posted by admin on December 28, 2011 in Ειδήσεις

Μία γάτα στο σπίτι όχι μόνο φέρνει χαρά στα παιδιά αλλά επίσης τα προστατεύει από μελλοντικές αλλεργίες. Δεν φαίνεται … να ισχύει το ίδιο όμως και για τους ενήλικες, καθώς, σύμφωνα με μια νέα ιταλική επιστημονική έρευνα, η παρουσία γάτας μέσα στο σπίτι σχεδόν διπλασιάζει τον κίνδυνο να εμφανίσουν οι ενήλικες αλλεργία, με συνέπεια να αρχίσουν να έχουν δύσπνοια, να φτερνίζονται, να έχουν φαγούρες κλπ.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον δρα Μάριο Ολιβιέρι του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου της Βερόνα αναφέρουν ότι όσοι ενήλικες έχουν ήδη άσθμα ή αλλεργίες, αντιμετωπίζουν πρόσθετο κίνδυνο από την παρουσία γάτας μέσα στο σπίτι τους και ιδίως στην κρεβατοκάμαρά τους.

Οι Ιταλοί επιστήμονες μελέτησαν πάνω από 6.000 ενήλικους Ευρωπαίους για διάστημα εννέα ετών, παίρνοντας δείγματα αίματος στην αρχή και στο τέλος της έρευνας. Κανείς από τους συμμετέχοντες δεν είχε αντισώματα κατά των γατών στην αρχή της μελέτης, συνεπώς δεν διέθετε ευαισθητοποίηση απέναντί τους (η ευαισθητοποίηση είναι συνήθως ο προάγγελος των συμπτωμάτων της αλλεργίας).

Περίπου 5% των ατόμων που διέθεταν κατοικίδια γάτα, απέκτησαν τέτοια αντισώματα μέσα στα εννέα χρόνια της έρευνας, έναντι 3% όσων στην πορεία δεν απέκτησαν γάτα στο σπίτι τους. Το 40% όσων απέκτησαν ευαισθητοποίηση, δήλωσαν ότι εμφάνιζαν συμπτώματα αλλεργίας όταν βρίσκονταν κοντά στις γάτες, τετραπλάσιο ποσοστό σε σχέση με όσους δεν είχαν αντισώματα κατά των γατών.

Οι ερευνητές συμπέραναν ότι όσοι ενήλικες είχαν γάτες ως παιδιά, είχαν πολύ μικρότερο κίνδυνο να ευαισθητοποιηθούν αργότερα και να εμφανίσουν αλλεργία εξαιτίας μιας γάτας, σε σχέση με όσους αποκτούσαν γάτα για πρώτη φορά ως ενήλικες.

Η μελέτη επίσης έδειξε ότι το πρόβλημα αλλεργίας εμφανιζόταν μόνο σε όσους άφηναν τη γάτα τους να μπει στο μπάνιο, γι’ αυτό συμβουλεύουν τους ιδιοκτήτες κατοικίδιων να μην επιτρέπουν στη γάτα τους να μπαίνει στο μπάνιο. Για όσους έχουν γάτα και έχουν εμφανίσει αλλεργία ή είναι ήδη αλλεργικοί, η ιατρική συμβουλή είναι να βρουν ένα νέο σπίτι για το αγαπημένο τους ζώο ή, έστω, να μην το αφήνουν να μπαίνει στο σπίτι. Ακόμα και περιστασιακά αν η γάτα μπαίνει στο σπίτι, ο κίνδυνος για έναν αλλεργικό θα είναι υπαρκτός επί μήνες στη συνέχεια.

Αν η γάτα επιμένει να μπει στο σπίτι και ο ιδιοκτήτης δεν μπορεί να αντισταθεί στον… πειρασμό, τότε πρέπει να την κρατά οπωσδήποτε μακριά από το μπάνιο και την κρεβατοκάμαρά του και, επίσης, να την πλένει τουλάχιστον μια φορά την εβδομάδα. Αν ένας αλλεργικός ιδιοκτήτης δεν τηρεί τα ανωτέρω μέτρα προφύλαξης, τότε ίσως αναγκαστεί να καταφύγει σε αντι-αλλεργική θεραπεία.

Φασκόμηλο (Salvia officinalis)

φασκόμηλο που βάζει νέο φύλλωμα μετά την ανθοφορία τον Ιούνιο

Είναι ένα από τα γνωστότερα και καλύτερα βότανα, με ιστορία χρήσης πολλών αιώνων, από την αρχαιότητα έως σήμερα. Πολλές από τις ιδιότητες που του αποδίδονταν παραδοσιακά έχουν επίσης αποδειχθεί και επιστημονικά.

Το φασκόμηλο (Salvia officinalis) = ελελίσφακος ο φαρμακευτικός είναι ένας αρωματικό θάμνος της εικογένειας των χειλανθών, η οποία περιλαμβάνει επίσης το
δεντρολίβανο,
το
βασιλικό,
τη ρήγανη και πολλά άλλα αρωματικά και φαρμακευτικά φυτά. Το γένος Salvia είναι το πολυπληθέστερο της οικογένειας, με περίπου 100 είδη. Άλλα γνωστά είδη του γένους είναι το μεσογειακό φασκόμηλο (s. fruticosa), συγγενικό είδος και πιο διαδεδομένο άγριο στη χώρα μας, αλλά όχι ευρέως καλλιεργούμενο, ο Άγιος Γιάννης (S. sclarea), η φωτιά (S. splendens) και το παραισθησιογόνο
S. divinorum.

Οι Αρχαίοι Έλληνες το αποκαλούσαν “σφάκο” ή συχνότερα “ελελίσφακο”, εξού και το κοινό του όνομα σε πολλά μέρη της Ελλάδα “αλισφακιά” ή “αλιφασκιά”. Το “μήλο” στ’όνομά του προέρχεται από τους σφαιρικούς όγκους που παράγονται πολύ συχνότερα στο το συγγενικό είδος S. fruticosa, ως αντίδραση στα παρασιτικά έντομα, τους οποίους οι παλαιότεροι νόμιζαν για καρπό του φυτού. Στα λατινικά λέγεται “salvia”, από το ρήμα “salvere”, θεραπεύω, απ’όπου η λέξη διαδόθηκε στις περισσότερες ευρωπαϊκές γλώσσες, π.χ. “salvia” στα ιταλικά, ισπανικά, πορτογαλικά (παραμένει), “sauge” στα γαλλικά, “sage” στ’αγγλικά, “Salbei” στα γερμανικά κ.ά.

Το φυτό είναι ένας κοντός, ξυλώδης, πολυετής θάμνος ύψους 50-60 εκ. με πολυάριθμα κλαδιά και πυκνό φύλλωμα. Το φυτό έχει την τυπική μορφολογία των φυτών του γένους του και πολλών της οικογένειάς του, με τετραγωνικούς βλαστούς κι αντίθετα φύλλα. Μεγάλο μέρος των βλαστών προς τις κορυφές, και πολύ περισσότερο τα φύλλα, καλύπτονται από χνούδι. Τα φύλλα είναι ωοειδή, οδοντωτά, γκριζοπράσινα κι αναδίδουν έντονη και πολύ χαρακτηριστική οσμή. Το φυτό ανθίζει Μάιο-Ιούνιο με ιώδη και σπανιότερα λευκά άνθη σε ταξιανθίες πάνω απ’το φύλλωμα. Περίοδοι έντονης ανάπτυξης είναι η άνοιξη και η εποχή μετά την ανθοφορία και το σχηματισμό των σπόρων. Γενικά όμως το φυτό δεν αναπτύσσεται πολύ γρήγορα.
Μπορεί να βρεθεί αυτοφυές στη χώρα μας και σε πολλά άλλα μέρη της λεκάνης της Μεσογείου, σε πετρώδη και ξηρά εδάφη.

Καλλιεργείται πολύ εύκολα σε οποιοδήποτε έδαφος με καλή αποστράγκιση, σε ζεστή και ηλιόλουστη θέση. Σε περιοχές με βαλτώδες έδαφος ή με πολλές βροχές, θα πρέπει να φυτεύεται σε ανυψωμένα μέρη ή πλαγιές με αμμώδες χώμα μαζί με φυτά παρόμοιων προτιμήσεων, ενώ σε δοχεία το χώμα θα πρέπει νά’ναι ελαφρύ και να στεγνώνει καλά πριν κάθε πότισμα. Το φυτό αντέχει στην ξηρασία και δεν προσβάλλεται σχεδόν ποτέ από έντομα και ασθένειες, ούτε τρώγεται από ζώα π.χ. κουνέλια, χάρη στη χημική άμυνά του. Το χειμώνα παραμένει αειθαλές και δε χρειάζεται προστασία στο κλίμα της χώρας μας. Κατά την περίοδο ανάπτυξης θα χρειαστεί αραιή λίπανση. Ο πολλαπλασιασμός γίνεται με μοσχεύματα και καταβολάδες την περίοδο ανάπτυξης.

Όταν το φυτό γίνει αρκετά μεγάλο, μπορεί να κοπεί για αποξήρανση. Κόβονται περίπου τα 2/3-3/4 του φυτού προς το φθινόπωρο, κι αφήνονται σε σκοτεινό, δροσερό και ξηρό μέρος να στεγνώσουν. Κατά την εμπειρία μου το φασκόμηλο αργεί πολύ να στεγνώσει παίρνοντας περίπου 10 μέρες σε θερμοκρασία κοντά στους 20 βαθμούς. Εάν αποξηρανθεί στον ήλιο τα φύλλα καφετιάζουν, συστρέφονται και χάνουν σημαντικό ποσοστό των ενεργών τους συστατικών. Η συγκομιδή θα πρέπει να γίνεται μια φορά ετησίως, όχι συχνότερα, ενώ νεαρά φυτά μέχρι τον πρώτο χρόνο δε θα πρέπει να κόβονται. Στα 5 χρόνια περίπου ο θάμνος μπορεί νά’χει απλωθεί και νά’χει αραιώσει στο εσωτερικό, οπότε κλαδεύεται αυστηρά ή αντικαθίσταται με νεότερα, πιο τρυφερά φυτά.
Πέρα απ’την τυπική μορφή του φυτού έχουν δημιουργηθεί διάφορες άλλες ποικιλίες, κυρίως για καλλωπιστικούς σκοπούς (με ίδια φαρμεκευτική αξία), όπως με μοβ, κιτρινωπό ή ποικιλόχρωμο φύλλωμα.

Στην κουζίνα της Μεσογείου, της Μέσης ανατολής και της Ευρώπης το φασκόμηλο χρησιμοποιείται ως μυρωδικό σε ψητά και συστατικό διάφορων σαλτσών, αλλά κι ως συστατικό γέμησης κρεάτων, συνταγών με ζυμαρικά, ακόμα και σουπών, δίνοντας έντονη οσμή και γεύση.

Το βότανο αυτό έχει σπουδαία ιατρική παράδοση και πάμπολλές χρήσεις. Ιδιαίτερη φήμη ως ιατρικό είχε στην Ευρώπη κατά τη ρωμαϊκή εποχή και καθ’όλο το Μεσαίωνα. Ο Διοσκουρίδης, ο Πλίνιος και ο Γαληνός το προτείνουν ως διουρητικό, αιμοστατικό, εμηναγωγό και τονωτικό. Άλλες παραδοσιακές χρήσεις που είχε ή έχει είναι ως στυπτικό, τοπικό αναισθητικό, αντισπασμωδικό, αντισηπτικό, για τη γονιμότητα των γυναικών, κατά της υπερβολικής εφίδρωσης, της ουλίτιδας και των άλλων φλεγμονών του στόματος, της φαρυγγίτιδας και της αμυγδαλίτιδας, αλλά και καπνιστό κατά του άσθματος. Η συνήθης ωστόσο χρήση του είναι ως αφέψημα ή γαργάρα του αφεψήματος.
Το φυτό κάποτε αποκτούσε χαρακτήρα πανάκιας και πολλές φορές περιβαλλόταν με μυστικισμό. Οι Ρωμαίοι το θεωρούσαν βότανο της ζωής, και η συλλογή του απαιτούσε ειδικό τελετουργικό. Στο Μεσαίωνα ήταν συστατικό του ξιδιού των τεσσάρων κλεφτών, το οποίο πιστευόταν ότι έδιωχνε την πανούκλα.

Πολλές από τις παραδοσιακά αποδιδόμενες ιδιότητές του έχουν αποδειχθεί επιστημονικά. Είναι αποδεδειγμένο ότι έχει αντιφλεγμονώδη, αντιμικροβιακή, πιθανόν αντιμυκητική και αντιική, και οιστρογονομιμητική δράση, ενώ σύμφωνα με κάποιες μελέτες ίσως οξύνει τη μνήμη και τη συγκέντρωση σε υγειή άτομα και έχει αγχολυτικές ιδιότητες. Δοκιμές για την αποτελεσματικότητα κατά της νόσου Αλτσχάιμερ ίσως υποδηλώνουν κάποια αποτελεσματικότητα, αν και θα πρέπει να γίνουν συστηματικότερες μελέτες σ’αυτόν τον τομέα για να επιβεβαιωθεί η αποτελεσματικότητά του. Ακόμα όμως κι αν αποδειχθεί κάπως αποτελεσματικό, θα καταφέρει μόνο ό,τι κάνουν και τα διαθέσιμα φάρμακα, να καλύπτει δηλαδή προσωρινά τα συμπτώματα χωρίς ν’αποτελεί πραγματική θεραπεία.
Η φαρμακευτική δράση του φυτού οφείλεται στην τεράστια ποικιλία χημικών που περιέχει, τα οποία εξελίχθηκαν ως χημική άμυνα κατά των εντόμων στο σκληρό φυσικό του περιβάλλον. Το φυτό περιέχει φλαβόνες, φαινολικά οξέα, φαινυλπροπανοειδή γλυκοζίδια (π.χ. μαρτυνοσίδη), τριτερπενοειδή και διτερπένια, συμπεριλαμβανομένων φαινολικών, κινοειδωδών, και παράγωγα αβιετάνης και αβιενάνης. Μερικά από τα συστατικά του φυτού είναι η σαλβιγενίνη, η λοπεόλη, η β-σιτοστερόλη, η στιγμαστερόλη, η φυσκιόνη, η καρνοσόλη, η ροσμαδιάλη, η ροσμανόλη, η επιροσμανόλη, η ισοροσμανόλη, η κολουμβαριδιόνη, η ατουντζεσίνη α, η μιλτιρόνη, η σινεόλη, το ουρσολικό οξύ, το καρνοσικό οξύ, και το 12-μεθυλοκαρνοσικό οξύ. Περιέχει επίσης καμφορά και θουγιόνη, τα οποία είναι τοξικά σε υψηλές δόσεις. Η συνιστόμενη ημερίσια δόση φασκόμηλου είναι 4-6 γραμμάρια ξηρών φύλλων.

Το φασκόμηλο της φωτογραφίας είναι ένα του πατέρα μου ποικιλίας με λευκά άνθη, από το οποίο προήλθε και το δικό μου. Η διαδικασία έγινε ως εξής: Τον περασμένο Οκτώβριο, αφού βρήκα ένα λεπτό υγειές κλαδί προς την περιφέρεια του φυτού, του αφαίρεσα τα φύλλα από τη μέση αφήνοντας μόνο αυτά της κορυφής και το λύγισα στο χώμα. Έθαψα τη μέση του 2 περίπου εκατοστά κάτω και το ασφάλησα μ’ένα βότσαλο για να μη σηκωθεί. Το φυτό φροντιζόταν κανονικά και το Μάρτιο το απέκοψα και είδα ότι είχε κάνει μια χοντρή και βαθιά κεντρική ρίζα με λίγες λεπτότερες. Μεταφύτευσα την καταβολάδα σ’ένα πλαστικό κουπάκι. Την πρώτη βδομάδα δεν έδειχνε σημάδια ανάπτυξης, αλλά γρήγορα πήρε μπρος γεμίζοντας το δοχείο σ’ένα μήνα με ρίζα, οπότε το μεταφύτευσα σε μεγαλύτερη γλάστρα. Τον Ιούνιο είχε γεμίσει κι αυτή ρίζες κι έτσι το μεταφύτευσα σε μια μεγαλύτερη, που θά’ναι μάλλον η τελική του. Παρόλο που ήταν σχετικά μικρό (30 εκ. ψηλό και λίγο λιγότερο πλατύ), τον Οκτώβριο το έκοψα για τσάι. Σύντομα έβγαλε και πάλι κλαδάκια σ’όλους τους βλαστούς κι άρχισε την ανάπτυξη κανονικά. Το τσάι του έχει έντονη γεύση και δίνει την αίσθηση δυνατού φαρμάκου.

Πηγές:
άρθρο της βικιπαίδειας
άρθρο της αγγλικής wikipedia
φαρμακολογία του φασκόμηλου
οι χρήσεις του φασκόμηλου
το φασκόμηλο στην κουζίνα

Δεντρολίβανο (Rosmarinus officinalis)

δεντρολίβανο τον Ιούνιο

Ένα κατ’εξοχήν μεσογειακό φυτό, το δεντρολίβανο είναι κατάλληλο για καλλιέργεια σε ποικίλες συνθήκες και χρήσιμο όσον αφορά τις φαρμακευτικές και μαγειρικές του χρήσεις.

Το επιστημονικό του όνομα είναι Rosmarinus officinalis (ροσμαρίνος ο φαρμακευτικός) και ανήκει στην οικογένεια των χειλανθών, οικογένεια που περιλαμβάνει πολλά άλλα αρωματικά και φαρμακευτικά φυτά όπως η ρήγανη, ο
βασιλικός,
ο
δυόσμος
κ.ά. Το “rosmarinus” προέρχεται από το λατινικό “ros” πρβλ. δρόσος, τη δροσιά και το “Marinus”, θαλασσινός, δηλαδή η θαλασσινή δροσιά, επειδή συχνά αναπτύσσεται πρασινίζοντας ξερές περιοχές κοντά στη θάλασσα. Το φυτό χρησιμοποιούταν ως θυμίαμα κατά την αρχαιότητα κι επίσης είναι ξυλώδες, εξού και το κοινό του ελληνικό όνομα.

Είναι ξυλώδης πυκνός θάμνος με στρευλούς βλαστούς και πυκνά, έντονα αρωματικά, σχεδόν βελονοειδή φύλλα, χνουδωτά, γκριζοπράσινα από πάνω και γκριζόλευκα από κάτω. Ανθίζει με μικρά γαλάζια, λευκά, ρόδινα ή ιώδη άνθη στις μασχάλες των φύλλων κοντά στις κορυφές των βλαστών την άνοιξη και το καλοκαίρι, αν κι εγώ τά’χω παρατηρήσει ν’ανθίζουν και χειμώνα. Σε θερμά κλίματα ανθίζουν όλο το χρόνο. Την περίοδο που δεν ανθίζουν αναπτύσσονται με μέτριο ρυθμό. Η μορφή τους εξαρτάται από την ποικιλία, από ψηλούς θάμνους 1,5 έως και σπανιότερα 2 μ. έως κοντότερες και έρπουσες μορφές.

Το φυτό καλλιεργείται εύκολα στο μεσογειακό κλίμα, αλλά και σε πιο ηπειρωτικές τοποθεσίες. Ευδοκιμεί στα περισσότερα καλά αποστραγκιζόμενα εδάφη, συμπεριλαμβανομένων και των ασβεστωδών, σε ζεστή θέση με άφθονο ήλιο. Αντέχει την ξηρασία, δεν προσβάλλεται εύκολα από ασθένειες ούτε τρώγεται από ζώα, αντέχει αρκετά το κρύο, αν κι αυτό εξαρτάται από την συγκεκριμένη ποικιλία, και ζει κανονικά στις παραθαλάσσιες περιοχές. Δεν ανέχεται ωστόσο το υπερβολικό νερό.
Μπορεί να φυτευθε΄πι σε γραμμές, συστάδες, περιμετρικά, μονά, ΄πη σε δοχεία. Πολλαπλασιάζεται εύκολα με μοσχεύματα (κλαδιά), τα οποία θα πρέπει να είναι 8-15 εκ., προτιμότερα με λίγο φλοιό και ξύλο του γονικού τους κλαδιού. Αυτά φυτεύονται απευθείας στο χώμα και συνήθως επιβιώνουν.

Στη μαγειρική το δεντρολίβανο χρησιμοποιείται συχνά σε ψητά κρέατα εξαιτίας του δυνατού αρώματος και γεύσης του, αλλά ο λανθάνοντας λόγος είναι για την αντιβακτηριακή του δράση σύμφωνα με επιστημονικές μελέτες.

Το φυτό περιέχει πολλές φαρμακευτικά ενεργές ουσίες, όπως καρνοσικό και ροσμαρινικό οξύ, δύο αντιοξειδωτικά, καμφορά, καφεϊκό οξύ, ουρσολικό οξύ, βετουλινικό οξύ, ροσμαρδιφαινόλη και ροσμανόλη. Έχει αποδειχθεί η αντιφλεγμονώδης, η αντιμικροβιακή (π.χ. κατά Staphylococcus aureus, E. coli, Vibrio cholerae, και του μύκητα Candida albicans) και η αντικαρκινική του δράση μ’ενεργοποίηση αντικαρκινικών ενζύμων, ενώ μπορεί ν’ασκεί νευροπροστατευτική δράση λόγω των αντιοξειδωτικών που περιέχει.
Παραδοσιακά χρησιμοποιείται ως αντισπασμωδικό, αντιασθματικό, τονωτικός της καρδιάς, κατά της αϋπνίας, της ζαλάδας, της γρίπης, της τριχόπτωσης, και της αναιμίας.
Μελέτες για την επίδρασή του στη μνήμη έδειξαν ότι σε θαλάμους όπου εράζονταν άνθρωποι όπου διοχετεύθηκε οσμή δεντρολιβάνου οξύνθηκε η μνήμη των υποκειμένων, αλλά με βραδύτερη ανάκλυση.
Χρειάζεται τέλος προσοχή για την αποφυγή λήψης μεγάλης δόσης, διότι οι τερπενικές κετόνες του αιθερίου ελαίου του βοτάνου είναι γνωστό ότι έχουν επιληπτογόνο δράση προκαλώντας κρίσεις σε επιληπτικά άτομα, αλλά σπανιότατα ακόμα και σε υγειή.

Σύμφωνα με το μύθο η Αφροδίτη καλύφθηκε με δεντρολίβανο μετά την ανάδυσή της από τη θάλασσα. Επίσης οι Αρχαίοι Έλληνες θεωρούσαν το φυτό καλό τονωτικό της μνήμης και συχνά φορούσαν στεφάνια του σε εξεταζόμενους μαθητές. Κατά τον ευρωπαΪκό Μεσαίωνα το φυτό συνδέθηκε με τον έρωτα και τις μάγισσες και αποτελούσε συστατικό ερωτικών φίλτρων. Ήταν ακόμα συστατικό του ξιδιού των τεσσάρων κλεφτών, ένα ξίδι με βότανα που πιστευόταν ότι έδιωχνε την πανούκλα.

Πηγές:
άρθρο της αγγλικής wikipedia
η φαρμακολογία του δεντρολίβανου
άρθρο για το δεντρολίβανο στο valentine.gr
λίγα λόγια για το δεντρολίβανο econews.gr
παράδοση και παραδοσιακές φαρμακευτικές χρήσεις

100 παροιμίες

Από:
εδώ.

Δεν είναι φυσικά εξαντλητικός κατάλογος όλων.

1. θρέφε φίδι το χειμώνα να σε φάει το καλοκαίρι .

2. αν δεν πάθεις δεν θα μάθεις .

3. τι είναι ο κόκορας , τι το ζουμί του .

4. κάλλιο γαϊδουρόδενε , παρά γαϊδουρογύρευε .

5. όποιος νύχτα περπατεί , λάσπες και σκατά πατεί .

6. κάνανε οι μύγες κώλο κι έχεσαν τον κόσμο όλο .( σύγχρονο )

7. από ρόδο βγαίνει αγκάθι κι απ αγκάθι βγαίνει ρόδο .

8. σπεύδε βραδέως ( αρχαίο ) .

9. όπου γάμος και χαρά , η Βασίλω πρώτη .

10. η αρχή είναι το ήμισυ του παντός ( αρχαίο ) .

11. κάθε αρχή και δύσκολη .

12. ο πνιγμένος απ τα μαλλιά του πιάνεται .

13. δώσε θάρρος στο χωριάτη να σ ανέβει στο κρεβάτι .

14. άλλαξε ο μανωλιός κι έβαλε τα ρούχα αλλιώς .

15. ο λύκος κι αν εγέρασε κι άσπρισε το μαλλί του , μηδέ τη γνώση άλλαξε μηδέ την κεφαλή του .

16. από μικρό κι από τρελό μαθαίνεις την αλήθεια .

17. τι έχεις Γιάννη , τι είχα πάντα .

18. εκεί που είσαι ήμουνα κι εκεί που είμαι θάσαι .

19. θα γυρίσει ο τροχός , θα γ—σει κι ο φτωχός . ( σύγχρονο )

20. η γλώσσα κόκαλα δεν έχει και κόκαλα τσακίζει .

21. στερνή μου γνώση να σ’είχα πρώτα

22. κάλλιο αργά παρά ποτέ .

23. μη κοιτάς το δάχτυλο που δείχνει το φεγγάρι .

24. όσα ξέρει ο νοικοκύρης , δε τα ξέρει μουσαφίρης .

25. η φτήνεια φέρνει τον παρά .

26. χίλιες φορές στη βρύση το σταμνί , μα μία για να σπάσει .

27. κάλλιο πέντε και στο χέρι , παρά δέκα και καρτέρει .

28. η τιμή , τιμή δεν έχει και χαρά στόν που την έχει .

29. όπου ακούς πολλά σταφύλια , παίρνε μικρό καλάθι .

30. μεγάλη μπουκιά φάε , μεγάλο λόγο μην πείς .

31. ανεμομαζώματα , ανεμοσκορπίσματα .

32. δουλειά δεν είχε ο διάβολος , γα—σε τα παιδιά του .

33. όποιος σπέρνει θύελες , θερίζει καταιγίδες .

34. λέγε , λέγε το κοπέλι , κάνει την κυρά και θέλει .

35. η παπάς παπάς , ή ζευγάς ζευγάς .

36. τα ράσα κάνουν τον παπά .

37. κάνε Γιάννη τη δουλειά σου , κι ύστερα είμαι πάλι θειά σου .

38. δάσκαλε που δίδασκες και λόγο δεν εκράτεις .

39. σοφόν το σαφές ( αρχαίο ) .

40. γηράσκω αεί διδασκόμενος ( αρχαίο )

41. είδε ο τρελός τον μεθυσμένο και φοβήθηκε .

42. και ο άγιος φοβέρα θέλει .

43. ψηλό μ—ί καμαρωτό γ—σι .( σύγχρονο )

44. ντούρος νάναι κι ότι νάναι . (σύγχρονο )

45. τα σάβανα δεν έχουν τσέπες .

46. όσα δε φτάνει η αλεπού τα κάνει κρεμαστάρια .

47. όσα δε φτάνει η αλεπού , πηδάει και τα πιάνει . ( σύγχρονη εκδοχή των αναρχικών )

48. όχι στα ναρκωτικά . δεν φτάνουν για όλους . ( σύνθημα στα Πατήσια )

49. στο σπίτι του κρεμασμένου δε μιλάνε για σχοινί .

50. όποιου του μέλλει να πνιγεί , ποτέ του δεν πεθαίνει .

51. το πεπρωμένο φυγείν αδύνατον . ( αρχαίο )

52. το πεπρωμένο φαγείν αδύνατον . ( Βασιλειάδου )

53. είπε ο γάϊδαρος τον πετεινό κεφάλα .

54. πές μου τους φίλους σου , να σου πω ποιος είσαι .

55. το πολύ το κυριελέησον το βαριέται κι ο Θεός .

56. σύν Αθηνά και χείρα κίνει .

57. πέτρα που κυλάει δεν πιάνει χόρτο .

58. φασούλι το φασούλι , γεμίζει το σακούλι .

59. καποιανού του χαρίζανε γάϊδαρο κι αυτός τον κοίταγε στα δόντια .

60. όλοι οι καλοί χωράνε .

61. τον καλό , τον λένε και μα-κα . ( σύγχρονη )

62. κάνε το καλό και ρίξτο στο γυαλό .

63. το έξυπνο πουλί , από τη μύτη πιάνεται .

64. το καλό το παληκάρι ξέρει κι άλλο μονοπάτι .

65. το καλό το μονοπάτι ξέρει κι άλλο παληκάρι . ( σύγχρονο αναρχικό )

66. των φρονίμων τα παιδιά , πρίν πεινάσουν μαγειρεύουν .

67. ήτανε στραβό το κλίμα , τόφαγε κι ο γάϊδαρος .

68. ή μικρός μικρός παντρέψου ή μικρός καλογερέψου .

69. η περιέργεια σκότωσε τη γάτα .

70. όταν δεν πάει το βουνό στον Μωάμεθ , πάει ο Μωάμεθ στο βουνό .

71. ο ύπνος θρέφει το παιδί κι ο ήλιος το μοσχάρι , κι ο γέροντας θέλει κρασί να γίνει παληκάρι .

72. τώρα που η θάλασσα έγινε γιαούρτι , εμείς δεν έχουμε κουτάλια .

73. νάτανε η ζήλεια ψώρα και θα γέμιζε όλη η χώρα .

74. το χρήμα πολλοί εμίσησαν , την δόξα ουδείς . ( αρχαίο )

75. την μα—ία πολλοί αγάπησαν , τον μα-κα κανείς . ( σύγχρονο )

76. η δουλειά δεν είναι ντροπή .

77. η δουλειά δεν είναι ντροπή , είναι μα—ία . ( αναρχικό )

78. η πολλή δουλειά τρώει τον αφέντη .

79. η καλή νοικοκυρά είναι δούλα και κυρά .

80. τον αράπη κι αν τον πλένεις , το σαπούνι σου χαλάς .

81. άγιος που δεν θαυματουργεί , μήτε δοξολογιέται .

82. δε με θλίβει που πεθαίνω , μα που όσο ζώ μαθαίνω .

83. όποιος αγοράζει περιττά πουλεί τα αναγκαία .

84. το αίμα νερό δε γίνεται κι αν γίνεται δεν πίνεται .

85. μήτε στ’αντρόγυνο χολή , μήτε στ’αδέρφια μάχη .

86. καθαρός ουρανός , αστραπές δε φοβάται .

87. δεν υπάρχει καπνός χωρίς φωτιά .

88. φωνάζει ο κλέφτης να φοβηθεί ο νοικοκύρης .

89. όποιος σκάβει το λάκκο του αλλουνού πέφτει ο ίδιος μέσα .

90. γάτα που κοιμάται , ποντικό δεν πιάνει .

91. το πρωινό πουλί πιάνει το σκουλίκι .

92. ακριβός στα πίτουρα και φτηνός στ’αλεύρι .

93. πίσω έχει η αχλάδα την ουρά .

94. ήρθα εδώ να ξανασάνω κι εύρηκα μαλλί να ξάνω .

95. άλλος έχει το όνομα κι άλλος εχει τη χάρη .

96. άλλος πάει και κλαδεύει , κι άλλος πίνει μεθάει .

97. άλλος γα-ει κι άλλος πληρώνει . ( σύγχρονο )

98. κάλλιο να σου βγεί το μάτι παρά το όνομα .

99. στους τυφλούς βασιλεύει ο μονόφθαλμος .

100. αλλού το όνειρο κι αλλού το θαύμα .

Η κατοχή σκυλιών πέρα από χρηστικούς σκοπούς κατά το ισλάμ είναι αμαρτία!

Πρόσφατα έγινε παγκόσμιο θέμα για μια υποτιθέμενη καταδίκη ενός σκύλου σε λιθοβολισμό σε ραβινικό δικαστήριο του Ισραήλ επειδή οι δικαστές πίστευαν ότι επρόκειτο για τη μετενσάρκωση ενός ενοχλητικού κοσμικού δικηγόρου, το οποίο όμως διαψεύστηκε. Για νά’γινε όμως ο λόγος, πιθανόν τέτοιες απόψεις να εκφράστηκαν, και ίσως στο παρελθόν να γίνονταν και τέτοιου είδους καταδίκες! Έψαξα λοιπόν για τα σκυλιά στη Μέση Ανατολή, που όπως είναι γνωστό, σύμφωνα με τον εβραϊσμό θεωρούνται ακάθαρτα ζώα.
Γενικά όμως οι Μεσανατολίτες έχουν ένα πρόβλημα μ’αυτά τα ζώα. Και στο ισλάμ επίσης τα σκυλιά δεν αντιμετωπίζονται τόσο θετικά.
Σε μια ισλαμική σελίδα
που βρήκα αναφέρεται ότι σύμφωνα με το Κοράνι και τη Σαρία απαγορεύεται ένας μουσουλμάνος νά’χει σκύλο εκτός κι αν τον χρησιμοποιεί για κυνήγι, ως ποιμενικό ή για τη φύλαξη της σοδειάς, και σύμφωνα με ορισμένους γενικά για χρηστικούς σκοπούς. Όποιος δεν τηρεί την οδηγία διαπράττει αμαρτία (χαράμ), και ως συνέπεια θα του αφαιρούνται 1 ή 2 κιραάτ τη μέρα, ανάλογα με την ερμηνεία του κάθε σοφού. Το κιραάτ επεξηγεί είναι ένα ποσό γνωστό μόνο στον Αλάχ! το οποίο μάλλον είναι μονάδα μέτρησης των καλών πράξεων ενός ανθρώπου.
Παρακάτω συνεχίζει λέγοντας ότι ο Αλάχ είπε ότι το καλό πάει με το καλό ενώ το κακό με το κακό, εννοώντας ότι ο σκύλος είναι κάτι μιαρό και κακό, το ίδιο κι ο ιδιοκτήτης του. Ακόμα παρακάτω, μέσα σ’ένα ρατσιστικό παραλήρημα, συνεχίζει λέγοντας ότι οι άπιστοι, οι Εβραίοι, οι Χριστιανοί και οι κουμουνιστές έχουν σκυλιά, τα παίρνουν μαζί τους και τα καθαρίζουν με τα καλύτερα σαπούνια, αλλά όσο και με ό,τι κι αν το καθαρίζει κανείς παραμένει ως προς την ουσία του ακάθαρτο και η ακαθαρσία αυτή θα φύγει μόνο αν καταστραφεί και σβηστεί ολόκληρο! Επειδή το καλό πάει με το καλό, ενώ το κακό με το σατανά, κι όσοι πράττουν αυτά είναι δούλοι του σατανά και των παθών τους.

Τι έχετε να πείτε γι’αυτήν την ανωμαλία; Εγώ φανατισμός, ψυχαναγκασμός, μισαλλοδοξία στο έπακρο, ρατσισμός, και πάλι φανατισμός.

Έχω βρει μια πιθανή εξήγηση για την ύπαρξη αυτού του άκρως παράλογου νόμου. Τα σκυλιά, επειδή τρώνε θρεπτική για τον άνθρωπο τροφή και σε μεγάλες ποσότητες, ενώ μπορούν κάποτε να φάνε και μικρά εξημερωμένα ζώα, θά’ταν σπατάλη πόρων να διατηρούνται στο φτωχό περιβάλλον της ερήμου όπου ζούσαν οι φυλές αυτές, εκτός κι αν πρόσφεραν κάποια σπουδαία υπηρεσία. Ο λόγος επομένως είναι οικονομικός όπως πιθανόν και η
απαγόρευση κατανάλωσης χοιρινού
στις θρησκείες αυτών των περιοχών. Απεναντίας οι γάτες, τις οποίες αγαπούσε ιδιαίτερα και ο ίδιος ο Μωάμεθ, και τυγχάνουν ευνοϊκότρης αντιμετώπισης από πολλους μουσουλμάνους, τους ήταν ωφέλιμες τρώγοντας επιζήμια ζώα όπως ποντίκια και φίδια.

Νέα μέθοδος πολλαπλασιασμού κυκαδόφυτων και μέθοδος επιτάχυνσης της ανάπτυξής τους

Σήμερα έψαχνα για επιγενείς ρίζες από φύλλα (επιγενή λέγονται τα φυτικά όργανα που βγαίνουν σε μέρη που δε θα περιμέναμε όπως ρίζες από βλαστούς) κι έπεσα πάνω σε κάτι πολύ ενδιαφέρον, σ’ένα άρθρο με παρατηρήσεις για ριζοβολία φύλλων κυκαδόφυτων.
Για τα κυκαδόφυτα είχα αναφέρει
εδώ.
Είναι μια αρχαία διαίρεση φυτών κυρίως της τροπικής ζώνης φοινικοειδούς δομής με πτεροειδή μεγάλα φύλλα και χοντρούς υπέργειους ή υπόγειους κορμούς που βγάζουν κώνους για την αναπαραγωγή. Σήμερα υπάρχουν περίπου 300 είδη εκ των οποίων πολλά απειλούνται. Λόγω της σπανιότητάς τους είναι αντικείμενο συλλογής. Παρόλο που πολλά είδη πολλαπλασιάζονται με σπόρο ή με μοσχεύματα, ο ρυθμός ανάπτυξης και αναπαραγωγής τους είναι πολύ αργός και πολλά είδη είναι σπανιότατα στην καλλιέργεια, με αποτέλεσμα αρκετά άτομα να ξεριζόνονται παράνομα από το φυσικό τους περιβάλλον για να καλύψουν τις ανάγκες των συλλεκτών. Οι επιστήμονες προσπαθούν να βρουν μεθόδους ευκολότερου πολλαπλασιασμού των φυτών αυτών για τη μείωση της παράνομης συλλογής.
Στο συγκεκριμένο άρθρο περιγράφεται μια νέα μέθοδος πολλαπλασιασμού κυκαδόφυτων με φύλλα. Η πιο διαδεδομένη βλαστητική μέθοδος αναπαραγωγής είναι με μοσχεύματα: παρακλάδια που προέρχονται από επιγενή μάτια ανάμεσα στις παλιές βάσεις των φύλλων, οι τυχόν ρίζες και φύλλα αφαιρούνται, και μετά φυτεύονται σε ελαφρύ χώμα σε ζεστό περιβάλλον ώσπου σε λίγους μήνες θα δώσουν ένα μικρό φυτό.

Η νέα μέθοδος χρησιμοποιεί μόνο φύλλα. Η μελέτη αυτού του τρόπου βασίζεται στην παρατήρηση ότι πολλά μέρη αυτών των φυτών (ρίζες, βλαστοί, φύλλα), ακόμα και τα φτερά (επιμέρους τμήματα) των φύλλων μπορούν να ριζοβολήσουν υπό τις κατάλληλες συνθήκες.

Απ’όλα τα γένη που δοκιμάστηκαν, παρατηρήθηκε ότι φύλλα των γενών Cycas, Encephalartos, Zamia, Dioon, Microcycas ριζοβόλησαν, ενώ αυτά των Stangeria, Bowenia, Lepidozamia, Ceratozamia, και Macrozamia δεν έχουν ριζώσει επιτυχώς έως τώρα.
Επίσης παρατηρήθηκε ότι νεαρά πρόσφατα σκληρυνθέντα φύλλα είναι προτιμότερα από τα παλαιότερα, τα οποία μπορούν να γεράσουν πριν προλάβει να δημιουργηθεί κάλλος (ο ιστός που κλείνει τις πληγές των φυτών) και ρίζες. Παρακάτω τα βήματα που ακολουθούνται για την επιτυχή ριζοβολία σε μορφή οδηγίών από το άρθρο από μετάφρασή μου:

1. Αφαιρέστε ένα υγειές φύλλο από το φυτό δότη (το φύλλο θα πρέπει να είναι τουλάχιστον 4 μηνών, καλά σκληρυμμένο). Αυτό μπορεί να είναι η άκρη ενός μεγάλου φύλλου, ή η βάση. Καλύτερα δουλεύουν μοσχεύματα μήκους 2′. Μουλιάστε ολόκληρο το μόσχευμα σε διάλυμα υποχλωριώδους νατρίου 10% για 10 λεπτά για ν’αποθαρρύνεται τα βακτήρια και τα μυκητικά σπόρια.
2. Ξεπλύνετε το μόσχευμα σε νερό βρύσης και τινάξτε το για να στεγνώσει. Μουλιάστε την κομμένη άκρη σε διάλυμα ριζοβολίας b1 για 10 λεπτά, μετά βυθίστε την άκρη σ’εμπορική σκόνη ριζοβολίας & ΜΥΚΗΤΟΚΤΌΝΟ όπως Rootone, ή παρόμοιο.
3. Βράστε αρκετή σκληρή άμμο για να γεμίσετε μία μικρή, καθαρή πλαστική γλάστρα για περίπου 20 λεπτά. Στραγκίστε και αφήστε την να κρυώσει.
4. Γεμίστε τη μικρή πλαστική γλάστρα με την άμμο και τοποθετήστε την σε τριβλίο πέτρι. Κάντε μια τρύπα στην άμμο μ’ένα αποστειρωμένο κουτάλι. Τοποθετήστε τη βάση του μοσχεύματος στην άμμο και βάλτε το έτσι ώστε να γέρνει σε χαμηλή γωνία.Χτυπήστε κάτω την άμμο για να κρατήσει το μόσχευμα στη θέση του.
5. Τοποθετήστε τη γλάστρα στον υγρό θάλαμο. Για τα νέα μοσχεύματα, ψεκάζετε ελαφρά με απεσταγμένο νερό μία φορά τη μέρα για δύο μήνες. Κρατάτε τη θερμοκρασία στους 32 βαθμούς κατά τη διάρκεια της μέρας, όχι χαμηλότερη από 24 βαθμούς τη νύχτα. Διατηρείτε την υγρασία στο 80-90%. Ρυθμίστε ένα νεφελοποιητή να δουλεύει τέσσερις φορές τη μέρα. Βάλτε το φωτισμό του υγρού θαλάμου σ’ένα χρονοδιακόπτη: 16 ώρες αναμμένο, 8 σβηστό.
6. Όταν έχουν σχηματιστεί κάλλος και ρίζες, μεταφέρετε το μόσχευμα στη δικτυωτή γλάστρα της αεροπονικής μονάδας Aerojet με τον πυθμένα της κομμένο. Τοποθετήστε το μίσχο του μοσχεύματος μέσ’από τρύπα του στομίου Neoprene και τοποθετήστε τη γλάστρα της αεροπονικής μονάδας κάτω από φώτα για φυτά. Αναμείξτε ανά γαλλόνι (3 λίτρα) νερού: (2,8 γραμμάρια λιπάσματος βάσης 5-11-26, 3,5 γραμμάρια 15,5-0-0 νιτρικό ασβέστιο, 1,12 γραμμάρια θειικό μαγνήσιο, ph=6,0-6,5)
7. Παρακολουθείτε την ανάπτυξη των ριζών. Όταν οι ρίζες γίνουν πολύ μεγάλες για το δίσκου ψεκασμού της αεροπονικης μονάδας, αφαιρέστε το μόσχευμα από τη δικτυωτή γλάστγρα και μεταφέρετέ το σε μια βαθιά γλάστρα γεμισμένη με ελαφρόπετρα, άμμο, και χώμα. Τοποθετήστε το σε φωτεινή σκιά, διατηρείται υο υγρό και λιπαίνετε.

Προφανώς η μέθοδος μπορεί ν’απλοποιηθεί, αλλ’αυτό μπορεί να έχει αρνητικές επιπτώσεις στην ταχύτητα ριζοβολίας. Για παράδειγμα αν οι ώρες φωτός και η θερμοκρασία είναι χαμηλότερα, ο μεταβολισμός του φύλλου θα μειωθεί με αποτέλεσμα η εμφάνιση ριζών να καθυστερήσει. Η αεροπονική μονάδα δεν είναι απαραίτητη, αλλ’εκεί η ανάπτυξη των ριζών παρατηρήθηκε ότι ήταν γρηγορότερη σύμφωνα με το άρθρο. Στην αεροπονική οι ρίζες των φυτών ψεκάζονται περιοδικά με το διάλυμα του νερού και το θρεπτικών συστατικών, ενώ στην υδρονπονική είναι βυθισμένες σ’αυτό. Δεν είναι φυσικά αναγκαίο να χρησιμοποιηθούν οι ίδιες μάρκες προΪόντων με τις προτεινόμενες. Το υποχλωριώδες νάτριο που αναφέρεται είναι η κοινή χλωρίνη.

Ο χρόνος δημιουργίας κάλλου και ριζοβολίας είναι περίπου 3 μήνες, ενώ σύμφωνα με τις παρατηρήσεις που έγιναν με το γένος Encephalartos, ο σχηματισμός ματιού και νέων φύλλων παίρνει άλλα 3-4 χρόνια. Για τα υπόλοιπα είδη ακόμα δεν είναι γνωστό πόσο.
Το άρθρο επίσης επισημαίνει την περίπτωση το φύλλο να μην κάνει ποτέ μάτι, και να παραμείνει, όπως το λέει, απλά ένα κλονικό τέρας (clonal monster). Προσπαθώντας να διαλευκάνουν αυτό το ζήτημα οι επιστήμονες συμβουλεύτηκαν παλαιότερες μελέτες που είχαν ασχοληθεί με τη δομή του μεριστώματος (αναπτυσσόμενου φυτικού ιστού) των κυκαδόφυτων και το συμπέρασμα είναι ότι αυτά τα φυτά έχουν ένα σχετικά διάχυτο μερίστωμα, επομένως υποθέτουν ότι και τα φύλλα μπορούν να παραγάγουν από μόνα τους μάτι βλαστού, χωρίς να χρειάζεται να υπάρχει μικρό τμήμα βλαστού όπως υποστήριζαν άλλοι, μολονότι ακόμα αυτό δεν έχει αποδειχθεί.

Το άρθρο θα το βρείτε σε μορφή pdf
εδώ.

Πάντως, λόγω της δυσκολίας της διαδικασίας και της αβεβαιότητας του αποτελέσματος δε μου φαίνεται και τόσο καλή μέθοδος πολλαπλασιασμού κυκαδόφυτων, εκτός κι αν τελειοποιηθεί μελλοντικά.

Το δεύτερο άρθρο που βρήκα έχει να κάνει με μία τεχνική που ανακάλυψε ο ιδιοκτήτης ενός φυτωρίου στις Η.Π.Α., ο οποίος κόβοντας τακτικά φύλλα από τα κυκαδόφυτά του κατάφερε να τ’αναγκάσει ν’αναπτυχθούν γρηγορότερα. Σύμφωνα με τις παρατηρήσεις του, όταν αφαιρούσε πολλά φύλλα το φυτό αντιδρούσε παράγοντας νέα, για να τ’αντικαταστήσει, αλλά πέρα απ’αυτό παρατήρησε και αύξηση στη διάμετρο του κορμού των υποκειμένων του. Ωστόσο η τεχνική αυτή στρεσάρει τα φυτά, ιδίως τα φυτά με μικρό κορμό ή σπορόφυτα, από τα οποία τελευταία έχει σκοτώσει μερικά προσπαθώντας να τα εφαρμόσει αυτό το πείραμα ενώ είχαν ακόμα μόνο το πρώτο τους φύλλο. Παρόμοια αύξηση παρατήρησε και στα παρακλάδια μεγαλύτερων φυτών, οπότε αφαιρώντας τα φύλλα τους μόλις έβγαιναν κατάφερνε να τ’αναγκάζει να παράγουν συνεχώς νέα και ν’αυξάνονται σε μέγεθος, ενώ έχει καταφέρει ν’αυξήσει τον αριθμό τους πολύ γρηγορότερα απ’ό,τι στα φυτά ελέγχου εφαρμόζοντας εντατικά αυτήν την τεχνική. Τέλος με τη συχνή λίπανση παταφέρνει ασυνήθιστα μεγάλη ετήσια παραγωγή φύλλων. Το άρθρο θα το βρείτε
εδώ.